ΟΠΕΚΕΠΕ: Μια πρώτη εικόνα επανεκκίνησης καταγράφεται στον αγροτικό κόσμο, καθώς μετά από μήνες στασιμότητας φαίνεται πως ανοίγει σταδιακά η ροή των πληρωμών.
Του Γιώργου Θεοχάρη
News: Οι καθυστερήσεις που είχαν προκαλέσει οργή σε χιλιάδες αγρότες και κτηνοτρόφους φτάνουν στο τέλος τους, με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων να δίνει το «πράσινο φως» για πίστωση ποσών που ξεπερνούν τα 90 εκατ. ευρώ μέσα στις επόμενες ημέρες.
Σύμφωνα με πληροφορίες από στελέχη του ΟΠΕΚΕΠΕ, η αρχή θα γίνει με την εξόφληση των παλιών Βιολογικών Προγραμμάτων, το Κομφούζιο και τις Σπάνιες Φυλές. Οι πληρωμές αναμένονται να ξεκινήσουν πριν τις 15 Οκτωβρίου, με τη σχετική λίστα να έχει ήδη διαμορφωθεί και να αναμένεται να σταλεί προς τις τράπεζες τις επόμενες ημέρες.
Οι πρώτες πληρωμές από ΟΠΕΚΕΠΕ
Η πρώτη μεγάλη πίστωση αφορά τα παλιά Βιολογικά, ύψους περίπου 60 εκατ. ευρώ, που αφορούν 55.000 δικαιούχους σε φυτική, ζωική παραγωγή και μελισσοκομία. Σειρά παίρνει το πρόγραμμα Κομφούζιο, με 24 εκατ. ευρώ για 12.129 παραγωγούς, ενώ για τις Σπάνιες Φυλές υπολογίζεται ποσό 19 εκατ. ευρώ για 1.105 κτηνοτρόφους.
Το συνολικό πακέτο των πληρωμών αυτών αγγίζει σχεδόν τα 100 εκατ. ευρώ, ποσό που, σύμφωνα με υπηρεσιακούς παράγοντες, θα βοηθήσει να αποσυμπιεστεί η αγορά ζωοτροφών και να ανακουφιστούν χιλιάδες αγροτικά νοικοκυριά που έχουν να δουν πίστωση από τον περασμένο Ιούνιο.
Η καθυστέρηση αποδόθηκε στους εξαντλητικούς ελέγχους που πραγματοποιήθηκαν από τον Οργανισμό Πληρωμών σε συνεργασία με την ΑΑΔΕ και στις νέες διαδικασίες διασταυρώσεων που επέβαλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Πληρωμές ΕΛΓΑ μέσα στις επόμενες 20 ημέρες
Στο μεταξύ, ο ΕΛΓΑ έχει προγραμματίσει σημαντικές αποζημιώσεις για παραγωγούς που υπέστησαν ζημιές μέσα στο 2024–2025. Όπως επιβεβαίωσαν πηγές του Οργανισμού στο tilegrafimanews.gr, το πρόγραμμα αποζημιώσεων για τους επόμενους 20 ημερολογιακούς κύκλους περιλαμβάνει:
• 12 εκατ. ευρώ για ζημιές από τα φερτά υλικά του φαινομένου Daniel, που έπληξε Θεσσαλία και Στερεά Ελλάδα.
• 16 εκατ. ευρώ για κτηνοτρόφους που έχασαν ζώα λόγω ευλογιάς και λοιμωδών νοσημάτων, με προτεραιότητα στις Περιφέρειες Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης.
• 9 εκατ. ευρώ για ζημιές σε δενδροκαλλιέργειες από παγετό και χαλαζόπτωση της άνοιξης 2024 σε Ημαθία, Πέλλα και Λάρισα.
• 6 εκατ. ευρώ για μελισσοκόμους που υπέστησαν καταστροφές στις κυψέλες τους λόγω πλημμυρών.
Η πρώτη δόση των πληρωμών του ΕΛΓΑ αναμένεται ως τις 25 Οκτωβρίου, ενώ οι υπόλοιπες θα ακολουθήσουν σταδιακά ως τις αρχές Νοεμβρίου. Ο νέος κύκλος αποζημιώσεων εντάσσεται σε ένα συνολικό πακέτο 43 εκατ. ευρώ, το οποίο θα πιστωθεί εντός του τρέχοντος μήνα, σύμφωνα με υπηρεσιακή ανακοίνωση που θα δημοσιευθεί τη Δευτέρα.
Ποινές και κοινοτικές υποχρεώσεις
Το υπουργείο έχει λάβει προειδοποιήσεις από τις Βρυξέλλες για τις καθυστερήσεις των πληρωμών, καθώς, όπως προβλέπει ο κανονισμός, αν δεν ολοκληρωθούν οι εκταμιεύσεις εντός των καθορισμένων προθεσμιών, η χώρα κινδυνεύει με οικονομικές ποινές και παρακρατήσεις κοινοτικών κονδυλίων.
Για τον λόγο αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες, δόθηκαν εντολές να επιταχυνθεί η διαδικασία πληρωμών, με προτεραιότητα στα προγράμματα που είχαν «παγώσει» από τον Ιούνιο. Ειδικότερα, το Μέτρο 23, που αφορά την αντιμετώπιση απωλειών εισοδήματος από φυσικά φαινόμενα, μπαίνει πλέον στη φάση επεξεργασίας ενστάσεων και αναμένεται να πληρωθεί εντός Νοεμβρίου, με συνολικό προϋπολογισμό 178 εκατ. ευρώ.
Δηλώσεις Χατζηδάκη και Τσιάρα
Ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, επιβεβαίωσε το χρονοδιάγραμμα των πληρωμών σε τηλεοπτική του συνέντευξη στην ΕΡΤ:
«Ξεκινούν οι πληρωμές των εκκρεμοτήτων του 2024 και των βιολογικών προγραμμάτων. Θα υπάρξει ροή πιστώσεων μέσα στον Οκτώβριο για να στηριχθούν αγρότες και κτηνοτρόφοι που έχουν πληγεί».
Από την πλευρά του, ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας, μιλώντας στο Action24, δήλωσε:
«Η κυβέρνηση είναι υποχρεωμένη να τηρεί τους αυστηρούς ευρωπαϊκούς ελέγχους, αλλά ταυτόχρονα δεσμευόμαστε πως οι πληρωμές θα ξεκινήσουν εντός της επόμενης εβδομάδας. Θέλουμε έναν ΟΠΕΚΕΠΕ αξιόπιστο, χωρίς σκιές».
Σε μεταγενέστερες δηλώσεις του, ο κ. Τσιάρας πρόσθεσε ότι η διασταύρωση των αρχείωνπριν από κάθε πίστωση είναι μονόδρομος:
«Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζητά πλήρη διασταύρωση δεδομένων. Αν δεν το κάνουμε, υπάρχει κίνδυνος επιστροφής κονδυλίων. Αυτό όμως δεν θα σταματήσει τη ροή των πληρωμών. Ήδη από την ερχόμενη εβδομάδα μπαίνουν τα πρώτα ποσά».
Πίεση από τις περιφέρειες – “Ανακούφιση αλλά όχι επίλυση”
Παρά τη θετική εξέλιξη, οι περιφερειακές ενώσεις παραγωγών επισημαίνουν ότι το κύριο ζητούμενο είναι η σταθερή ροή πληρωμών. Όπως αναφέρει εκπρόσωπος της Ένωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών Θεσσαλίας, «οι αγρότες δεν μπορούν να προγραμματίσουν τις σπορές και τις αγορές τους όταν δεν γνωρίζουν πότε θα πληρωθούν. Τα 60 ή 70 εκατ. ευρώ είναι ανακούφιση, όχι λύση».
Στο ίδιο πνεύμα, κτηνοτρόφοι από την Πελοπόννησο τονίζουν ότι η ευλογιά έχει προκαλέσει ανεπανόρθωτες ζημιές:
«Χάσαμε ζωικό κεφάλαιο, πληρώνουμε ζωοτροφές και ακόμα περιμένουμε αποζημιώσεις. Ελπίζουμε αυτή τη φορά να μην υπάρξει άλλη καθυστέρηση», σημειώνει παραγωγός από τη Λακωνία.
Το χρονοδιάγραμμα πληρωμών μέχρι τέλη Οκτωβρίου
Τι ακολουθεί τον Νοέμβριο
Από τα μέσα Νοεμβρίου, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, θα ξεκινήσει η πληρωμή της βασικής ενίσχυσης, η οποία θα συμπαρασύρει και την παρακράτηση υπέρ ΕΛΓΑ, ανοίγοντας τον δρόμο για νέες εκκαθαρίσεις αποζημιώσεων μέχρι το τέλος του έτους.
Η προθεσμία για την ολοκλήρωση όλων των πληρωμών είναι 31 Δεκεμβρίου 2025, καθώς τότε κλείνει το λογιστικό έτος για τα κοινοτικά κονδύλια.
Το μήνυμα της κυβέρνησης
Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης διαμηνύει ότι οι διαδικασίες «δεν θα ξανακολλήσουν», υπογραμμίζοντας ότι προχωρά η ψηφιοποίηση των αρχείων του ΟΠΕΚΕΠΕ και η ηλεκτρονική διασταύρωση με ΑΑΔΕ και ΕΛΓΑ, προκειμένου οι επόμενες πληρωμές να γίνονται «χωρίς καθυστερήσεις και αδιαφάνεια».
Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά ανώτατος αξιωματούχος του ΥΠΑΑΤ:
«Θέλουμε έναν μηχανισμό πληρωμών που θα σέβεται τον παραγωγό και θα διασφαλίζει κάθε ευρώ κοινοτικής ενίσχυσης. Η σταθερότητα στις πληρωμές είναι ζήτημα αξιοπιστίας για τη χώρα».
