Θεσσαλονίκης Φιλόθεος: Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί στην Εκκλησία της Ελλάδος η ραγδαία ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης, με Ιεράρχες, πανεπιστημιακούς και πολιτικά πρόσωπα να κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τις επιπτώσεις που μπορεί να επιφέρει στον άνθρωπο, στη δημοκρατία αλλά και στην πνευματική ζωή.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης – ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε η παρουσίαση του συλλογικού τόμου «Τεχνητή Νοημοσύνη, Ανθρώπινα Δικαιώματα, Δημοκρατία και Κράτος Δικαίου», που πραγματοποιήθηκε στη Θεσσαλονίκη με τη συμμετοχή 43 επιστημόνων από 18 πανεπιστήμια της Ελλάδας και του εξωτερικού.
Κατά την τοποθέτησή του, ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ. Φιλόθεος υπογράμμισε πως η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να παράγει λόγο και να επεξεργάζεται τεράστιο όγκο δεδομένων, ωστόσο «δεν διαθέτει συνείδηση, βίωμα και προσωπική εμπειρία».
Όπως ανέφερε, σύμφωνα με πληροφορίες που μεταδόθηκαν στο vimaorthodoxias.gr, η Εκκλησία δεν αντιμετωπίζει εχθρικά την τεχνολογική πρόοδο, αλλά εκφράζει έντονη ανησυχία για την πιθανότητα ο άνθρωπος να χάσει την ελευθερία, την προσωπική κρίση και τη ζωντανή σχέση με τον συνάνθρωπο.
Σύμφωνα με την Εκκλησία της Ελλάδος, η Ορθοδοξία αντιμετωπίζει διαχρονικά τον άνθρωπο ως μοναδικό και ανεπανάληπτο πρόσωπο, στοιχείο που – όπως τόνισαν εκκλησιαστικοί κύκλοι – δεν μπορεί να αντικατασταθεί από κανέναν αλγόριθμο.
«Η τεχνολογία να υπηρετεί τον άνθρωπο»
Ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης χαρακτήρισε τον συλλογικό τόμο «ουσιαστικό και βαθιά επίκαιρο», καθώς – όπως είπε – δεν εξετάζει την Τεχνητή Νοημοσύνη απλώς ως εργαλείο, αλλά ως πρόκληση για τον πυρήνα του ανθρωποκεντρικού πολιτισμού.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον Μητροπολίτη Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικόλαο, ο οποίος εδώ και χρόνια ασχολείται με τη σχέση επιστήμης και θεολογίας.
Όπως επισήμανε, οι άνθρωποι στρέφονται ολοένα περισσότερο σε ψηφιακά περιβάλλοντα για να εκφράσουν αγωνίες και προσωπικούς προβληματισμούς, γεγονός που – όπως είπε – δημιουργεί μια «ψευδαίσθηση ανθρώπινης σχέσης».
Στο vimaorthodoxias.gr μίλησαν Ιεράρχες της Ελλαδικής Εκκλησίας, οι οποίοι εξέφρασαν φόβους ότι η υπερβολική εξάρτηση από την Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να οδηγήσει σε πνευματική αποξένωση και αποδυνάμωση της ανθρώπινης κρίσης.
Μάλιστα, Ιεράρχης της Βόρειας Ελλάδας ανέφερε χαρακτηριστικά ότι «ο άνθρωπος κινδυνεύει να συνομιλεί περισσότερο με μηχανές παρά με τον πνευματικό του πατέρα ή την ίδια του την οικογένεια».
Παυλόπουλος: «Η γνώση δεν είναι φαστφουντάδικο»
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε και η παρέμβαση του πρώην Προέδρου της Δημοκρατίας Προκόπη Παυλόπουλου, ο οποίος ξεκαθάρισε ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι χρήσιμη μόνο όταν συνοδεύεται από επαλήθευση και κριτική σκέψη.
«Η γνώση δεν είναι φαστφουντάδικο», τόνισε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι η μηχανή δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη βαθύτερη ανθρώπινη διαδικασία της αναζήτησης της αλήθειας.
Ο ίδιος στάθηκε ιδιαίτερα στον κίνδυνο τα νέα παιδιά να σταματήσουν να αμφισβητούν, προειδοποιώντας ότι χωρίς αναζήτηση και κριτική σκέψη οι κοινωνίες μπορούν να οδηγηθούν σε σκοτεινές εποχές.
Σύμφωνα με το Συμβούλιο της Ευρώπης, οι διεθνείς οργανισμοί επιχειρούν ήδη να θέσουν κανόνες και πλαίσιο λειτουργίας για την Τεχνητή Νοημοσύνη, κυρίως σε ζητήματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων και δημοκρατίας.
Η γεωπολιτική μάχη για την ΤΝ
Έντονο προβληματισμό προκάλεσαν και οι τοποθετήσεις της Ντόρας Μπακογιάννη, η οποία προειδοποίησε ότι οι ΗΠΑ και η Κίνα ελέγχουν σχεδόν το σύνολο της παγκόσμιας υπολογιστικής ισχύος και των μεγάλων αλγορίθμων.
Όπως ανέφερε, η Ευρώπη κινδυνεύει να βρεθεί πίσω στις εξελίξεις, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει όχι μόνο την οικονομία αλλά και τη δημοκρατική λειτουργία των κρατών.
Παράλληλα, ο δρ. Ευριπίδης Στυλιανίδης σημείωσε ότι η ενεργειακή διάσταση της Τεχνητής Νοημοσύνης αποκτά πλέον γεωπολιτικά χαρακτηριστικά, καθώς τα data centers απαιτούν τεράστιες ποσότητες ενέργειας.
Η Νομική Βιβλιοθήκη που εξέδωσε τον συλλογικό τόμο, επισημαίνει ότι η συζήτηση για την Τεχνητή Νοημοσύνη δεν αφορά μόνο την τεχνολογία, αλλά το ίδιο το μέλλον της ανθρώπινης ελευθερίας.
Εκκλησιαστικοί κύκλοι που μίλησαν στο vimaorthodoxias.gr εκτιμούν ότι η επόμενη δεκαετία θα είναι καθοριστική, καθώς η ανθρωπότητα θα κληθεί να αποφασίσει αν η Τεχνητή Νοημοσύνη θα λειτουργήσει ως εργαλείο υπηρεσίας του ανθρώπου ή ως μηχανισμός ελέγχου και εξάρτησης.
