Μητροπολίτης Καστορίας: Μέσα σε κλίμα εθνικής ανάτασης και θρησκευτικής ευλάβειας έγινε πριν από μερικές ημέρες η επιστροφή των οστών του Παύλου Μελά και της Ναταλίας Μελά-Δραγούμη στον Ι. Ναό των Ταξιαρχών Μητροπόλεως στην πόλη της Καστοριάς.
Από τον ΣΩΤΗΡΗ ΛΕΤΣΙΟ*
Τα οστά του εθνικού μας ήρωα όσο και εκείνα της συζύγου του είχαν μεταφερθεί το 1973 από την Αθήνα στον Ιερό Ναό των Ταξιαρχών και παρέμειναν μόνιμα εκεί έως το 2024. Το καλοκαίρι εκείνης της χρονιάς κρίθηκε αναγκαία η μεταφορά των οστών στο μητροπολιτικό ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου της πόλης, επειδή επρόκειτο να γίνουν εργασίες συντήρησης από την αρχαιολογική υπηρεσία της Καστοριάς στο ναό των Ταξιαρχών. Η υποδοχή των οστών πραγματοποιήθηκε εν μέσω μιας λιτής τελετής με τη συμμετοχή των πολιτικών και στρατιωτικών αρχών του τόπου, των μελών του Συλλόγου Μουσείου Μακεδονικού Αγώνα όπως και του Συλλόγου Απογόνων Μακεδονομάχων αλλά και μεγάλου αριθμού πιστών.
ΤΗ ΥΠΕΡΜΑΧΩ
Λίγο πριν ξεκινήσει η πομπή για τη μεταφορά των οστών εψάλη το τροπάριο «Τη Υπερμάχω» και ο Εθνικός Υμνος, ενώ ο Μητροπολίτης Καστορίας κ. Καλλίνικος διάβασε γράμμα του Παύλου Μελά προς τη Ναταλία, το οποίο της έστειλε όταν πέρασε για τελευταία φορά τα σύνορα της Ελλάδας και εισήλθε στα εδάφη της Μακεδονίας, τα οποία τότε ανήκαν στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Αμέσως μετά σχηματίστηκε πομπή ενώ τα παιδιά του 1ου Δημοτικού Σχολείου της Καστοριάς -που βρίσκεται στην ενορία των Ταξιαρχών- έραναν με ροδοπέταλα τον δρόμο από όπου περνούσαν οι εκπρόσωποι των στρατιωτικών αρχών της πόλης οι οποίοι κρατούσαν τα οστά του Παύλου Μελά και της συζύγου του Ναταλίας. Στη συνέχεια τελέστηκε από τον Μητροπολίτη κ. Καλλίνικο τρισάγιο στον Ιερό Ναό των Ταξιαρχών υπέρ αναπαύσεως των ψυχών του Παύλου, της Ναταλίας, και των παιδιών τους Μιχαήλ και Ζωή, ενώ λίγο μετά ο σεβασμιότατος κ. Καλλίνικος ανέγνωσε ένα μέρος από τα απομνημονεύματα του τότε Μητροπολίτη Καστορίας Γερμανού Καραβαγγέλη, όπου εκεί γινόταν αναφορά στην ταφή του γενναίου αυτού αξιωματικού και την άφιξη της συζύγου του στην Καστοριά.
«Τα οστά του Παύλου Μελά αποτελούν εθνικό προσκύνημα!» υπογραμμίζει μιλώντας στην «Ορθόδοξη Αλήθεια» ο Μητροπολίτης Καστορίας κ. Καλλίνικος, ο οποίος συμμετείχε στην τελετή υποδοχής των οστών μαζί με τους υπόλοιπους κληρικούς της Μητρόπολης. «Επέστρεψαν στο μέρος όπου τον έθαψε με δάκρυα και θρήνους ο Μητροπολίτης Γερμανός Καραβαγγέλης, αφού κατάφερε να αποσπάσει τη σορό του από τα χέρια των Βούλγαρων κομιτατζήδων. Ο Παύλος Μελάς είναι ενσάρκωση της ταυτότητας της σύγχρονης Μακεδονίας -ένας οικουμενικός Ελληνας!» τονίζει χαρακτηριστικά ο ίδιος και συμπληρώνει: «Δεν τον προβάλλουμε μόνον ως αγωνιστή, αλλά και ως πρότυπο της ελληνορθόδοξης παιδείας και ως έναν στοργικό οικογενειάρχη. Το γεγονός της υποδοχής των οστών ήταν κάτι το μοναδικό και αποτυπώθηκε για πάντα μέσα στις καρδιές των ανθρώπων που παρευρέθηκαν στην τελετή. Οσο δε για τον ναό των Ταξιαρχών αυτός είναι πολύ καλά διατηρημένος, διαθέτει το απαραίτητο σύστημα συναγερμού και ασφάλειας, ενώ τα οστά τοποθετήθηκαν στην ίδια θέση που ήταν και πριν. Οσοι θέλουν θα μπορούν από εδώ και πέρα να επισκέπτονται το ναό και να αναπέμπουν δέηση στη μνήμη των δύο αυτών θανόντων».
ΣΤΑ 120 ΧΡΟΝΙΑ
Παρόμοιες στιγμές με την υποδοχή των οστών είχαν ζήσει οι κάτοικοι της Καστοριάς και το 2024, όταν είχε εορταστεί με επισημότητα και λαμπρότητα η συμπλήρωση 120 ετών από τον θάνατο του Παύλου Μελά, που είχε σημειωθεί στις 13 Οκτωβρίου 1904 στο χωριό Στάτιστα (σημερινό Παύλος Μελάς) της Καστοριάς. Επίσης, κάθε χρόνο την ίδια ημερομηνία τελείται θεία λειτουργία και μνημόσυνο για τον Παύλο Μελά και τους Μακεδονομάχους τόσο στο ομώνυμο χωριό αλλά και στο μνημείο, το οποίο έχει στηθεί δίπλα από τον ναό των Ταξιαρχών.
Παράλληλα, κάθε χρόνο οι σπουδαστές της Σχολής Πυροβολικού (σ.σ. ο Μελάς ήταν αξιωματικός του Πυροβολικού) επισκέπτονται το μνημείο και καταθέτουν στεφάνι, ενώ τελούν και τρισάγιο στη μνήμη του. Τα τελευταία μάλιστα χρόνια είναι μεγάλος ο αριθμός των επισκεπτών που φτάνουν στο ναό για να αποτίσουν φόρο τιμής στον ήρωα του Μακεδονικού Αγώνα. Οσοι δε επιθυμούν να φτάσουν στην πόλη της Καστοριάς και να μεταβούν με λεωφορείο στον ναό θα πρέπει πρώτα να ενημερώσουν την τροχαία, έτσι ώστε να ανοίξει ο δρόμος και να είναι εύκολη εκεί η πρόσβαση.
ΓΟΝΑΤΙΖΟΥΝ ΕΥΛΑΒΙΚΑ ΕΚΦΡΑΖΟΝΤΑΣ ΕΥΓΝΩΜΟΣΥΝΗ ΓΙΑ ΤΗ ΘΥΣΙΑ ΤΟΥ
«Τα οστά φυλάσσονται σε μια καλά κλεισμένη και διατηρημένη σαρκοφάγο, μέσα σε μαρμάρινη θήκη όπου πάνω από αυτή έχουν αναγραφεί τα ονόματα του Παύλου και της Ναταλίας Μελά, ενώ πίσω από την σαρκοφάγο υπάρχει ένα ψηφιδωτό των Ταξιαρχών» αναφέρει μιλώντας στην «Ορθόδοξη Αλήθεια» ο π. Στέφανος Σχοινάς, εφημέριος του Ι. Ναού Κοιμήσεως Θεοτόκου και υπεύθυνος για τον Ι. Ναό Ταξιαρχών. Και προσθέτει: «Τον ναό των Ταξιαρχών δεν τον επισκέπτονται μόνο σχολεία, αφού πολλοί είναι και εκείνοι που ταξιδεύουν εδώ από διάφορα σημεία της χώρας είτε μεμονωμένα είτε με οργανωμένα γκρουπ. Είναι πολύ εντυπωσιακό να βλέπεις απλούς ανθρώπους να γονατίζουν ευλαβικά μπροστά από τα οστά και να εκφράζουν την ευγνωμοσύνη τους για τη θυσία του Παύλου Μελά προς την πατρίδα. Αυτό είναι μια εικόνα που έχει αποτυπωθεί στη μνήμη μου. Ο ναός σε καθημερινή βάση παραμένει κλειστός, αλλά εφόσον υπάρξει η κατάλληλη συνεννόηση ανοίγει για τους επισκέπτες».
*Αναδημοσίευση από την εφημερίδα “Ορθόδοξη Αλήθεια”
