ΑΓΡΟΤΙΚΑ ΝΕΑ: Η αγωνία επιστρέφει στον αγροτικό κόσμο της χώρας, καθώς οι καθυστερήσεις στις πληρωμές των κοινοτικών ενισχύσεων δημιουργούν ξανά ένα εκρηκτικό κλίμα στην ελληνική ύπαιθρο.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
News: Παραγωγοί και συνεταιρισμοί κάνουν λόγο για «μπλοκαρισμένες διαδικασίες», διοικητική ασυνεννοησία και αβεβαιότητα γύρω από τα χρονοδιαγράμματα πληρωμών, ενώ την ίδια στιγμή τα κόστη παραγωγής αυξάνονται και η νέα καλλιεργητική περίοδος βρίσκεται προ των πυλών.
Σύμφωνα με στοιχεία που έχουν φτάσει και στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ποσά που ξεπερνούν τα 112 εκατ. ευρώ από υπόλοιπα βασικής ενίσχυσης, αναδιανεμητικής στήριξης και ενίσχυσης νέων αγροτών παραμένουν απλήρωτα, προκαλώντας σοβαρά προβλήματα ρευστότητας στον πρωτογενή τομέα.
⸻
Οι διορθώσεις στο ΟΣΔΕ «παγώνουν» τις πληρωμές
Κεντρικό σημείο της εμπλοκής φαίνεται να είναι οι διορθώσεις στις δηλώσεις του ΟΣΔΕ 2025, οι οποίες αποδεικνύονται πιο περίπλοκες από ό,τι είχε αρχικά εκτιμηθεί.
Σύμφωνα με στελέχη της αγοράς, οι τεχνικές δυσκολίες στο σύστημα δηλώσεων που διαχειρίζεται ο ΟΠΕΚΕΠΕ έχουν δημιουργήσει σημαντικές καθυστερήσεις στην εκκαθάριση των στοιχείων και συνεπώς στην πληρωμή των δικαιούχων.
Το πρόβλημα, όπως σημειώνουν αγροτικές οργανώσεις, δεν οφείλεται στην πλειονότητα των περιπτώσεων σε λάθη των παραγωγών αλλά σε τεχνικά ζητήματα, ελέγχους και ασυνεννοησία μεταξύ των εμπλεκόμενων υπηρεσιών.
Μάλιστα, το γεγονός ότι το χρονικό περιθώριο για τις διορθώσεις στις δηλώσεις παρατείνεται έως 24 Μαρτίου σημαίνει πρακτικά ότι μέχρι τότε δύσκολα θα υπάρξει πίστωση για τις εκκρεμείς πληρωμές.
⸻
Υποσχέσεις για πληρωμές πριν το Πάσχα
Η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης έχει επιχειρήσει να καθησυχάσει τους αγρότες, υποστηρίζοντας ότι το μεγαλύτερο μέρος των ενισχύσεων θα καταβληθεί πριν το Πάσχα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, η κυβέρνηση έχει δεσμευθεί ότι θα πληρωθούν:
• τα υπόλοιπα άμεσων ενισχύσεων του 2025
• τα προγράμματα οικολογικών σχημάτων (eco-schemes)
• η αναδιανεμητική ενίσχυση ύψους περίπου 160 εκατ. ευρώ
Ωστόσο, πολλοί παραγωγοί εμφανίζονται επιφυλακτικοί, καθώς αντίστοιχες δεσμεύσεις είχαν δοθεί και στο παρελθόν χωρίς να υλοποιηθούν πλήρως.
Με τα σημερινά δεδομένα, το πιθανότερο σενάριο είναι να πραγματοποιηθεί μόνο μία ακόμη διορθωτική πληρωμή για το τσεκ και την αναδιανεμητική, ύψους περίπου 15 έως 30 εκατ. ευρώ.
Επιστολή – παρέμβαση για καθυστερήσεις στα προγράμματα
Την ίδια ώρα, σημαντικές καθυστερήσεις καταγράφονται και στα επενδυτικά προγράμματα του αγροτικού τομέα.
Η ΕΘΕΑΣ απέστειλε επιστολή προς την ΑΑΔΕ, επισημαίνοντας ότι υπάρχουν σοβαρά προβλήματα στην υλοποίηση και πληρωμή παρεμβάσεων του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης αλλά και του Στρατηγικού Σχεδίου της ΚΑΠ 2023-2027.
Στην επιστολή υπογραμμίζεται ότι μεγάλα ποσά επενδύσεων έχουν ήδη πραγματοποιηθεί από αγρότες και συνεταιρισμούς, αλλά δεν έχουν ακόμη εκκαθαριστεί και πληρωθεί.
Το αποτέλεσμα είναι να δημιουργείται οικονομική ασφυξία σε παραγωγούς που έχουν ήδη καταβάλει δαπάνες για επενδύσεις και εκσυγχρονισμό των εκμεταλλεύσεών τους.
Προγράμματα που παραμένουν μπλοκαρισμένα
Σύμφωνα με τις αγροτικές οργανώσεις, οι καθυστερήσεις επηρεάζουν μια σειρά σημαντικών παρεμβάσεων, όπως:
• Σχέδια Βελτίωσης
• Δημόσια Δασικά έργα
• Προγράμματα μεταποίησης
• Αντιχαλαζικά συστήματα
• Προγράμματα νέων αγροτών
• Ομάδες παραγωγών και δράσεις προώθησης προϊόντων
Οι αρμοδιότητες εκκαθάρισης δαπανών δεν έχουν ακόμη μεταφερθεί σε υπηρεσίες όπως οι Περιφέρειες, οι ΔΑΟΚ και άλλες αρμόδιες αρχές, γεγονός που καθυστερεί την έναρξη των πληρωμών.
Για τον λόγο αυτό ζητείται άμεσο χρονοδιάγραμμα πληρωμών, ώστε να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη των παραγωγών.
Νέα δεδομένα για τη συνδεδεμένη ενίσχυση στο ρύζι
Μέσα σε αυτό το κλίμα καθυστερήσεων, ανακοινώθηκαν αλλαγές και στη συνδεδεμένη ενίσχυση για την ορυζοκαλλιέργεια.
Κατά τη διάρκεια ημερίδας στη Θεσσαλονίκη, ο υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης ανακοίνωσε ότι η παραδοτέα ποσότητα για τη συνδεδεμένη ενίσχυση του 2025 μειώνεται στα 200 κιλά ανά στρέμμα.
Η προθεσμία παράδοσης παρατείνεται έως τις 16 Μαρτίου, δίνοντας μια μικρή ανάσα στους παραγωγούς.
Σύμφωνα με το υπουργείο, το μέτρο ανταποκρίνεται σε βασικά αιτήματα των καλλιεργητών, οι οποίοι έχουν αντιμετωπίσει σοβαρές δυσκολίες λόγω:
• της κλιματικής κρίσης
• της αύξησης του κόστους παραγωγής
• των διεθνών ανατιμήσεων στις μεταφορές
Παράλληλα προωθείται η δημιουργία Εθνικού Συστήματος Αγροτικής Ιχνηλασιμότητας σε συνεργασία με το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, με στόχο την προστασία των ελληνικών προϊόντων από φαινόμενα ελληνοποιήσεων.
Οι τελευταίες αγροτικές ειδήσεις
Οι σημαντικότερες εξελίξεις στον αγροτικό τομέα το τελευταίο διάστημα είναι οι εξής:
1. Πληρωμές ενισχύσεων
• Αναμένεται νέα διορθωτική πληρωμή για βασική ενίσχυση και αναδιανεμητική μέσα στον Μάρτιο.
• Εκκρεμούν περίπου 112 εκατ. ευρώ από άμεσες ενισχύσεις.
2. Συνδεδεμένες ενισχύσεις
• Προγραμματίζεται η πληρωμή ειδικής ενίσχυσης βάμβακος και σιτηρών που μπορεί να φτάσει έως 205 εκατ. ευρώ.
3. Αγροτικό πετρέλαιο
• Συνεχίζεται η επιστροφή Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης για τους παραγωγούς.
4. Αγροτικό ρεύμα
• Προχωρά το πρόγραμμα επιδότησης αγροτικής ενέργειας «ΓΑΙΑ».
5. Επενδυτικά προγράμματα
• Σημαντικές καθυστερήσεις καταγράφονται στα Σχέδια Βελτίωσης και στα προγράμματα μεταποίησης.
Έντονη ανησυχία στον αγροτικό κόσμο
Η εικόνα που διαμορφώνεται στον αγροτικό τομέα προκαλεί έντονη ανησυχία, καθώς οι καθυστερήσεις στις πληρωμές έρχονται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη περίοδο για τις καλλιέργειες.
Οι παραγωγοί προειδοποιούν ότι χωρίς άμεση εκταμίευση των ενισχύσεων η νέα καλλιεργητική χρονιά κινδυνεύει να ξεκινήσει με σοβαρά προβλήματα ρευστότητας.
Πολλοί μάλιστα δεν αποκλείουν νέες κινητοποιήσεις, εάν δεν υπάρξουν σαφή χρονοδιαγράμματα πληρωμών και λύσεις στα τεχνικά προβλήματα που έχουν δημιουργηθεί στο σύστημα των κοινοτικών ενισχύσεων.
