Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης – ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ
Σε κρίσιμο θεσμικό και δικονομικό σημείο εισέρχεται η πολύκροτη υπόθεση της Κιβωτού του Κόσμου, καθώς οι σημερινές εξελίξεις στη δίκη του πατρός Αντωνίου στο Γ’ Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Αθηνών προκαλούν έντονα ερωτήματα για τη δυνατότητα συνέχισης της διαδικασίας με όρους πλήρους υπεράσπισης και δικαιοσύνης.
Η παραίτηση των συνηγόρων υπεράσπισης, σε συνδυασμό με την αποχώρηση των κατηγορουμένων από το ακροατήριο, δημιουργεί ένα πρωτοφανές σκηνικό που ήδη απασχολεί νομικούς και θεσμικούς κύκλους.
Η υπόθεση, που εκδικάζεται σε δεύτερο βαθμό, κλονίστηκε όταν οι δικηγόροι του πατρός Αντωνίου δήλωσαν αδυναμία συνέχισης της υπεράσπισης, επικαλούμενοι σοβαρούς περιορισμούς στην άσκηση θεμελιωδών δικαιωμάτων, όπως αυτά κατοχυρώνονται από τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας. Στο επίκεντρο των αιτιάσεων βρίσκεται η μη δυνατότητα ουσιαστικής εξέτασης μαρτύρων, η καθυστέρηση στη χορήγηση πρακτικών φωνοληψίας και η συνολική αίσθηση ότι η αποδεικτική διαδικασία δεν εξελίσσεται με όρους ισοτιμίας.
Δίκη με βαριά σκιά δικονομικού αδιεξόδου
Νομικοί που παρακολουθούν στενά την υπόθεση επισημαίνουν ότι τέτοιες εξελίξεις ενδέχεται να οδηγήσουν σε σοβαρά ζητήματα ακυρότητας, εφόσον αποδειχθεί ότι παραβιάστηκε το δικαίωμα υπεράσπισης και το τεκμήριο αθωότητας. Δεν είναι τυχαίο ότι γίνεται ήδη λόγος για ενδεχόμενη μελλοντική κρίση ακόμη και σε ανώτερο δικαιοδοτικό επίπεδο, εφόσον η υπόθεση οδηγηθεί στον Άρειο Πάγο.
Παράλληλα, η αποχώρηση των κατηγορουμένων από τη διαδικασία, συνοδευόμενη από γραπτή δήλωση προς το δικαστήριο, καταγράφεται ως πράξη θεσμικής διαμαρτυρίας και όχι ως υπεκφυγή. Όπως αναφέρουν κύκλοι της υπεράσπισης, «η παρουσία σε μια διαδικασία χωρίς ουσιαστική δυνατότητα υπεράσπισης καθίσταται άνευ νοήματος».
Το vimaorthodoxias.gr και οι αποκλειστικές μαρτυρίες
Μέσα σε αυτό το φορτισμένο περιβάλλον, πνευματικά παιδιά του πατρός Αντωνίου αποφάσισαν να μιλήσουν διαψεύδοντας κατηγορηματικά όσα ακούστηκαν περί ανήθικων συμπεριφορών. Πρόκειται για ανθρώπους που, όπως δηλώνουν, έζησαν επί χρόνια κοντά του, είτε ως τρόφιμοι είτε ως συνεργάτες στις δομές φιλοξενίας.
«Αν υπήρχε το παραμικρό ανήθικο στοιχείο, δεν θα είχε μείνει κρυφό. Η καθημερινότητα ήταν αυστηρή, με όρια και πνευματική πειθαρχία», αναφέρει χαρακτηριστικά ένας από αυτούς. Άλλος μάρτυρας επισημαίνει ότι «ο πατέρας Αντώνιος λειτουργούσε πρωτίστως ως ιερέας και πνευματικός, όχι ως πρόσωπο εξουσίας με προσωπικές παρεκκλίσεις».
Σε αυτό το σημείο, το vimaorthodoxias.gr κατέγραψε μαρτυρίες ανθρώπων που συνδέονται πνευματικά με τον πατέρα Αντώνιο. Οι ίδιοι κάνουν λόγο για «στοχοποίηση χωρίς αποδείξεις» και για ένα κλίμα δημόσιας ενοχοποίησης που προηγήθηκε της δικαστικής κρίσης.
Οι μαρτυρίες αυτές δεν επιχειρούν να υποκαταστήσουν τη Δικαιοσύνη, αλλά –όπως τονίζουν– να αποκαταστήσουν την ανθρώπινη και πνευματική διάσταση ενός ιερέα που ταυτίστηκε επί δεκαετίες με κοινωνικό έργο.
Το κοινωνικό έργο και η συλλογική ευθύνη
Αρκετοί παρατηρητές υπογραμμίζουν ότι η Κιβωτός του Κόσμου δεν μπορεί να κρίνεται συνολικά μέσα από καταγγελίες που ακόμη εξετάζονται δικαστικά. Το κοινωνικό αποτύπωμα της δομής παραμένει αδιαμφισβήτητο για χιλιάδες οικογένειες και παιδιά που βρήκαν στήριξη, εκπαίδευση και προστασία.
«Άλλο η διερεύνηση συγκεκριμένων καταγγελιών και άλλο η ισοπέδωση ενός ολόκληρου έργου», σημειώνει πρόσωπο με γνώση της λειτουργίας κοινωνικών δομών, προσθέτοντας ότι η Δικαιοσύνη οφείλει να λειτουργεί με ψυχραιμία και χωρίς εξωθεσμικές πιέσεις, όπως προβλέπεται και από τις αρχές του Υπουργείου Δικαιοσύνης.
Εκκλησία, κοινωνία και δικαιοσύνη
Η υπόθεση έχει πλέον και ευρύτερη διάσταση, καθώς αγγίζει τη σχέση Εκκλησίας, κοινωνίας και Δικαιοσύνης. Πνευματικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι η διαλεύκανση της υπόθεσης πρέπει να γίνει χωρίς προκαταλήψεις, αλλά και χωρίς εκπτώσεις στην αλήθεια, όποια κι αν είναι αυτή.
Όπως σημειώνουν άνθρωποι που μίλησαν στο ρεπορτάζ, «η αλήθεια δεν φοβάται τον χρόνο ούτε τη διερεύνηση». Το ζητούμενο, πλέον, είναι αν η δίκη θα μπορέσει να συνεχιστεί με όρους θεσμικής πληρότητας ή αν οι τελευταίες εξελίξεις θα οδηγήσουν σε νέα, απρόβλεπτα μονοπάτια για μια υπόθεση που συνεχίζει να διχάζει.
