Ρεπορτάζ για το Ραδιόφωνο της Εκκλησίας: Μάκης Αδαμόπουλος
Φωτογραφίες: Χρήστος Μπόνης
ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΗ ΑΘΗΝΩΝ: Την ευχή η πρωτοβουλία του Πάπα Φραγκίσκου να βρει και άλλους μιμητές εξέφρασε ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμος κατά την επίσημη τελετή επανένωσης των τριών θραυσμάτων από τα Μουσεία του Βατικανού στο Μουσείο της Ακρόπολης.
Με την τελετή αυτή -που πραγματοποιήθηκε σήμερα το απόγευμα στο Μουσείο της Ακρόπολης- ολοκληρώθηκε η πρωτοβουλία του Πάπα Φραγκίσκου να δωρίσει τα τρία αυτά θραύσματα από τον ναό του Παρθενώνα στον Μακαριώτατο και έρχεται σε συνέχεια της εφαρμογής της συμφωνίας που υπεγράφη στα Μουσεία του Βατικανού, στις 7 Μαρτίου 2023, μεταξύ των εκπροσώπων του Πάπα και του Αρχιεπισκόπου, για την παράδοση των γλυπτών στον εκπρόσωπο του Αρχιεπισκόπου και εν συνεχεία στον Διευθυντή του Μουσείου της Ακροπόλεως.
Παρέστησαν, επίσης, ο Μητροπολίτης Λαοδικείας κ. Θεοδώρητος, Διευθυντής του Γραφείου Εκπροσωπήσεως του Οικουμενικού Πατριαρχείου στην Αθήνα, η αντιπροσωπεία του Βατικανού, ο Αρχιγραμματέας της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, Επίσκοπος Ωρεών κ. Φιλόθεος, η Υπουργός Πολιτισμούς, κ. Λίνα Μενδώνη, ο Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων κ. Κωνσταντίνος Τασούλας, ο Διευθυντής του Μουσείου της Ακρόπολης κ. Νικόλαος Σταμπολίδης, ο Συνεργάτης της Συνοδικής Επιτροπής Διορθοδόξων και Διαχριστιανικών Σχέσεων π. Εμμανουήλ Παπαμικρούλης, και ο π. Θωμάς Συνοδινός, προϊστάμενος του Μητροπολιτικού Ναού Αθηνών. Τον Αρχιεπίσκοπο συνόδευαν ο Γενικός Αρχιερατικός Επίτροπος, Αρχιμανδρίτης Ιάκωβος Ανδριόπουλος και ο Αρχιδικάκονος π. Ιωάννης Μπούτσης.
Επικεφαλής της αντιπροσωπείας του Βατικανού ήταν ο Επίσκοπος Braian Farell, Γραμματέας της Επιτροπής του Βατικανού για την Προώθηση της Ενότητας των Χριστιανών και μέλη ο Υπογραμματεύς της Επιτροπής π. Andrea Palmieri, η καθηγήτρια Dr Barbara Jatta, διευθύντρια των Μουσείων του Βατικανού και ο Αρχιεπίσκοπος Jan Romeo Pawlowski, Νούντσιος του Βατικανού στην Ελλάδα.
Κατά τον χαιρετισμό του ο Αρχιεπίσκοπος εξέφρασε την συγκίνηση και την χαρά του που συμμετείχε στην επίσημη τελετή επανένωσης των τριών θραυσμάτων από τα Μουσεία του Βατικανού στα αρχιτεκτονικά γλυπτά του Παρθενώνα στο Μουσείο της Ακροπόλεως και τόνισε: «Η συγκίνησή μου οφείλεται στο γεγονός ότι σήμερα, ενώπιόν μας, ολοκληρώνεται, ενσαρκώνεται στην πράξη, η πρωτοβουλία του αγαπητού αδελφού και Σεβάσμιου Προκαθημένου της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, Πάπα Φραγκίσκου, να δωρίσει στην Μετριότητά μου, τα τρία αυτά θραύσματα , και δι΄ εμού έπειτα, να επανεύρουν την θέση τους στον φυσικό τους χώρο, εδώ, στην Αίθουσα του Παρθενώνα του Μουσείου της Ακροπόλεως».
Επεσήμανε, επίσης, ότι «η πράξη αυτή του Πάπα Φραγκίσκου είναι ιστορικής σημασίας και έχει θετικότατες προεκτάσεις σε πολλαπλά επίπεδα. Πρώτον, αποτελεί απτή απόδειξη των καρπών που παράγονται από την καλλιέργεια των μεταξύ μας αδελφικών σχέσεων ως χριστιανών, με γνώμονα την αλήθεια, την αγάπη, τον αλληλοσεβασμό και την αλληλοκατανόηση. Δίδει δε μια μαρτυρία, ιδιαιτέρως σήμερα στον χειμαζόμενο από ταραχές και αδικία κόσμο, στους εγγύς και τους μακράν, ότι λύσεις στα όποια προβλήματα και διαφωνίες υπάρχουν, αρκεί να ενυπάρχει η καλή προαίρεση και η ειλικρινής επιθυμία συνεργασίας. Δεύτερον, δι’ αυτής της πράξης αποκαθίσταται η αλήθεια των πραγμάτων, επουλώνονται πληγές και τραύματα που ανάγονται στο παρελθόν, καθώς επανενώνονται, στο μοναδικό αυτό μνημείο της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, αναπόσπαστα από αυτό μέρη του».
Υπογράμμισε, ακόμη, ότι προσωπική του ολοκάρδια ευχή είναι αυτή η πρωτοβουλία να βρει και άλλους μιμητές. «Ο Πάπας Φραγκίσκος απέδειξε ότι αυτό είναι και εφικτό και ουσιαστικό» τόνισε χαρακτηριστικά ο Αρχιεπίσκοπος και απηύθυνε τις θερμότατες προσωπικές του ευχαριστίες, μαζί με αυτές του κλήρου και του λαού, στον Πάπα κ. Φραγκίσκο, αλλά και σε όλους και όλες όσοι μόχθησαν και συνέβαλαν στην πραγματοποίηση αυτού του ιστορικού γεγονότος, καθώς και προς όλους τους παρευρισκόμενους.
Το θραύσματα που αποδόθηκαν στο μνημείο τους περιλαμβάνουν την κεφαλή ενός σκαφηφόρου (ιματιοφόρου) άνδρα που ανήκει στον λίθο V της βόρειας ζωφόρου του Παρθενώνα, την κεφαλή ενός γενειοφόρου άνδρα που αποδίδεται στη νότια μετόπη 16 της Κενταυρομαχίας και, τέλος, την κεφαλή ενός αλόγου που αποδίδεται σε αέτωμα του Παρθενώνα.
Όπως ανέφερε κατά τον χαιρετισμό της η Υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού Λίνα Μενδώνη, «η μοναδικής σημασίας και σπουδαιότητος πνευματική και φιλάδελφος χειρονομία της Αυτού Αγιότητος του Πάπα Φραγκίσκου προς τον Μακαριώτατο Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμο, δείχνει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο πώς ο πολιτισμός μπορεί να συμβάλλει καθοριστικά στο διάλογο, στην ειρήνη, στη συμφιλίωση των κοινοτήτων, στην αδελφοσύνη των λαών.
Οπως ανέφερε χαρακτηριστικά ο Καρδινάλιος Fernando Vérgez Alzaga, πρόεδρος του Κυβερνείου του Κράτους της πόλης του Βατικανού, ο άνθρωπος που ανέλαβε να διεκπεραιώσει την επιθυμία του Ποντίφικα, πριν 15 μέρες στην τελετή υπογραφής του πρωτοκόλλου της δωρεάς «η πιο σημαντική αξία αυτής της πράξης είναι, να δούμε για άλλη μια φορά, πώς οι συλλογές τέχνης του Πάπα, γίνονται προνομιακό σημείο φιλίας μεταξύ λαών, θρησκειών, Εκκλησιών, ξεπερνώντας όλα τα εμπόδια.
Γνωρίζοντας τα όσα προηγήθηκαν της ιστορικής απόφασης του Πάπα Φραγκίσκου, επιτρέψτε μου να επισημάνω πόσο καθοριστική ήταν η συμβολή του Οικουμενικού Πατριάρχη κ. Βαρθολομαίου. Οι ευχαριστίες μας στο πρόσωπό του είναι ευγνώμονες και διαρκείς. Η χειρονομία του Ποντίφικα έρχεται αρωγός στο δίκαιο και ηθικό αίτημα σύμπαντος του ελληνικού λαού, αλλά και στην εργώδη προσπάθεια της Ελληνικής Κυβέρνησης και προσωπικά του Πρωθυπουργού, για οριστική επιστροφή και επανένωση του συνόλου των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Αθήνα».
Από την πλευρά του ο Διευθυντής του Μουσείου κ. Σταμπολίδης, μεταξύ άλλων, τόνισε: «Αυτήν την κλεμμένη και διηρημένη αρμονία του σώματος του Παρθενώνα που ενσωματώνει τις πανανθρώπινες αξίες και συμβολισμούς του ωραίου, του καλού και της ίδιας της αθηναϊκής, περίκλειας δημοκρατίας του 5ου αι. π.Χ. , ουσιαστικά της μητέρας των παγκόσμιων αξιών έως και σήμερα, ο Πάπας Φραγκίσκος θέλησε να την αποδώσει πίσω, συμβάλλοντας έτσι σημαντικά στην ολότητα του μνημείου. Του είμεθα ευγνώμονες διπλά που δεν θέλησε να το πράξει μόνον ως αρχηγός της πόλεως- κράτους του Βατικανού, εκπροσωπώντας έτσι τον πληθυσμό του, αλλά κυρίως ως αρχηγός της εκκλησίας ενός δισεκατομμυρίου Καθολικών ανά την Υφήλιο εκφράζοντας και διατρανώνοντας έτσι την Οικουμενική αλήθεια που πρέπει να ακολουθηθεί για την ενότητα του Παρθενώνα, του παγκόσμιου συμβόλου του πολιτισμού».
Απευθυνόμενος προς τον Αρχιεπίσκοπο υπογράμμισε: «Μακαριώτατε, Αρχιεπίσκοπε Αθηνών και πάσης Ελλάδος η αστραπιαία όμως, απόδοση των παρθενωνείων γλυπτών από το Βατικανό προς το Μουσείο της Ακρόπολης οφείλεται στη δική σας επιθυμία και βούληση, ως κεφαλή της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, καθώς εξαρχής δηλώσατε ότι τα τρία θραύσματα αμέσως μετά την υπογραφή της Συμφωνίας σας με το Βατικανό, περιέρχονται αυτομάτως στον φυσικό τους χώρο, το Μουσείο της Ακρόπολης για να επανενωθούν με τα εδώ ευρισκόμενα έργα του Φειδιακού εργαστηρίου. Για την σοφή απόφαση και πράξη σας αυτή σας ευχαριστούμε θερμά, εσάς και τους συνεργάτες σας, πράξη της οποίας το αποτέλεσμα γιορτάζουμε εδώ αυτήν την ώρα, αποκαθιστώντας έτσι όσα η Ιστορία και ο Χρόνος διατήρησαν έως τις μέρες μας».
