Επιμέλεια: Γιάννης Παπανικολάου
Σε τροχιά θεσμικών αλλαγών εισέρχεται η Εκκλησία της Κύπρου, μετά την έκτακτη συνεδρίαση της Ιερά Σύνοδος που πραγματοποιήθηκε υπό την προεδρία του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Κύπρου κ.κ. Γεωργίου.
Η Σύνοδος άναψε το «πράσινο φως» για την αναδιάρθρωση ή και εκ νέου σύνταξη του Καταστατικού Χάρτη, αναγνωρίζοντας ότι το ισχύον πλαίσιο παρουσιάζει ασαφείς διατάξεις και πρακτικές δυσκολίες εφαρμογής.
Σύμφωνα με την επίσημη ενημέρωση, η απόφαση αυτή δεν ελήφθη ελαφρά τη καρδία. Αντιθέτως, αποτέλεσε προϊόν θεσμικού προβληματισμού και εμπειρίας, καθώς η Ιερά Σύνοδος διαπίστωσε ότι ο υφιστάμενος Καταστατικός Χάρτης, σε κρίσιμα σημεία, δεν ανταποκρίνεται πλήρως στις σύγχρονες ανάγκες διοίκησης και κανονικής λειτουργίας της Εκκλησίας. Για τον λόγο αυτό, αποφασίστηκε η σύσταση Συντακτικής Επιτροπής, η οποία θα απαρτίζεται από μέλη της Ιεράς Συνόδου και εξειδικευμένους νομικούς, με αποστολή τη συνολική επανεξέταση και αναμόρφωση του θεσμικού κειμένου.
Παράλληλα, η Σύνοδος αποφάσισε την παράταση της τοποτηρητείας του Μητροπολιτικού Θρόνου Πάφου από τον Αρχιεπίσκοπο κ.κ. Γεώργιο. Η απόφαση αυτή κρίθηκε αναγκαία, ώστε να διασφαλιστεί η διοικητική σταθερότητα μέχρι την ολοκλήρωση της σύνταξης και την έγκριση του νέου Καταστατικού Χάρτη. Όπως εκτιμήθηκε από τον Αρχιγραμματέα της Ιεράς Συνόδου, Αρχιμανδρίτη Γεώργιο Χριστοδούλου, η διαδικασία αυτή αναμένεται να διαρκέσει αρκετούς μήνες, καθώς απαιτεί λεπτομερή εργασία και κανονική τεκμηρίωση.
Κατά τη διάρκεια των δηλώσεων, τέθηκε και το ζήτημα του Τυχικού, με τον Αρχιγραμματέα να ξεκαθαρίζει ότι δεν υπάρχει καμία νεότερη εξέλιξη, καθώς δεν έχει περιέλθει σε γνώση της Συνόδου κάποια επίσημη ενημέρωση σχετικά με ενδεχόμενη προσφυγή του στο Ανώτατο Δικαστήριο. Η στάση αυτή αποτυπώνει τη βούληση της Εκκλησίας να κινείται αυστηρά στο πλαίσιο της θεσμικής πληροφόρησης, χωρίς εικασίες ή πρόωρα συμπεράσματα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι υπόλοιπες αποφάσεις της Ιεράς Συνόδου. Μεταξύ αυτών, η ενημέρωση του πληρώματος ότι τα τελούμενα μυστήρια από καθαιρεθέντες κληρικούς σε αντικανονικά συσταθέν ησυχαστήριο κρίνονται άκυρα και ανυπόστατα, καθώς και η απόφαση να επιτραπεί, από το επόμενο έτος και εφεξής, η τέλεση του μυστηρίου του γάμου κατά τη Νηστεία των Χριστουγέννων έως τις 12 Δεκεμβρίου.
Τέλος, εγκρίθηκε η εισήγηση του Μακαριωτάτου για τη σύνταξη και προσθήκη ικετευτικών ύμνων στις στάσεις των Εγκωμίων της Μεγάλης Παρασκευής, με αναφορά στο χρονίζον κυπριακό πρόβλημα. Πρόκειται για μια κίνηση με έντονο συμβολισμό, που συνδέει τη λατρευτική ζωή της Εκκλησίας με τις διαχρονικές αγωνίες του κυπριακού λαού, υπογραμμίζοντας τον πνευματικό και εθνικό ρόλο της Εκκλησίας της Κύπρου στη σύγχρονη πραγματικότητα.
ΤΟ ΑΝΑΚΟΙΝΩΘΕΝ
Ἡ Ἱερὰ Σύνοδος τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου συνῆλθε σήμερα, Τετάρτη, 14 Ἰανουαρίου 2026, σὲ ἔκτακτη Συνεδρία, ὑπὸ τὴν προεδρίαν τῆς Α.Μ. τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Κύπρου κ.κ. Γεωργίου καὶ ἐργάσθηκε ὡς ἑξῆς:
1) Ἀφοῦ διεπίστωσε τὴν ὕπαρξη ἀσαφειῶν καὶ δυσκολιῶν ἐφαρμογῆς ποὺ προκύπτουν ἀπὸ τὸν Καταστατικὸ Χάρτη τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου, ἀπεφάσισε τὴν ἀναδιάρθρωση ἢ ἐκ νέου σύνταξη αὐτοῦ, ἀπὸ Συντακτικὴ Ἐπιτροπὴ ποὺ θὰ ἀπαρτίζεται ἀπὸ Μέλη τῆς Ἱερᾶς Συνόδου καὶ ἐξειδικευμένους πρὸς τοῦτο Νομικούς. Συνεπῶς ἀπεφάσισε τὴν παράταση τῆς Τοποτηρητείας τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Πάφου ὑπὸ τοῦ Μακαριωτάτου Ἀρχιεπισκόπου Κύπρου ὥστε νὰ δοθεῖ ἱκανὸς χρόνος πρὸς σύνταξιν καὶ ἔγκρισιν τοῦ νέου Καταστατικοῦ Χάρτη ὑπὸ τῆς Ἱερᾶς Συνόδου.
2) Ἐνημερώνει τὸ χριστεπώνυμο πλήρωμα τῆς Ἐκκλησίας, ὅτι τά, ὑπὸ τῶν ἐχόντων ἀνενενέργητον τὴν Ἱερωσύνην, καθαιρεθέντων κληρικῶν τῆς Ἱ. Μονῆς Ὁσίου Ἀββακούμ, τελούμενα, στὸ ἀντικανονικῶς ὑπ’ αὐτῶν συσταθὲν Ἡσυχαστήριον, εἶναι ἄκυρα καὶ ἀνυπόστατα, ὡς ἐκ τούτου στοὺς μετέχοντες δὲν προσφέρεται καμμία ἁγιαστικὴ χάρη.
3) Ἀπεφάσισε ὅπως ἐπιτρέψει γιὰ τὸ ἑπόμενο ἔτος καὶ ἐφεξῆς τὴν τέλεση τοῦ μυστηρίου τοῦ γάμου, κατὰ τὴ Νηστεία τῶν Χριστουγέννων, μέχρι τὴν ἡμερομηνία τῆς 12ης Δεκεμβρίου.
4) Ἐνέκρινε τὴν ἐκ μέρους τοῦ Μακαριωτάτου εἰσήγηση, γιὰ σύνταξη καὶ προσθήκη στὶς τρεῖς στάσεις τῶν Ἐγκωμίων τῆς Μ. Παρασκευῆς, ἱκετευτικῶν ὕμνων συνδεδεμένων μετὰ τοῦ χρονίζοντος κυπριακοῦ προβλήματος.
Ἱερὰ Ἀρχιεπισκοπὴ Κύπρου,
14 Ἰανουαρίου 2026.
