ΗΠΑ: Η πρόσφατη συνάντηση του Υπουργού Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας Κωνσταντίνου Κόμπου με τον Αμερικανό Υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην Ουάσιγκτον αποτέλεσε σημαντικό ορόσημο για τις σχέσεις Λευκωσίας – Ουάσιγκτον.
Επιμέλεια-Γιώργος Θεοχάρης
Στο επίκεντρο βρέθηκαν το Κυπριακό, η ενεργειακή συνεργασία, οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και κυρίως το κοινό ενδιαφέρον για την προστασία των χριστιανικών κοινοτήτων στη Συρία, ένα ζήτημα με ανθρωπιστικές και γεωπολιτικές διαστάσεις.
Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της εργασιακής επίσκεψης του Κύπριου ΥΠΕΞ στις ΗΠΑ, υπό το στρατηγικό πλαίσιο συνεργασίας που ενισχύεται τα τελευταία χρόνια. Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, η Λευκωσία αξιολογεί ιδιαίτερα θετικά το γεγονός ότι η αμερικανική πλευρά αναγνωρίζει τον ρόλο της Κύπρου ως πυλώνα σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η διμερής σχέση Κύπρου – ΗΠΑ: Στρατηγικός διάλογος και άμυνα
Η συζήτηση περιστράφηκε γύρω από τις προοπτικές διεύρυνσης της αμυντικής συνεργασίας. Η Κύπρος επιδιώκει να έχει πρόσβαση σε αμερικανικά εκπαιδευτικά και εξοπλιστικά προγράμματα, κάτι που –όπως αναφέρουν διπλωματικοί κύκλοι– «θα αναβαθμίσει ποιοτικά την επιχειρησιακή ικανότητα της Εθνικής Φρουράς».
Η ενεργειακή συνεργασία αποτελεί δεύτερο βασικό πυλώνα. Αμερικανικές εταιρείες δραστηριοποιούνται ήδη στην κυπριακή ΑΟΖ, γεγονός που συνδέει άμεσα την ενεργειακή ασφάλεια με τα γεωπολιτικά σχέδια των ΗΠΑ.
Στο τραπέζι τέθηκε και το ζήτημα της διαδικασίας 3+1 (Ελλάδα – Κύπρος – Ισραήλ + ΗΠΑ), με την αμερικανική πλευρά να δείχνει ενδιαφέρον για αναβάθμιση της συνεργασίας σε επίπεδο ηγετών.
Το Κυπριακό και οι προτεραιότητες της Λευκωσίας
Ο Κύπριος Υπουργός επανέλαβε τη δέσμευση της Λευκωσίας για λύση διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας, με πολιτική ισότητα, στη βάση των Ψηφισμάτων του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Ο Αμερικανός ομόλογός του επιβεβαίωσε εκ νέου ότι η Ουάσιγκτον στηρίζει πλήρως το πλαίσιο του ΟΗΕ, δίνοντας έμφαση στην ανάγκη για σταθερότητα στην περιοχή.
Διπλωματικές πηγές σχολιάζουν ότι η τοποθέτηση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, δεδομένου ότι οι ΗΠΑ είναι μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας και η στάση τους διαμορφώνει τις ισορροπίες.
Κοινή ανησυχία για τη Συρία – Η προστασία των χριστιανών
Το πιο σημαντικό όμως κομμάτι της συνάντησης αφορά τη Συρία. Ο πόλεμος, η επέλαση τζιχαντιστικών ομάδων, η τουρκική στρατιωτική παρουσία και η ανθρωπιστική κρίση έχουν αφήσει τις χριστιανικές κοινότητες της Συρίας εκτεθειμένες.
Η Λευκωσία υπογράμμισε ότι η Κύπρος, ως η κοντινότερη χώρα της Ε.Ε. στη συριακή ακτή, ζει καθημερινά τις επιπτώσεις της αστάθειας.
Η αμερικανική πλευρά αναγνώρισε «την άμεση ανάγκη προστασίας των χριστιανικών μειονοτήτων», επιβεβαιώνοντας ότι οι ΗΠΑ θεωρούν αυτά τα ζητήματα προτεραιότητα στο πλαίσιο της ευρύτερης πολιτικής για τη σταθερότητα της Μέσης Ανατολής.
Το Υπουργείο Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας επεσήμανε ότι η Λευκωσία έχει προτείνει συγκεκριμένες δράσεις στο ανθρωπιστικό πεδίο, αλλά και προσφορά εξειδικευμένης τεχνοκρατικής υποστήριξης σε ανοικοδόμηση κρίσιμων υποδομών σε περιοχές όπου διαβιούν χριστιανικοί πληθυσμοί.
Το σχέδιο «Trump» για τη Γάζα και ο ρόλος της Κύπρου
Κατά τη συνάντηση, έγινε ιδιαίτερη αναφορά στο σχέδιο Trump για τη Γάζα. Ο κ. Κόμπος τόνισε ότι η Κύπρος έχει αποδείξει την ικανότητά της να παρέχει ανθρωπιστική υποστήριξη, όπως συνέβη και σε προηγούμενες κρίσεις.
Η Λευκωσία επιδιώκει να λειτουργήσει ως «κόμβος σταθερότητας και ανθρωπιστικής διαχείρισης», με στόχο τη διατήρηση της διεθνούς παρουσίας στην περιοχή.
Η Προεδρία της Κύπρου στο Συμβούλιο της Ε.Ε. – Τι συζητήθηκε
Ειδική συζήτηση έγινε για την επερχόμενη ανάληψη της Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την Κυπριακή Δημοκρατία. Οι ΗΠΑ έδειξαν έντονο ενδιαφέρον σε ζητήματα:
Επενδύσεων
Προστασίας τεχνολογικών κολοσσών
Άμυνας και βιομηχανικής ασφάλειας
Ρυθμιστικών πλαισίων της Ε.Ε. που επηρεάζουν αμερικανικά συμφέροντα
Η Λευκωσία θεωρεί ότι η Προεδρία αποτελεί ευκαιρία για ενίσχυση του διαλόγου ΕΕ – ΗΠΑ, με στόχο την εμβάθυνση της συνεργασίας.
Γεωπολιτική αξιολόγηση – Η Κύπρος ως σταθερός κρίκος στην Ανατολική Μεσόγειο
Σύμφωνα με εκτιμήσεις διπλωματών, η συνάντηση Ρούμπιο – Κόμπου φανερώνει ότι οι ΗΠΑ αντιμετωπίζουν την Κύπρο ως σύμμαχο-κλειδί.
Ο συνδυασμός των ενεργειακών κοιτασμάτων, της γεωγραφικής εγγύτητας με τη Συρία και της αξιοπιστίας της Κυπριακής Δημοκρατίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο δημιουργεί ένα περιβάλλον όπου η Λευκωσία μπορεί να αναλάβει έναν πιο διευρυμένο ρόλο στα θέματα περιφερειακής ασφάλειας.
Παράλληλα, η αμερικανική υποστήριξη για την προστασία των χριστιανών της Συρίας δείχνει ότι τα ανθρωπιστικά ζητήματα εξακολουθούν να αποτελούν βασικό στοιχείο των διπλωματικών ισορροπιών στην περιοχή.
Η συνάντηση στην Ουάσιγκτον επιβεβαίωσε:
τη στρατηγική σχέση Κύπρου – ΗΠΑ
τη σύγκλιση απόψεων για την ασφάλεια στη Συρία
το κοινό ενδιαφέρον για την προστασία των χριστιανών
την αναβάθμιση της κυπριακής παρουσίας στην εξωτερική πολιτική της Ε.Ε.
Η Λευκωσία εισέρχεται σε μια περίοδο όπου μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά τις ευρωαμερικανικές σχέσεις, ενώ ταυτόχρονα παραμένει ενεργός παράγοντας σταθερότητας στη φλεγόμενη Μέση Ανατολή.
Πηγή: gov.cy
