ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ:Το 2026 ξεκινά με παρεμβάσεις που ακουμπούν άμεσα την τσέπη 2,5 εκατ. συνταξιούχων και περίπου 1,8 εκατ. εργαζομένων στον ιδιωτικό τομέα, μέσα από αυξήσεις, φορο-ελαφρύνσεις, αλλαγές στην προσωπική διαφορά και ένα νέο κύμα συλλογικών συμβάσεων.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
News: Στην εξίσωση μπαίνουν επίσης τα αναδρομικά (με διαφορετικές “ουρές” ανά κατηγορία), αλλά και το πώς θα υπολογίζονται οι νέες συντάξεις με βάση δείκτες που επηρεάζουν τους μελλοντικούς δικαιούχους. Αρμόδιοι φορείς όπως ο e-ΕΦΚΑ και το Υπουργείο Εργασίας κρατούν το “τιμόνι” των εφαρμοστικών αποφάσεων, ενώ ο τελικός λογαριασμός αποτυπώνεται μήνα με τον μήνα.
1) Η γενική αύξηση στις κύριες συντάξεις: τι σημαίνει «2,4%»
Για το 2026 έχει “κλειδώσει” ποσοστό αύξησης 2,4% στις κύριες συντάξεις (γήρατος/αναπηρίας/θανάτου) βάσει του θεσμοθετημένου μηχανισμού αναπροσαρμογής. Η αύξηση αυτή περνά στο καθαρό ποσό που βλέπει ο συνταξιούχος, αλλά η τελική εικόνα επηρεάζεται από κρατήσεις, φόρο και –κυρίως– την προσωπική διαφορά όπου υπάρχει.
2) Προσωπική διαφορά: εδώ ξεχωρίζουν οι «κερδισμένοι» από τους «χαμένους»
Το μεγάλο “στοίχημα” του 2026 είναι ότι η προσωπική διαφορά για σημαντικό αριθμό παλαιών συνταξιούχων (πριν το 2016) μπαίνει σε φάση οριστικού ξεμπλοκαρίσματος: όσοι έχουν μικρή/οριακή προσωπική διαφορά, είναι πιο πιθανό να δουν καθαρό κέρδος στην τσέπη. Όσοι έχουν μεγάλη προσωπική διαφορά, μπορεί να δουν την αύξηση να “ροκανίζει” το υπόλοιπο χωρίς να μεταφράζεται εξ ολοκλήρου σε καθαρή άνοδο τώρα. Σε επίπεδο πολιτικής, η στόχευση είναι να μην μείνουν οι ίδιοι άνθρωποι “παγωμένοι” επ’ αόριστον.
Ποιοι κερδίζουν πιο καθαρά
• Συνταξιούχοι με μικρή προσωπική διαφορά ή χωρίς προσωπική διαφορά.
• Συνταξιούχοι που, πέρα από την αύξηση, ωφελούνται και από φορολογικές/κρατησιακές διορθώσεις.
Ποιοι κινδυνεύουν να δουν “λίγα”
• Όσοι έχουν υψηλή προσωπική διαφορά (η αύξηση πάει κυρίως σε συμψηφισμό).
3) Κρατήσεις και φόρος: πού “γράφει” η διαφορά στο καθαρό ποσό
Το καθαρό κέρδος του 2026 δεν είναι μόνο η ποσοστιαία αύξηση. Παίζουν ρόλο:
• οι κλίμακες/κρατήσεις που αλλάζουν λόγω τιμαριθμοποίησης,
• και η μηνιαία παρακράτηση φόρου που, για αρκετές περιπτώσεις, βελτιώνει το τελικό καθαρό.
Για πρακτικούς υπολογισμούς, οι συνταξιούχοι μπορούν να βλέπουν τις επίσημες κρατήσεις/ενημερωτικά μέσω e-ΕΦΚΑ και τα φορολογικά στοιχεία μέσω ΑΑΔΕ (βεβαιώσεις, παρακρατήσεις, εκκαθαρίσεις).
4) Το επίδομα των 250€: τι εξετάζεται για το 2026
Στο τραπέζι (σύμφωνα με δημοσιεύματα) μπαίνει η αύξηση της μόνιμης ενίσχυσης των 250€ που καταβάλλεται σε δικαιούχους (με εισοδηματικά/ηλικιακά κριτήρια), με σενάρια που το ανεβάζουν σε 350€ ή και 400€. Αυτό όμως απαιτεί τελικές αποφάσεις, δημοσιονομικό χώρο και εφαρμοστική εξειδίκευση.
5) Μισθοί ιδιωτικού τομέα: το μεγάλο “χαρτί” είναι οι συλλογικές συμβάσεις
Το 2026 αναμένεται “κύμα” νέων κλαδικών και επιχειρησιακών συμφωνιών. Το κλειδί είναι η επέκταση των συλλογικών ρυθμίσεων σε μεγαλύτερο μέρος των εργαζομένων, ώστε να έρθουν αυξήσεις πάνω από τον κατώτατο – όχι μόνο μέσω κυβερνητικής απόφασης, αλλά μέσα από την αγορά εργασίας και τις διαπραγματεύσεις.
Σε αυτό το πεδίο έχουν ρόλο:
• το θεσμικό πλαίσιο και τα μητρώα του Υπουργείου Εργασίας,
• οι κοινωνικοί εταίροι όπως η ΓΣΕΕ (εργαζόμενοι) και οι εργοδοτικές οργανώσεις,
• και τα “σήματα” της οικονομίας (πληθωρισμός/ανάπτυξη) που αποτυπώνονται στα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ.
Ποιοι κερδίζουν πιο εύκολα στους μισθούς
• Κλάδοι με ισχυρή διαπραγματευτική θέση και μεγάλες επιχειρήσεις που “τρέχουν” συμβάσεις.
• Εργαζόμενοι με αποδοχές πάνω από τον κατώτατο που μπορούν να “πιάσουν” κλαδικές αυξήσεις.
Ποιοι μένουν πίσω
• Εργαζόμενοι σε κλάδους χωρίς ενεργή σύμβαση ή με χαμηλή κάλυψη.
6) Αναδρομικά 2026: διαφορετικά “πακέτα” και διαφορετικές ταχύτητες
Το 2026 δεν είναι μία ενιαία ιστορία για τα αναδρομικά. Υπάρχουν πολλαπλές κατηγορίες: από ειδικές επιστροφές κρατήσεων (π.χ. συγκεκριμένες ομάδες) έως εκκρεμότητες που εξαρτώνται από δικαστικές εξελίξεις και διοικητική υλοποίηση. Ενδεικτικά, έχουν παρουσιαστεί “χάρτες” για αναδρομικά του 2026 στον Τύπο, με ποσά που ποικίλλουν ανάλογα με την κατηγορία, το ύψος σύνταξης και τη νομική βάση.
Τι να προσέξουν συνταξιούχοι και εργαζόμενοι μέσα στο 2026
• Συνταξιούχοι: ελέγξτε αν υπάρχει προσωπική διαφορά και πόση, γιατί αυτή κρίνει αν η αύξηση “γράφει” άμεσα στην τσέπη. Τα ενημερωτικά του e-ΕΦΚΑ είναι το σημείο αναφοράς.
• Εργαζόμενοι: κοιτάξτε αν ο κλάδος σας πάει σε σύμβαση και αν θα ισχύσει επέκταση. Παρακολουθείτε τις θεσμικές ανακοινώσεις από το Υπουργείο Εργασίας.
• Όλοι: κρατήστε στο ραντάρ τις εξελίξεις σε πληθωρισμό/δείκτες, γιατί επηρεάζουν τις βάσεις υπολογισμού (στοιχεία ΕΛΣΤΑΤ) και τη φορολογική εικόνα (στοιχεία ΑΑΔΕ).
• Για επιβεβαίωση νομοθεσίας/αποφάσεων, το gov.gr παραμένει η “πύλη” για επίσημες δημοσιεύσεις και υπηρεσίες.
Αν θέλεις, μπορώ να το προσαρμόσω σε ύφος tilegrafimanews.gr (πιο “κοινωνικό” και πιο αιχμηρό) ή να βάλω 5-6 σύντομα παραδείγματα “ποιος κερδίζει/ποιος χάνει” με καθαρά ποσά, χωρίς πίνακες.
