ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΘΕΟΣ: Με έναν λόγο βαθιά θεολογικό αλλά και απολύτως επίκαιρο, ο Σεβ. Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ. Φιλόθεος, Διευθυντής του Κλάδου Εκδόσεων της ΕΜΥΕΕ, παρουσίασε τα πορίσματα του Β’ Διεθνούς Επιστημονικού Συνεδρίου του περιοδικού Θεολογία, που ολοκληρώθηκε την Τετάρτη 1η Οκτωβρίου 2025 στη Θεσσαλονίκη.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης- Αποστολή- Θεσσαλονίκη, ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ
Το Συνέδριο είχε ως κεντρικό θέμα «Η Ορθόδοξη θεολογία και η “οντολογία” της τεχνολογίας: ανθρωπολογικές, πολιτικές, οικονομικές, κοινωνικές και πολιτισμικές συνέπειες» και συγκέντρωσε προσωπικότητες από τον χώρο της Εκκλησίας, της επιστήμης, της φιλοσοφίας και της τεχνολογίας από την Ελλάδα και το εξωτερικό.
Το vimaorthodoxias.gr βρέθηκε εκεί και κατέγραψε από κοντά όλη τη διάρκεια του Διεθνούς αυτού Συνεδρίου, το οποίο αποτέλεσε μία πραγματική πανορθόδοξη σύναξη και έστειλε ισχυρό μήνυμα προς όλα τα κράτη του κόσμου για τον ρόλο της Ορθοδοξίας και της θεολογίας απέναντι στις τεχνολογικές και κοινωνικές προκλήσεις του 21ου αιώνα.
Ο κ. Φιλόθεος υπογράμμισε ότι τα πορίσματα δεν εξαντλούνται σε απλές διαπιστώσεις, αλλά χαράσσουν έναν νέο δρόμο θεολογικού στοχασμού και κοινωνικού διαλόγου. «Η εργασία μας δεν τελειώνει εδώ», σημείωσε. «Αντιθέτως, τώρα αρχίζει. Το συνέδριο αυτό δεν αποτελεί κατάληξη αλλά αφετηρία. Οι εισηγήσεις και οι συζητήσεις μάς προσέφεραν πλούτο γνώσεων και εμπειριών, αλλά κυρίως μας άνοιξαν δρόμους: δρόμους συνεργασίας, δρόμους περαιτέρω μελέτης, δρόμους κοινού στοχασμού».
Διάλογος Εκκλησίας και επιστήμης – όχι πολυτέλεια αλλά αναγκαιότητα
Στην καταληκτήρια ομιλία του, ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης τόνισε ότι ο διάλογος ανάμεσα στην Εκκλησία και την επιστήμη δεν είναι ζήτημα επιλογής, αλλά υπαρξιακή ανάγκη: «Οφείλουμε να συναντηθούμε, να ανταλλάξουμε λόγους και επιχειρήματα, να φωτίσουμε αμοιβαία τις προοπτικές και τα όριά μας».
Σημείωσε ακόμη ότι σε έναν κόσμο που μετασχηματίζεται ραγδαία από την τεχνολογία, η θεολογία και η φιλοσοφία έχουν χρέος να προσφέρουν όχι τεχνικές λύσεις, αλλά βαθύτερες απαντήσεις για τη φύση της τεχνολογίας και για τη θέση του ανθρώπου απέναντί της.
Στο σημείο αυτό υπενθύμισε ότι οι Οικουμενικές Σύνοδοι της Εκκλησίας υπήρξαν ιστορικά τόποι συνάντησης πίστης και λόγου, θεολογίας και φιλοσοφίας, και ότι το ίδιο πνεύμα πρέπει να εμπνέει και τον σημερινό διάλογο για την τεχνολογία, τις επιπτώσεις και τα όριά της. Περισσότερες πληροφορίες για τον ρόλο και τη δράση του Οικουμενικού Πατριαρχείου μπορείτε να δείτε στον επίσημο ιστότοπό του.
Τεχνολογία στην υπηρεσία του ανθρώπου – όχι το αντίθετο
Ο κ. Φιλόθεος στάθηκε ιδιαίτερα στο ζήτημα της σχέσης ανθρώπου και τεχνολογίας, τονίζοντας ότι «η κοινωνία χρειάζεται μια τεχνολογία που υπηρετεί τον άνθρωπο και όχι έναν άνθρωπο που μετατρέπεται σε υπηρέτη της τεχνολογίας».
Αναφερόμενος στις προκλήσεις της τεχνητής νοημοσύνης, των ψηφιακών δεδομένων και της βιοτεχνολογίας, υπογράμμισε ότι ο άνθρωπος δεν μπορεί να απογυμνωθεί από το πρόσωπό του και να γίνει μετρήσιμο μέγεθος.
«Η Εκκλησία», πρόσθεσε, «καλείται να μιλήσει με τη γλώσσα του Ευαγγελίου, τη γλώσσα της αλήθειας και της αγάπης, προτείνοντας όχι φόβο αλλά ελπίδα, όχι άρνηση αλλά διάκριση». Ο λόγος αυτός, όπως είπε, δεν είναι εσωστρεφής ούτε φοβικός, αλλά «ανοικτός στον διάλογο με την επιστήμη, την πολιτική και την κοινωνία».
Από την παρατήρηση στην πράξη – μια νέα αφετηρία
Η καταληκτική φράση του Σεβασμιωτάτου αποτύπωσε το πνεύμα του Συνεδρίου: «Η εργασία μας τώρα αρχίζει». Το γεγονός, είπε, ότι θεολόγοι, επιστήμονες, κοινωνιολόγοι και στοχαστές από διαφορετικά πεδία συναντήθηκαν και αντάλλαξαν απόψεις είναι από μόνο του ένα πρώτο βήμα προς μια νέα, υπεύθυνη θεώρηση του ρόλου της τεχνολογίας στη ζωή του ανθρώπου.
Στο Συνέδριο παρουσιάστηκαν μελέτες και παρεμβάσεις που θα αποτελέσουν τη βάση για περαιτέρω συνεργασίες, κοινά ερευνητικά προγράμματα και διαρκή διάλογο Εκκλησίας και επιστήμης. Ήδη, όπως έγινε γνωστό, προγραμματίζονται νέες θεματικές ενότητες και κύκλοι διαλόγου από το περιοδικό Θεολογία και τον Κλάδο Εκδόσεων της ΕΜΥΕΕ, με στόχο τη διεύρυνση της συζήτησης για τα μεγάλα ανθρωπολογικά και πολιτισμικά ζητήματα της εποχής.
Την πρωτοβουλία χαιρέτισαν εκπρόσωποι της ακαδημαϊκής κοινότητας και της Πολιτείας, αναγνωρίζοντας ότι τέτοιου είδους συνέδρια αποτελούν γέφυρες επικοινωνίας σε μια εποχή που η τεχνολογία επηρεάζει όχι μόνο την καθημερινότητα αλλά και την ίδια την έννοια του ανθρώπινου προσώπου. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις δράσεις και τις πρωτοβουλίες της Εκκλησίας της Ελλάδος μπορείτε να επισκεφθείτε τον επίσημο ιστότοπο της Εκκλησίας.
