Ιστορικές στιγμές για το ελληνικό κράτος, καθώς σήμερα γίνεται το πρώτο βήμα χωρισμού Εκκλησίας-Κράτους.
Μετά από τη συνάντηση που έγινε στο Μέγαρο Μαξίμου συμφωνήθηκε το πλαίσιο το οποίο θα τεθεί προς έγκριση από την Ιεραρχία και το υπουργικό συμβούλιο και ουσιαστικά γίνεται το πρώτο βήμα του διαχωρισμού.
Ο πρωθυπουργός ανέγνωσε το κοινό ανακοινωθέν των 15 σημείων όπου μεταξύ άλλων αναφέρεται ότι “το Ελληνικό Δημόσιο και η Εκκλησία της Ελλάδος αποφασίζουν τη δημιουργία Ταμείου Αξιοποίησης Εκκλησιαστικής Περιουσίας.
Το Ταμείο αυτό θα διοικείται από πενταμελές διοικητικό συμβούλιο. Δύο μέλη του Ταμείου θα διορίζονται από την Εκκλησία της Ελλάδος, δύο μέλη θα διορίζονται από την Ελληνική Κυβέρνηση, ενώ ένα μέλος θα διορίζεται από κοινού.
Το Ταμείο Αξιοποίησης Εκκλησιαστικής Περιουσίας θα αναλάβει τη διαχείριση και αξιοποίηση των από το 1952 και μέχρι σήμερα ήδη αμφισβητούμενων, μεταξύ Ελληνικού Δημοσίου και Εκκλησίας της Ελλάδος περιουσιών, αλλά και κάθε περιουσιακού στοιχείου της Εκκλησίας που εθελοντικά η ίδια θα θελήσει να παραχωρήσει στο εν λόγω Ταμείο προς αξιοποίηση”.
Ολο το κοινό ανακοινωθέν
Κοινό ανακοινωθέν Πολιτείας – Εκκλησίας της Ελλάδος
Μετά από έναν πολυετή, αναλυτικό και ειλικρινή διάλογο μεταξύ Πολιτείας και Εκκλησίας, διάλογο ο οποίος διεξήχθη σε κλίμα κατανόησης και σεβασμού, έχουμε σήμερα τη δυνατότητα να προχωρήσουμε σε συναινετικές και αμοιβαία αποδεκτές και επωφελείς πρωτοβουλίες που αφορούν τον εξορθολογισμό των σχέσεων μεταξύ μας.
Στόχος μας είναι να θέσουμε το πλαίσιο διευθέτησης και επίλυσης ιστορικών εκκρεμοτήτων, αλλά και να ενισχύσουμε την αυτονομία της Ελλαδικής Εκκλησίας έναντι του Ελληνικού Κράτους, αναγνωρίζοντας την προσφορά και τον ιστορικό της ρόλο στη γέννηση και τη διαμόρφωση της ταυτότητάς του.
Για τον λόγο αυτό, εκφράζουμε σήμερα την πρόθεσή μας να καταλήξουμε σε μια ιστορική Συμφωνία μεταξύ Εκκλησίας και Πολιτείας που θα πάρει τη μορφή νομοθετικής ρύθμισης και προτείνουμε:
1. Το Ελληνικό Δημόσιο αναγνωρίζει ότι μέχρι το 1939 οπότε εκδόθηκε ο αναγκαστικός νόμος 1731/1939 απέκτησε εκκλησιαστική περιουσία έναντι ανταλλάγματος που υπολείπεται της αξίας της.
2. Το Ελληνικό Δημόσιο αναγνωρίζει ότι ανέλαβε τη μισθοδοσία του κλήρου, ως με ευρεία έννοια, αντάλλαγμα για την εκκλησιαστική περιουσία που απέκτησε.
3. Το Ελληνικό Δημόσιο και η Εκκλησία αναγνωρίζουν ότι οι κληρικοί δεν θα νοούνται στο εξής ως δημόσιοι υπάλληλοι και ως εκ τούτου διαγράφονται από την Ενιαία Αρχή Πληρωμών.
4. Το Ελληνικό Δημόσιο δεσμεύεται ότι θα καταβάλλει ετησίως στην Εκκλησία με μορφή επιδότησης ποσό αντίστοιχο με το σημερινό κόστος μισθοδοσίας των εν ενεργεία ιερέων, το οποίο θα αναπροσαρμόζεται ανάλογα με τις μισθολογικές μεταβολές του Ελληνικού Δημοσίου.
5. Η Εκκλησία αναγνωρίζει ότι μετά τη Συμφωνία αυτή παραιτείται έναντι κάθε άλλης αξίωσης για την εν λόγω εκκλησιαστική περιουσία.
6. Η ετήσια επιδότηση θα καταβάλλεται σε ειδικό ταμείο της Εκκλησίας και προορίζεται αποκλειστικά για τη μισθοδοσία των κληρικών, με αποκλειστική ευθύνη της Εκκλησίας της Ελλάδος και σχετική εποπτεία των αρμόδιων ελεγκτικών κρατικών αρχών.
7. Με τη Συμφωνία διασφαλίζεται ο σημερινός αριθμός των οργανικών θέσεων κληρικών της Εκκλησίας της Ελλάδος, καθώς και ο σημερινός αριθμός των λαϊκών υπαλλήλων της Εκκλησίας της Ελλάδος.
8. Πιθανή επιλογή της Εκκλησίας της Ελλάδος για αύξηση του αριθμού των κληρικών δεν δημιουργεί απαίτηση αύξησης του ποσού της ετήσιας επιδότησης.
9. Το Ελληνικό Δημόσιο και η Εκκλησία της Ελλάδος αποφασίζουν τη δημιουργία Ταμείου Αξιοποίησης Εκκλησιαστικής Περιουσίας.
10. Το Ταμείο αυτό θα διοικείται από πενταμελές διοικητικό συμβούλιο. Δύο μέλη του Ταμείου θα διορίζονται από την Εκκλησία της Ελλάδος, δύο μέλη θα διορίζονται από την Ελληνική Κυβέρνηση, ενώ ένα μέλος θα διορίζεται από κοινού.
11. Το Ταμείο Αξιοποίησης Εκκλησιαστικής Περιουσίας θα αναλάβει τη διαχείριση και αξιοποίηση των από το 1952 και μέχρι σήμερα ήδη αμφισβητούμενων, μεταξύ Ελληνικού Δημοσίου και Εκκλησίας της Ελλάδος περιουσιών, αλλά και κάθε περιουσιακού στοιχείου της Εκκλησίας που εθελοντικά η ίδια θα θελήσει να παραχωρήσει στο εν λόγω Ταμείο προς αξιοποίηση.
12. Τα έσοδα και οι υποχρεώσεις του ΤΑΕΠ επιμερίζονται κατά ίσο μέρος στο Ελληνικό Δημόσιο και την Εκκλησία της Ελλάδος.
13. Τα ανάλογα ισχύουν και για τις περιουσίες των επιμέρους Μητροπόλεων, ήτοι των αμφισβητούμενων περιουσιών, αλλά και όσων οι Μητροπόλεις εθελοντικά παραχωρήσουν στο ΤΑΕΠ.
14. Η ήδη συσταθείσα με τον Ν.4182/2013 Εταιρεία Αξιοποίησης Ακίνητης Εκκλησιαστικής Περιουσίας μεταξύ Ελληνικού Δημοσίου και Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών εντάσσεται επίσης στο ΤΑΕΠ και διοικείται με το σημερινό κατά νόμο καθεστώς.
15. Οι παραπάνω δεσμεύσεις των μερών θα ισχύουν υπό την προϋπόθεση τήρησης της Συμφωνίας στο σύνολό της.
Αλέξης Τσίπρας:
Εχουμε τη δυνατότητα να προχωρήσουμε σε αμοιβαία αποδεκτές πρωτοβουλίες που αφορούν τον εξορθολογισμό των θέσεών μας. Στόχος να ενισχύσουμε την αυτονομία της Ελληνικής Εκκλησίας έναντι του Ελληνικού Κράτους.
Μετά από έναν πολυετή αλλά και ειλικρινή διάλογο με τον Αρχιεπίσκοπο και την Εκκλησία βρισκόμαστε μπροστά σε ένα πλαίσιο συμφωνίας, ιστορικού χαρακτήρα και όχι μόνο γιατί επιλύει εκκρεμότητες πολλών ετών αλλά γιατί είναι προς όφελος και των δυο.
Βασικός στόχος η κοινή βούληση η κοινή θέληση είναι να αντιμετωπίσουμε ιστορικές εκκρεμότητες που εμποδίζουν την ορθή λειτουργία εκκλησίας και κράτους.
Η συνταγματική αναθεώρηση και οι αλλαγές που αφορούν στο άρθρο 3 έχουν στόχο να αναβαθμίσουν την αυτονομία της Εκκλησίας και να τονίσουν τη μοναδική της προσφορά στην γέννηση του ελληνικού κράτους
Οι κληρικοί δεν θα αναγνωρίζονται ως δημόσιοι υπάλληλοι. Αξιοποιείται από κοινού μέσω του Ταμείου Αξιοποίησης Εκκλησιαστικής Περιουσίας η αμφισβητούμενη από το 1959 περιουσία της Εκκλησίας. Η Πολιτεία αναλαμβάνει παροχή ετήσιου τιμήματος προς την Εκκλησία.
Η Πολιτεία αναγνωρίζει ότι το 1939 απέκτησε περιουσία με τίμημα που υπολείπετο της αξίας της.
Ο διάλογος με την Εκκλησία της Ελλάδας ήταν πάντα ειλικρινής και θα’ναι διαρκής. Ακούμε τις απόψεις της Εκκλησίας με σεβασμό, ακούμε και τις επιφυλάξεις της. Ολοι μαζί θα λάβουμε υπόψη τις σκέψεις και τις προτάσεις που θα κατατεθούν.
Μικρότητες και ψευδείς ειδήσεις ότι αλλάζουν τα σύμβολα. Δεν τίθεται θέμα αλλαγής.
Σήμερα γίνεται ένα ιστορικό βήμα. Ευχαριστώ ειλικρινά τον Αρχιεπίσκοπο που μου έδωσε τη δυνατότητα να κατανοήσω τις σκέψεις και τις θέσεις.
Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος:
Σήμερα είχα μαζί μου τον τσάρο της οικονομίας της Εκκλησίας. Πάντοτε που παραπονείται πως δεν έχουμε χρήματα.
Μύθος τα περί αμύθητης περιουσίας της Εκκλησίας.
Ευχαριστώ γιατί βρήκα ανταπόκριση στα ερωτηματικά μου.
Συμφωνήσαμε για την πορεία, θα συζητηθεί αύριο στη ΔΙΣ και μετά θα τεθεί στην Ιεραρχία. Πιστεύω πως θα το υιοθετήσει.
Η Εκκλησία με αυτό τον τρόπο γίνεται περισσότερο υπηρέτης και διάκονος του λαού.
Σας ευχαριστούμε διότι είστε συντελεστής σ’αυτή την ιστορική στιγμή σ’αυτό το μεγάλο γεγονός που η Εκκλησία θα αισθάνεται όχι ότι γίνεται πιο πλούσια, δεν την ενδιαφέρει αυτό, αλλά ότι γίνεται πιο λειτουργική στην πραγματοποίηση των οραμάτων που έχει.
Σας ευχαριστώ που αφήνετε το προοίμιο του Συντάγματος όπως το άφησαν οι πατέρες μας.
Φωτογραφίες: Χρήστος Μπόνης/Eurokinissi
