ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΑ ΝΕΑ: Δύο μεγάλες πληγές εξακολουθούν να δοκιμάζουν την ελληνική κτηνοτροφία: οι εκκρεμείς αποζημιώσεις για την απώλεια εισοδήματος από τις ζωονόσους και η απουσία ενός ολοκληρωμένου σχεδίου ανασύστασης των εκτροφών που καταστράφηκαν.
Ρεπορτάζ: Γιάννης Παπανικολάου
News: Χιλιάδες κτηνοτρόφοι μπορεί να έλαβαν αποζημίωση για τα ζώα που θανατώθηκαν, όμως παρέμειναν για μήνες χωρίς παραγωγή, χωρίς γάλα και χωρίς τη δυνατότητα να ξαναστήσουν το κοπάδι τους.
Ανώτατο υπηρεσιακό στέλεχος του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, μιλώντας στο vimaorthodoxias.gr , ανέφερε ότι η διαδικασία εισέρχεται σε κρίσιμη φάση, καθώς ενεργοποιείται η αποζημίωση για απώλεια εισοδήματος που προκλήθηκε από την ευλογιά των αιγοπροβάτων, την πανώλη των μικρών μηρυκαστικών και τα περιστατικά αφθώδους πυρετού.
Οι σχετικές οδηγίες έχουν αναρτηθεί από το ΥΠΑΑΤ, ενώ οι Περιφέρειες καλούνται να συγκεντρώσουν και να υποβάλουν τα στοιχεία των δικαιούχων.
Αποζημίωση ζώων και απώλεια εισοδήματος
Υπάρχουν δύο διαφορετικές κατηγορίες στήριξης που συχνά συγχέονται. Η πρώτη αφορά την αποζημίωση για την αξία των ζώων που θανατώθηκαν υποχρεωτικά. Η δεύτερη καλύπτει μέρος της απώλειας εισοδήματος που υπέστη η εκμετάλλευση όσο δεν μπορούσε να παράγει.
Η διάκριση είναι καθοριστική. Ένας κτηνοτρόφος μπορεί να αποζημιωθεί για 300 πρόβατα, αλλά να χάσει παράλληλα το εισόδημα από τις παραδόσεις γάλακτος, την πώληση αμνοεριφίων και την αναπαραγωγή του κοπαδιού για πολλούς μήνες.
Για να προχωρήσουν οι πληρωμές, οι αρμόδιες υπηρεσίες των Περιφερειών πρέπει να αποστείλουν ολοκληρωμένους πίνακες, βεβαιώσεις και ψηφιακά υπογεγραμμένα αρχεία. Εκεί εντοπίζεται ένας σημαντικός κίνδυνος καθυστέρησης, καθώς οι υποστελεχωμένες κτηνιατρικές υπηρεσίες έχουν ήδη επιβαρυνθεί με επιτόπιους ελέγχους, θανατώσεις, υγειονομικές ζώνες και εποπτεία μετακινήσεων.
Το υπηρεσιακό στέλεχος που μίλησε στο ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ τόνισε ότι οι κτηνοτρόφοι πρέπει να ελέγχουν εάν ο φάκελός τους περιλαμβάνει τη διοικητική πράξη θανάτωσης, τον επιβεβαιωμένο αριθμό ζώων, την κατηγορία τους και το χρονικό διάστημα κατά το οποίο η μονάδα παρέμεινε εκτός παραγωγής.
Η οικονομική αιμορραγία συνεχίζεται
Οι κτηνοτροφικές μονάδες που τέθηκαν σε καραντίνα ή έχασαν τα κοπάδια τους συνέχισαν να επιβαρύνονται με πάγια έξοδα. Ηλεκτρικό ρεύμα, δόσεις δανείων, ασφαλιστικές εισφορές, συντήρηση εγκαταστάσεων και οικογενειακές υποχρεώσεις δεν σταμάτησαν μαζί με την παραγωγή.
Ακόμη μεγαλύτερο ήταν το κόστος για τις εκμεταλλεύσεις στις οποίες επιβλήθηκε υποχρεωτικός εγκλεισμός των ζώων. Η διακοπή της ελεύθερης βόσκησης αύξησε απότομα την κατανάλωση ζωοτροφών, ενώ οι τιμές των πρώτων υλών παρέμειναν σε υψηλά επίπεδα.
Οι κτηνοτρόφοι ζητούν να αναγνωριστεί ότι η ζημιά δεν περιορίζεται στο ζώο που θανατώθηκε. Περιλαμβάνει το χαμένο γάλα, τη μειωμένη αναπαραγωγική δυναμικότητα, το κόστος απολύμανσης και τον χρόνο που χρειάζεται για να επανέλθει η εκμετάλλευση.
Το δεύτερο μεγάλο θέμα: Πώς θα ξαναστηθούν τα κοπάδια
Η καταβολή αποζημιώσεων δεν αρκεί χωρίς σχέδιο επανεκκίνησης. Η ανασύσταση ενός κοπαδιού είναι ιδιαίτερα σύνθετη διαδικασία, επειδή απαιτεί υγειονομικά ασφαλή ζώα, διαθέσιμο κεφάλαιο, κατάλληλες εγκαταστάσεις και χρόνο μέχρι να επανέλθει η παραγωγή.
Οι κτηνοτρόφοι ζητούν ένα ειδικό πρόγραμμα ανασύστασης, το οποίο θα καλύπτει την αγορά ζώων αναπαραγωγής, τη μεταφορά, την απολύμανση, τις κτηνιατρικές εξετάσεις και την πρώτη περίοδο διατροφής. Παράλληλα, πρέπει να προβλέπεται κεφάλαιο κίνησης μέχρι να ξεκινήσουν ξανά οι παραδόσεις γάλακτος.
Αν μια μονάδα αγοράσει αμέσως ζώα χωρίς αυστηρό υγειονομικό έλεγχο, υπάρχει κίνδυνος επανεισαγωγής νοσήματος. Αν καθυστερήσει υπερβολικά, όμως, ο παραγωγός μένει χωρίς εισόδημα και μπορεί να εγκαταλείψει οριστικά το επάγγελμα.
Η κατάσταση είναι ιδιαίτερα κρίσιμη στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη, στη Θεσσαλία, στη Δυτική Ελλάδα και σε άλλες περιοχές όπου σημειώθηκαν εκτεταμένες θανατώσεις. Η απώλεια μεγάλου αριθμού αιγοπροβάτων επηρεάζει ήδη τη διαθεσιμότητα γάλακτος, τη λειτουργία των τυροκομείων και τη συνοχή ολόκληρων τοπικών οικονομιών.
Οι πέντε παρεμβάσεις που ζητά η αγορά
Οι παραγωγοί και οι οργανώσεις τους θέτουν πέντε άμεσες προτεραιότητες:
- Ταχεία καταβολή της αποζημίωσης για την απώλεια εισοδήματος.
- Ειδικό πρόγραμμα αγοράς υγιών ζώων αναπαραγωγής.
- Κάλυψη του πρόσθετου κόστους ζωοτροφών κατά τον εγκλεισμό.
- Ενίσχυση των κτηνιατρικών υπηρεσιών των Περιφερειών.
- Προσωρινές φορολογικές και ασφαλιστικές διευκολύνσεις για τις πληγείσες μονάδες.
Η ελληνική κτηνοτροφία δεν αντέχει να χάσει άλλες παραγωγικές εκμεταλλεύσεις. Η αντιμετώπιση των ζωονόσων είναι αναγκαία για την προστασία του ζωικού κεφαλαίου και των εξαγωγών, αλλά πρέπει να συνοδεύεται από δίκαιη και γρήγορη οικονομική στήριξη.
Το πραγματικό στοίχημα δεν είναι να κλείσει απλώς ο φάκελος των αποζημιώσεων. Είναι να επιστρέψουν οι κτηνοτρόφοι στην παραγωγή και να παραμείνουν ζωντανές οι περιοχές που στηρίζονται οικονομικά στο γάλα, στο κρέας και στην αιγοπροβατοτροφία.
