Πρωτ. Θεμιστοκλή Μουρτζανού
Ενα περιστατικό 18χρονου χρήστη του Ιντερνετ που αυτοκτόνησε παίρνοντας οδηγίες από κάποιον άλλο, παρότι πρωτοφανές στην Ελλάδα, ανέδειξε ένα μείζον πρόβλημα που έχει να κάνει με τις νέες τεχνολογίες.
Αυτό των κριτηρίων στη χρήση τους και του κατά πόσον υπάρχει η ωριμότητα ώστε ο άνθρωπος, και ιδίως ο νέος, να επιλέγει αυτό που πραγματικά θα τον ωφελεί.
Ο σκοπός ύπαρξης των νέων τεχνολογιών είναι εκ φύσεως χρησιμοθηρικός. Αξιοποιώντας τες ο άνθρωπος καθιστά πιο εύκολη τη ζωή του, βρίσκει εναλλακτικούς τρόπους ψυχαγωγίας, μπορεί να επικοινωνήσει με γνώριμα πρόσωπα η και να αναπτύξει νέες γνωριμίες συμμετέχοντας σε προγράμματα ανταλλαγής απόψεων και συζήτησης -όπως είναι τα διάσημα η ὰὦ-ι ἣὖ στο Ιντερνετ- και γενικότερα, καταργεί τα σύνορα και τους φραγμούς που υπάρχουν στον κόσμο. Αν υπάρχει ένα μέσο που έφερε πιο κοντά τον κόσμο και έκανε πράξη την παγκοσμιοποίηση, αυτό δεν είναι άλλο από την τεχνολογία του Διαδικτύου. Κι όλα αυτά μέσα σε μηδενικό σχεδόν χρόνο και με ασήμαντο κόστος. Γι’ αυτό και η ελλειπτικότητα στη χρήση της γλώσσας, η ταχύτητα στην επικοινωνία, αλλά και το μεγάλο ενδιαφέρον, που -ιδίως για τους νέους- έχει η ηλεκτρονική αλληλογραφία.
Δεν είναι όμως πάντοτε θετικές οι επιπτώσεις από την χρήση του Διαδικτύου και δεν είναι μόνο το περιστατικό της αυτοκτονίας που το μαρτυρεί. Οι ιστοσελίδες με πορνογραφικό και παιδοφιλικό υλικό, το μεγάλο ενδιαφέρον για τον αποκρυφισμό και τον σατανισμό, αλλά και η συνεχής κατανάλωση διαφημίσεων, εύκολων αισθημάτων και κακής ποιότητας πληροφοριών μέσα από το Ιντερνετ, μαρτυρούν από τη μία, ότι η λογοκρισία δεν μπορεί να συνυπάρξει με την παγκόσμια δημοκρατία του κυβερνοχώρου και, από την άλλη, ότι ο κάθε χρήστης οφείλει να θέσει ο ίδιος τα κριτήρια της επιλογής του υλικού που θα επισκεφθεί και θα αξιοποιήσει.
Το Ιντερνετ είναι μία παγκόσμια βιβλιοθήκη γνώσης, ψυχαγωγίας, ενημέρωσης, αλλά και επικοινωνίας. Το να περιμένει κανείς από το κράτος και το νόμο να τον βοηθήσει να διαλέξει τι πρέπει η τι δεν πρέπει να δει, είναι δηλωτικό μιας κακής νοοτροπίας που υπάρχει, ότι για όλα φταίνε οι άλλοι κι ότι εμείς παρασυρόμαστε γιατί δεν έχουμε κάποιον να μας βοηθήσει να διαλέξουμε. Δεν μαρτυρεί χαρακτήρα υπεύθυνο και εσωτερικά ελεύθερο αυτή η νοοτροπία, ούτε είναι δείγμα προόδου η ενασχόληση με υλικό που βλάπτει τον εσωτερικό μας κόσμο, μόνο και μόνο επειδή στο Ιντερνετ μπορεί κανείς να τα βρει όλα!
Στο Ιντερνετ μπορεί να βρει κανείς το Θεό και το διάβολο, σε δόσεις που κυμαίνονται ανάλογα με το τι ψάχνει. Υπάρχουν ιστοσελίδες που παρέχουν υλικό προβληματισμού για τη ζωή, αλλά και αντίστοιχες που γεννούν παραίτηση από τη ζωή. Μπορεί κανείς να επικοινωνήσει με ανθρώπους που θα του δείξουν γνήσια αγάπη και ενδιαφέρον και με άλλους που θα τον εκμεταλλευθούν και θα τον ωθήσουν στο κακό. Μπορεί να βοηθηθεί για να αντισταθεί στο ψεύτικο και το εφήμερο η να παραδοθεί βορά σε αυτό.
Παρότι η Εκκλησία αντιμετωπίζει με σκεπτικισμό, ο οποίος για πολλά μέλη της φτάνει στα όρια της προκατάληψης και της άρνησης, τη νέα τεχνολογία, χρειάζεται να έχει λόγο τόσο προς τους χρήστες όσο και προς τους γονείς και μεγαλυτέρους για τα κριτήρια που θα βοηθήσουν, ιδίως τους νέους, στην επιλογή του επισκέψιμου υλικού από τον χώρο του Διαδικτύου. Αυτό σημαίνει ότι η Εκκλησία προσφέρει στον άνθρωπο τις αξίες εκείνες που δυναμώνουν πνευματικά και ηθικά τον χαρακτήρα του, ώστε να μην ενδίδει σε πειρασμούς που αλλοτριώνουν την υπόστασή του. Ειδικότερα, η αναζήτηση του αγαθού και η υπέρβαση του πονηρού, η αποφυγή της κακής περιέργειας, η καλλιέργεια του πνεύματος δημιουργίας και όχι απλώς της εκτόνωσης ως κριτηρίου ψυχαγωγίας, η αγάπη προς τον άλλο και το ενδιαφέρον που υπερβαίνει το συμφέρον και την φιλήδονη αντιμετώπιση, ο προβληματισμός για τη ζωή και όχι ένα στείρο και εμπαθές κουτσομπολιό, η αναζήτηση της γνώσης και όχι μόνο της πληροφορίας, η στροφή προς τον έσω άνθρωπο και τις πνευματικές ανάγκες, είναι κριτήρια τα οποία η Εκκλησία μπορεί με κάθε παρέμβασή της σε μικρούς και μεγάλους να καλλιεργήσει, για να δώσει έτσι άλλες προοπτικές στη σχέση του ανθρώπου με το Διαδίκτυο.
Η αυτοκτονία του 18χρονου χρήστη του Ιντερνετ μπορεί να μας κατέπληξε γιατί δεν είχαμε τέτοιο ανάλογο περιστατικό στην πατρίδα μας. Στο εξωτερικό όμως είναι σύνηθες φαινόμενο, γιατί στο Ίντερνετ ανθίζουν τα πάντα, και τα στάχυα και τα ζιζάνια. Τελικά, μόνο ο προβληματισμός μας για τα κριτήρια επιλογής της γνώσης και της πληροφορίας θα βοηθήσει ώστε να μην καεί η νέα τεχνολογία στον κλίβανο της κινδυνολογίας, του φόβου και της λογοκρισίας, αλλά να λειτουργήσει ως αφετηρία γνήσιας μόρφωσης και επικοινωνίας για όλους.
