Η ιστορία της Αφής του Αγίου Φωτός έχει πραγματικά συγκλονίσει εκκατομύρια ανθρώπων στον κόσμο.
Η θαυμαστή του εμφάνιση το μεσημέρι του Σαββάτου κάνει πολλά μάτια τα δακρίσουν, καρδιές να σκιρτίσουν αλλά πολλές φορές προκαλεί και αντιδράσεις από τους εκπροσώπους των άλλων δογμάτων οι οποίοι θα ήθελαν εκείνοι να είναι στη θέση του Έλληνα Πατριάρχη. Αυτό όμως έχει λυθεί αιώνες τώρα θαυμαστά και αναλλοίωτα στο πέρασμα των χρόνων
Μπαίνοντας λοιπόν στο ναό μια και μοναδική πόρτα οδηγεί στο εσωτερικό του Πανίερου Ναού της Αναστάσεως. Είναι από ξύλο καρυδιάς και κυπαρισσιού ύψους 6 και πλάτους 4 μέτρων. Πλάι της υπάρχει και μια άλλη που την έκλεισε ο Σουλτάνος Σαλαντίν το 1187. Οι δύο αυτές πόρτες πλαισιώνονται από 11 μαρμάρινες κολώνες.
Στην αριστερή πλευρά παρατηρούμε «τη σχισμένη και μαυρισμένη κολώνα ». Σύμφωνα με την παράδοση το 1520 επί Τουρκοκρατίας Λατίνοι και Αρμένιοι δωροδόκησαν το Σουλτάνο Μουράτ και αυτός απαγόρευσε την είσοδο στον Πανάγιο Τάφο του Ελληνορθόδοξου Πατριάρχη Σωφρονίου για την Ακολουθία του Αγίου Φωτός. Στον Τάφο μπήκε ο Αρμένιος Πατριάρχης με σκοπό να πάρει αυτός το Άγιο Φως. Οι Ορθόδοξοι μαζί με τον Πατριάρχη μας, παρέμειναν προσευχόμενοι έξω από τον Ναό κοντά στην Αγία Πόρτα. Ο Αρμένιος Πατριάρχης προσευχόταν για ώρες αλλά το Άγιο Φως δεν του έκανε τη χάρη και δεν έβγαινε. Ξαφνικά αστραπές κάλυψαν το Ναό, και κεραυνός έσκισε την κολώνα από την οποία βγήκε Φως που άναψε τα κεριά του Πατριάρχη μας.
Ο παρευρισκόμενος Εμίρης του Τούναμ που ήταν επικεφαλής της φρουράς και διαπίστωσε το θαύμα, πίστεψε και έγινε χριστιανός. Οι Τούρκοι ύστερα τον θανάτωσαν. Μετά από αυτό το θαύμα ο Σουλτάνος έβγαλε φιρμάνι σύμφωνα με το οποίο το δικαίωμα να μπαίνει στον Πανάγιο Τάφο και να παίρνει το Άγιο Φως το είχε ΜΟΝΟ ο Ελληνορθόδοξος Πατριάρχης, κάτι που σεβάστηκαν όλοι στους επόμενους αιώνες μέχρι σήμερα.
