ΙΕΡΟΣΟΛΥΜΑ: Την Τετάρτη, 22 Οκτωβρίου 2025, ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων κ. Θεόφιλος προεξήρχε της Θείας Λειτουργίας στην Ιερά Μονή της Αγίας Τριάδας – της Φιλοξενίας του Αβραάμ, κοντά στη Δρύ του Μαμβρή, πλησίον των τάφων των Πατριαρχών Αβραάμ, Ισαάκ και Ιακώβ.
Η Λειτουργία αυτή τελέστηκε με την ευκαιρία της συμπλήρωσης εκατό χρόνων από την ίδρυση της Μονής, το έτος 1925, όταν και την εγκαινίασε ο μακαριστός Πατριάρχης Ιεροσολύμων Δαμιανός.
Μαζί με τον Πατριάρχη συλλειτούργησαν ο Μητροπολίτης Βολοκολάμσκ κ. Αντώνιος, ο Μητροπολίτης Καπιτωλιάδος κ. Ησύχιος, ο παρεπιδημών Αρχιερέας του Πατριαρχείου Μόσχας κ. Αλέξιος, πρώην Ηγούμενος του Προσκυνήματος αυτού, ο Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντίνης κ. Αρίσταρχος, ο Μητροπολίτης Άκκρης – Πτολεμαΐδας κ. Μακάριος, ο Προϊστάμενος της Πνευματικής Αποστολής στα Ιεροσόλυμα Αρχιμανδρίτης π. Βασσιανός, ο Γραμματέας της Αγίας και Ιεράς Συνόδου Αρχιμανδρίτης π. Χριστόδουλος, καθώς και πολλοί ιερείς του Πατριαρχείου Μόσχας και του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων. Πρώτος μεταξύ αυτών ο Γέρων Καμαράσης Αρχιμανδρίτης π. Νεκτάριος, Άραβες ιερείς και οι ιεροδιάκονοι Ευλόγιος και Πρόδρομος. Παρέστη πλήθος ευσεβών πιστών, ανάμεσά τους και ο Πρέσβης της Ρωσίας στο Ισραήλ κ. Ανατόλι Βίκτοροφ και άλλοι επίσημοι.
Παρατίθεται η προσφώνηση του Πατριάρχη Ιεροσολύμων στα ελληνικά:
«Και φανερώθηκε σε αυτόν (τον Αβραάμ) ο Θεός κοντά στη Δρύ του Μαμβρή, ενώ καθόταν στην είσοδο της σκηνής του το μεσημέρι. Κοιτάζοντας, είδε τρεις άνδρες να στέκονται μπροστά του, και, μόλις τους είδε, έτρεξε να τους προϋπαντήσει και τους προσκύνησε ως τη γη» (Γεν. 18, 1-2).
Σεβασμιώτατε Αρχιμανδρίτη Βασσιανέ, εκπρόσωπε του Μακαριωτάτου Πατριάρχη Μόσχας και πασών των Ρωσιών κ.κ. Κυρίλλου στα Ιεροσόλυμα,
Σεβασμιώτατε Μητροπολίτη Βολοκολάμσκ κ. Αντώνιε,
Αγαπητοί εν Χριστώ αδελφοί,
Ευλαβείς Χριστιανοί,
Η χάρη του Αγίου Τριαδικού Θεού μάς συγκέντρωσε όλους εδώ, σ’ αυτόν τον ιερό τόπο, κοντά στη Δρύ του Μαμβρή, όπου ο Κύριος εμφανίστηκε στον Πατριάρχη Αβραάμ. Ερχόμαστε να εορτάσουμε μέσα σε θεία ευχαριστιακή κοινωνία την εκατονταετηρίδα του ιερού αυτού ναού, αφιερωμένου στους Αγίους Προπάτορες. Ο ναός αυτός ανεγέρθηκε πάνω στα ερείπια του αρχαίου Κωνσταντίνειου ναού από τον μακαριστό Αρχιμανδρίτη Λεωνίδα Sentsov, Προϊστάμενο της Ρωσικής Εκκλησιαστικής Αποστολής στα Ιεροσόλυμα, και καθαγιάστηκε από τον προκάτοχό μας, τον αοίδιμο Πατριάρχη Ιεροσολύμων Δαμιανό, το έτος 1925.
Ο ιερός αυτός τόπος έχει ιδιαίτερη σημασία όχι μόνο για τους Χριστιανούς αλλά και για όλους τους λαούς και τα έθνη, σύμφωνα με τον θείο Παύλο, που επικαλείται την αληθινή μαρτυρία της Αγίας Γραφής λέγοντας: «Η Γραφή, προγνωρίζοντας ότι ο Θεός θα δικαιώσει τα έθνη με την πίστη, προανήγγειλε στον Αβραάμ: “Θα ευλογηθούν μέσω σου όλα τα έθνη”» (Γαλ. 3,8· Γεν. 12,3).
Αξιοσημείωτο είναι ότι η ιερότητα του τόπου αυτού, όπου φανερώθηκε ο Θεός, ενέπνευσε τον ευσεβή ζήλο του Μεγάλου Κωνσταντίνου, ο οποίος με επιστολή του προς τον Μακάριο και τους λοιπούς επισκόπους της Παλαιστίνης διέταξε να ανεγερθεί λαμπρό βασιλικό οικοδόμημα στον τόπο όπου πρώτα εμφανίστηκε ο Θεός στον Αβραάμ και του μίλησε. Εκεί, είπε, ξεκίνησε η λατρεία του αληθινού Θεού, εκεί ο Σωτήρας με δύο αγγέλους φανερώθηκε στον Αβραάμ, εκεί ο Θεός άρχισε να φανερώνεται στους ανθρώπους, εκεί υποσχέθηκε και εκπλήρωσε τον λόγο του περί του σπέρματος του Αβραάμ, εκεί τον ανακήρυξε πατέρα πολλών εθνών. Και κατέληξε πως ο τόπος αυτός πρέπει να διαφυλαχθεί καθαρός και να επανέλθει στην αρχαία του αγιότητα.
Θαυμαστό είναι πράγματι το ότι ο τόπος αυτός παραμένει καθαρός από κάθε βέβηλο στοιχείο, διατηρώντας την αγιότητά του χάρη στη φροντίδα και τη συνεργασία της αδελφής μας Ορθόδοξης Ρωσικής Εκκλησίας των Ιεροσολύμων.
Λέγοντας “συνεργασία”, ακούμε τη φωνή του θείου Παύλου που μας προτρέπει: «Έτσι φροντίζω να ευαγγελίζομαι όχι εκεί όπου ήδη ακούστηκε το όνομα του Χριστού, για να μη οικοδομώ πάνω σε ξένο θεμέλιο» (Ρωμ. 15,20). Όμως, όπως λέει και αλλού, «είμαστε συνεργάτες του Θεού» (Α΄ Κορ. 3,9), εργαζόμενοι για τη σωτηρία και «προσπαθώντας να διατηρούμε την ενότητα του Πνεύματος με τον δεσμό της ειρήνης» (Εφ. 4,3).
Η ειρήνη του Θεού, που ξεπερνά κάθε νου (Φιλιπ. 4,7), και η αγάπη Του αποτελούν τον δεσμό της τελειότητας του σώματος της Εκκλησίας, της οποίας το Άγιο Πνεύμα ανέδειξε τους ποιμένες. Γι’ αυτό καλούμαστε «να θυμόμαστε τους ηγούμενούς μας, που μας δίδαξαν τον λόγο του Θεού, και εξετάζοντας το τέλος της ζωής τους, να μιμούμαστε την πίστη τους» (Εβρ. 13,7). Ας συλλογιστούμε, λοιπόν, και ας εξετάσουμε τη χριστιανική τους πολιτεία, μιμούμενοι την πίστη τους, γιατί εκείνοι, όπως λέει ο ιερός Χρυσόστομος, «πιστεύοντας ακράδαντα στα μέλλοντα, πέτυχαν την άριστη πολιτεία».
Αυτήν ακριβώς την πίστη και την πολιτεία πέτυχε ο Πατριάρχης Αβραάμ, που ήρθε σ’ αυτόν τον ιερό τόπο «με πίστη, υπακούοντας στην κλήση να πάει σε τόπο που θα κληρονομούσε, χωρίς να γνωρίζει πού πηγαίνει» (Εβρ. 11,8). Και ο ίδιος είπε: «Είμαι παροικος και περαστικός ανάμεσά σας» (Γεν. 23,4). Ο άγιος αυτός τόπος μαρτυρεί την αδιάρρηκτη σύνδεσή του με την ιστορία της σωτηρίας του ανθρώπου, γιατί ο Χριστός, ο Θεός Λόγος που έγινε άνθρωπος, είναι ο σπόρος του Αβραάμ (Γαλ. 3,16), και συνεπώς, όλοι όσοι ανήκουμε στον Χριστό και στο Σώμα Του, την Εκκλησία, είμαστε επίσης σπέρμα του Αβραάμ και «κληρονόμοι της επαγγελίας» (Γαλ. 3,29).
Αγαπητοί μου αδελφοί, σφραγισμένοι με το Πνεύμα της επαγγελίας (Εφ. 1,13), έχουμε καθήκον αφενός να αγαπάμε ο ένας τον άλλον (Α΄ Ιωάν. 4,11) και αφετέρου να διαφυλάττουμε την ιερή παρακαταθήκη των Παναγίων Προσκυνημάτων, που αποτελούν σημείο αναφοράς όλων των Χριστιανών και εγγύηση της ενότητας των Ορθόδοξων Εκκλησιών. Διότι ο Κύριος είπε: «Όποιος θέλει να είναι πρώτος, ας είναι υπηρέτης όλων» (Μάρκ. 9,35).
Έτη πολλά, ευλογημένα και ειρηνικά! Αμήν.
Μετά τη Θεία Λειτουργία ακολούθησε λιτανεία προς τη Δρύ του Μαμβρή, όπου ο Πατριάρχης Αβραάμ, βγαίνοντας από τη σκηνή του, φιλοξένησε τους τρεις αγγέλους, και αναπέμφθηκε δέηση.
Ακολούθησε επίσκεψη στο Ηγουμενείο και μικρή δεξίωση, στην οποία συμμετείχαν και ο Δήμαρχος της Χεβρώνας, εκπρόσωπος του Προέδρου της Παλαιστινιακής Αρχής Μαχμούντ Αμπάς, καθώς και άλλοι εκπρόσωποί του.
Τέλος, ο Προϊστάμενος της Ρωσικής Αποστολής (Missia) Αρχιμανδρίτης π. Βασσιανός παρέθεσε πλούσιο γεύμα, όπου ο Πατριάρχης απηύθυνε εκ νέου προσφώνηση στα αγγλικά.
“Your Eminences, Your Graces, Reverend Fathers,
Sisters and Brothers in Christ,
“The Lord appeared to Abraham by the oaks οf Mamre, as he sat at the entrance of his tent in the heat of the day. He looked up and saw three men standing near him. When he saw them, he ran from the tent entrance to meet them and bowed down to the ground” (Gen. 18:1-2).
So we read in the Bible, and today by Divine Providence we have been able, to gather here to celebrate the centenary of this church and monastery which were built on the site of an earlier Constantinian church by the late Archimandrite Antonin at the place of the Hospitality of Abraham, the great prefiguring in the Old Testament of the Holy Trinity. As Saint Paul says, the Scripture, foreseeing that Cod would reckon as righteous the gentiles by faith, declared the gospel beforehand to Abraham, saying, ”All the gentiles shall be blessed in you”(Gal. 3:8).
We are thankful to Almighty God for calling us to be guardians and servants of the Holy Places which are tangible and eloquent witnesses of our sacred history, the history in this Holy Land of the divine-human encounter.
This holy place in particular is a reminder to us that our forefather Abraham was not just a symbolic figure. He is in reality our historic common forefather. He is the father of all peoples. As we read in the Bible: Cod said to Abraham, in you all the families of the earth shall be blessed (Gen.12:3). Therefore, we share a common humanity and have the capacity to live together in peaceful co-existence as God’s human family.
We are inspired by the meeting between God and humanity that took place here and which shows us that peaceful co-existence between the children of God is possible, and this land can be shared by all who call the Holy Land our home. We may not always know the way to the future, but we trust in God who is faithful, just as Abraham did: “By faith Abraham obeyed when he was called to set out for a place that he was to receive as an inheritance, and he set out, not knowing where he was going” (Heb. 11:8). Yet this future is possible, and we must never lose hope. As Saint Paul reminds us, “Our hope for you is unshaken, for we know that as you share in our sufferings, so also you share in our consolation” (2 Cor. 1:7).
So let us raise our glasses in a toast to the mission of this holy place as an invitation to all people of faith and of good will to find the strength and commitment to live in hope as children of our common forefather Abraham, and children of God.
Chronia polla”.
