ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΗ ΑΜΕΡΙΚΗΣ: Ο Αρχιεπίσκοπος πρώην Αμερικής κ. Σπυρίδων σε συνέντευξη στον «Εθνικό Κήρυκα» μίλησε για την Αρχιεπισκοπή, το Καταστατικό, την εκθρόνιση του Ευαγγέλου, τη Σχολή, την Ελληνική Παιδεία και άλλα πολλά.
Η συνέντευξη έχει ως εξής:
«Εθνικός Κήρυκας»: Σεβασμιώτατε, βρεθήκατε μετά από τόσα χρόνια σε διάφορες εκδηλώσεις της Αρχιεπισκοπής Αμερικής στη Νέα Υόρκη. Σε ποία κατάσταση, νομίζετε, πως έχει βρει το έτος 2023 την Εκκλησία και την Ομογένειά μας στην Αμερική;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Η σύντομη παρουσία μου στις εκδηλώσεις αυτές μου έδωσε την ευκαιρία να ιδώ μια Εκκλησία γεμάτη ζωντάνια και αυτοπεποίθηση.
Γενικά, θαύμασα την προσήλωση των ομογενών μας στην Εκκλησία, την αποφασιστική συμμετοχή τους στο έργο της και την αισιοδοξία με την οποία ατενίζουν το μέλλον της στην Αμερική.
«Ε.Κ.»: Ποιες οι σκέψεις σας για τα διαμειβόμενα γενικώς περί Καταστατικού της Αρχιεπισκοπής;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Χειρίζονται το θέμα αυτό υπευθύνως οι εκατέρωθεν ειδικές επιτροπές, του Πατριαρχείου και της Αρχιεπισκοπής. Αναφέρεται επίσης ότι, σ’ αυτή τη φάση, θα κληθούν και οι σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες των ΗΠΑ να συμβάλουν στις σχετικές διαβουλεύσεις. Είναι δύσκολο να προβλεφθεί το τελικό αποτέλεσμα. Πάντως, οριοθετήθηκε ήδη το πλαίσιο των συνεννοήσεων από τον Οικουμενικό Πατριάρχη, ο οποίος σε πρόσφατες δηλώσεις του προανήγγειλε την παράκαμψη κάθε συζήτησης σχετικής με τη σημερινή «μητροπολιτική» δομή της Αρχιεπισκοπής Αμερικής.
«Ε.Κ.»: Εχετε κάποιο σχόλιο για τις κακολογίες που εξακοντίζει εναντίον σας, σχετικά με το θέμα της «μητροπολιτοποίησης», ο Ελπιδοφόρος, τόσο δημόσια ενώπιον λαϊκών όπως π.χ. στη συνεδρίαση της Ηγεσίας των 100, όσο και στη συνεδρία της Επαρχιακής Συνόδου;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Η ιστορική εκδοχή που διατύπωσε ο φίλος Αρχιεπίσκοπος κ. Ελπιδοφόρος μου ήταν τελείως άγνωστη. Την ακούω για πρώτη φορά.
Οπως και να ’ναι, βέβαιο είναι ότι το θέμα της λεγόμενης «μητροπολιτοποίησης», δηλαδή της ανύψωσης των επισκόπων των ΗΠΑ σε μητροπολίτες, αποτελούσε ήδη αντικείμενο προβληματισμού και σοβαρής μελέτης στο Πατριαρχείο, όσο και στην Αρχιεπισκοπή Αμερικής, πολύ πριν την εκλογή μου σε αρχιεπίσκοπο Αμερικής.
«Ε.Κ.»: Γιατί δεχθήκατε την πρόσκλησή του να παρευρεθείτε στην Κληρικολαϊκή τον περασμένο Ιούλιο και να σας τιμήσει μ’ ένα εικόνισμα του Χριστού;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Ενα από τα κεντρικά θέματα της Κληρικολαϊκής, ως γνωστό, ήταν και η ενότητα της Εκκλησίας μας στην Αμερική. Δεν ήταν δυνατό να μην ανταποκριθώ προθύμως στην πρόσκληση να παραστώ και προσθέσω κι εγώ ένα ταπεινό λιθαράκι στη διατράνωση και προβολή της ενότητας αυτής που συνέχει την Εκκλησία μας σήμερα στην Αμερική.
«Ε.Κ.»: Το Ελληνικό Κολέγιο και η Θεολογική Σχολή με σύνολο φοιτητών 120 πού πηγαίνουν;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Αν σήμερα ο αριθμός των τακτικών φοιτητών είναι μειωμένος, 120 ή λιγότερων όπως ψιθυρίζεται, αυτό θα ξεπεραστεί εύκολα μόλις μπορέσουν οι δύο σχολές να ανασυγκροτηθούν σε νέες βάσεις α) υψηλού επιπέδου ακαδημαϊκότητας, και β) διοίκησης εύρυθμης και διαφανούς. Μόνο τότε θα μπορέσουν να επανακτήσουν οι σχολές την κλονισμένη προς αυτές εμπιστοσύνη της Ομογένειας, η οποία, βλέποντας εδώ και χρόνια την παρακμιακή τους πορεία, επιλέγει κατ’ ανάγκη η νεολαία της να εκπαιδεύεται σε άλλες σχολές μη ομογενειακές.
«Ε.Κ.»: Τι θα μπορούσε να γίνει για τη Θεολογική Σχολή;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Αρκετά, αν όχι πολλά. Κατ’ αρχήν, να βοηθηθεί η Σχολή να επανεύρει τον αρχικό προσανατολισμό της. Αν αυτός προσδιορισθεί επακριβώς, τότε όλα τα άλλα θέματα, όπως η εξεύρεση ελληνορθόδοξου καθηγητικού προσωπικού ανεγνωρισμένου ακαδημαϊκού επίπεδου, ο καθορισμός της διδακτέας ύλης (curriculum) με ορθόδοξα κριτήρια, η κατάρτιση κατάλληλων εσωτερικών κανονισμών κ.τ.λ. θα αντιμετωπισθούν ευκολότερα. Βέβαια, το πρότυπο γι’ όλα τα παραπάνω δεν μπορεί νά ‘ναι άλλο απ’ εκείνο που καταξιωμένα ορθόδοξα θεολογικά ιδρύματα ανά τον κόσμο έχουν υιοθετήσει, και όχι τα υποδείγματα ιδρυμάτων θεολογικών, μη ορθόδοξων, που έχουν, όπως είναι φυσικό, διαφορετικούς στόχους και προτεραιότητες.
«Ε.Κ.»: Για την πορεία της Ελληνικής Παιδείας έχετε άποψη;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Είναι από χρόνια γνωστή σε όλους, ειδικούς και μη, η οικτρή κατάσταση της Ελληνικής Παιδείας στις ΗΠΑ. Η πολύκροτη Επιτροπή Ρασσιά είχε σημειώσει κάποια πρώτα ελπιδοφόρα βήματα προς μια ρεαλιστική αναβίωση της Ελληνικής Παιδείας. Δυστυχώς εγκαταλείφθηκε η προσπάθεια εκείνη με αποτέλεσμα να βρισκόμαστε σήμερα στο σημείο που βρισκόμαστε. Θα χρειασθούν, τώρα, υπεράνθρωποι όντως αγώνες για να επιτευχθεί κάποια πρόοδος, έστω και ελάχιστη, στο νευραλγικό αυτό τομέα, τον τόσο σπουδαίο και απαραίτητο για την επιβίωση του Ελληνισμού στις ΗΠΑ.
«Ε.Κ.»: Πώς αισθανθήκατε με την εκθρόνιση του Μητροπολίτη Νέας Ιερσέης Ευαγγέλου και την τρίμηνη επιβολή αλειτουργησίας στον Βοστώνης Μεθόδιο;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Οι σχετικές αποφάσεις της Αγίας και Ιεράς Συνόδου του Οικουμενικού Πατριαρχείου με εξέπληξαν, ομολογώ, τόσο μάλλον όσο δεν δημοσιοποιήθηκαν μέχρι σήμερα οι λόγοι που τότε τις επέβαλλαν. Αλλ’ ανεξάρτητα απ’ αυτό, είμαι γενικά της γνώμης ότι η λήψη ακραίων μέτρων, δικαιολογημένων ή όχι, διαταράσσει τις ιδιότυπες, ευαίσθητες και εύθραυστες, ισορροπίες στη ζωή μιας Εκκλησίας, όπως είναι η ελληνορθόδοξη της Αμερικής.
«Ε.Κ.»: Αν αυτή τη στιγμή αναλαμβάνατε την ηγεσία της Αρχιεπισκοπής τι θα κάνατε για τα οικονομικά της, τη Σχολή, την Ελληνική Παιδεία, τον Κλήρο, την Ελληνικότητα, την εσωτερική ιεραποστολή στις κοινότητες;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Η Αρχιεπισκοπή έχει Αρχιεπίσκοπο. Επομένως θα ήταν ανάρμοστο να υποδείξω, δίκην καθηγητού, τούτο ή εκείνο. Οι απόψεις μου για όσα ρωτάτε είναι διαχρονικά σταθερές και γνωστές. Είναι καταχωρημένες στις εκθέσεις μου προς το Πατριαρχείο, τον «Ορθόδοξο Παρατηρητή» (1996-99) και τις πολλαπλές έκτοτε συνεντεύξεις μου στον Τύπο – όλα προσβάσιμα σήμερα στο διαδίκτυο.
«Ε.Κ.»: Σας προβληματίζει η απροκάλυπτη εγγύτητα και συναγελασμός του Αρχιεπισκόπου Αμερικής Ελπιδοφόρου με τους Τούρκους που συνεπάγεται απονεύρωση των προσπαθειών του γερουσιαστή Μενέντεζ και των Οργανώσεων που στηρίζουν τα θέματα του Αιγαίου, της Κύπρου, της Θράκης;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Διόλου δεν με προβληματίζει, εφόσον η καλλιέργεια των αγαθών τούτων σχέσεων γίνεται για λόγους φιλοφροσύνης, στα πλαίσια πολιτισμένης συμπεριφοράς.
«Ε.Κ.»: Τελικά, εκ των υστέρων μετανιώσατε που δεχθήκατε να γίνετε Αρχιεπίσκοπος Αμερικής;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Δε μετανιώνω καθόλου. Μας δόθηκε τότε, στους συνεργάτες κι εμέ, η ευκαιρία να αγωνισθούμε όλοι τον αγώνα τον καλό. Προσπαθήσαμε, όσο ήταν εφικτό, να διατηρήσουμε τις ακατάλυτες αξίες του Ελληνισμού και να παγιώσουμε την Ορθοδοξία στις τρυφερές καρδιές των νέων γενεών. Ο Θεός μας ικάνωσε να επιτελέσουμε το ιερό καθήκον μας με παραδειγματική αφοσίωση προς τη Μητέρα Εκκλησία και με τιμιότητα προς τον Ελληνορθόδοξο λαό μας. Ηταν πράγματι μια ευκαιρία μοναδική, ένα ξεχωριστό προνόμιο!
«Ε.Κ.»: Πώς κύλησε και κυλά η ζωή σας όλα αυτά τα 24 χρόνια έπειτα από την αποχώρησή σας από την Αρχιεπισκοπία;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Με τη μελέτη κυρίως, την αδιάκοπη παρακολούθηση των εξελίξεων στην Εκκλησία μας, τους περίπατους και, φυσικά, την περισυλλογή και προσευχή.
«Ε.Κ.»: Γιατί δεν πήγατε ή δεν πηγαίνετε στο Φανάρι να δείτε τον Πατριάρχη;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Απλώς δεν παρουσιάσθηκε η κατάλληλη ευκαιρία. Το έδαφος, φαίνεται, δεν ήταν πρόσφορο. Δεν ξέρω βέβαια τι τέξεται η επιούσα.
«Ε.Κ.»: Μετά τον Βαρθολομαίο τι, ποίος, τι θα γίνει;
Αρχ/πος Σπυρίδων: Είμαι βέβαιος πως το έχουν σκεφθεί και μελετήσει σε βάθος το θέμα όσοι φέρουν την άμεση ευθύνη. Αυτοί θα φροντίσουν να εκλεγεί ο κατ’ άνθρωπον καταλληλότερος να άρει, ως άλλος Κυρηναίος, τον βαρύ σταυρό της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας. Το Φανάρι, πιστό στην άνωθεν κλήση του, θα συνεχίσει, ατάραχο και γαλήνιο, τη μαρτυρική αποστολή του εκεί όπου το έταξε ο Θεός και η ιστορία.
ekirikas.com/Του Θεοδώρου Καλμούκου
