ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Χιλιάδες ασφαλισμένοι, τόσο στον ιδιωτικό όσο και στον δημόσιο τομέα, μπορούν να εξασφαλίσουν πρόωρη έξοδο στη σύνταξη κατά 5 έως και 7 χρόνια αξιοποιώντας τα πλασματικά έτη.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
News: Ειδικά οι παλαιοί ασφαλισμένοι – όσοι δηλαδή ξεκίνησαν την ασφάλισή τους πριν από το 1993 – έχουν τη δυνατότητα να κατοχυρώσουν όρια ηλικίας κάτω των 62 ή ακόμη και των 60 ετών, υπό προϋποθέσεις.
Την ίδια στιγμή, στο επίκεντρο της συζήτησης επιστρέφει δυναμικά το ζήτημα της προσωπικής διαφοράς, με εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους να κινδυνεύουν να μην δουν καμία ουσιαστική αύξηση, ακόμα και μέσα στο 2026, παρά τις ανακοινωμένες γενικές αναπροσαρμογές.
Τι συμβαίνει με την προσωπική διαφορά: Ποιοι θα χάσουν την αύξηση
Σύμφωνα με πληροφορίες του vimaorthodoxias.gr, που μίλησε με έγκυρο εργατολόγο, περίπου 682.000 συνταξιούχοι διατηρούν αρνητική προσωπική διαφορά, δηλαδή η σύνταξή τους μετά τον επανυπολογισμό (νόμος Κατρούγκαλου) υπερβαίνει το ποσό που θα έπρεπε να λάβουν με βάση τα σημερινά δεδομένα. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι οι ετήσιες αυξήσεις που εξαγγέλλονται απλώς μειώνουν τη διαφορά, χωρίς να αποδίδονται στο καθαρό ποσό που λαμβάνει ο συνταξιούχος.
Οι ειδικοί πιέζουν για σταδιακή κατάργηση της προσωπικής διαφοράς ή τουλάχιστον μερική απορρόφησή της, ώστε οι δικαιούχοι να δουν έστω και μερική αύξηση από το 2026. Το θέμα έχει ήδη τεθεί σε διαπραγμάτευση με τους θεσμούς, καθώς η προσωπική διαφορά δεν είναι μόνο εθνική επιλογή αλλά και κοινοτικά παρακολουθούμενο μέτρο.
Για πληροφορίες σχετικά με την προσωπική διαφορά και τον επανυπολογισμό των συντάξεων, μπορείτε να επισκεφθείτε τη σελίδα του ΕΦΚΑ.
Πλασματικά έτη: Πώς εξασφαλίζετε πρόωρη σύνταξη
Ο πιο ασφαλής δρόμος για πρόωρη αποχώρηση παραμένει η αναγνώριση πλασματικών ετών. Παλαιοί ασφαλισμένοι μπορούν να αναγνωρίσουν έως και 12 πλασματικά έτη (στο Δημόσιο), ενώ οι νέοι – δηλαδή όσοι μπήκαν στην ασφάλιση μετά την 1/1/1993 – μπορούν να αναγνωρίσουν μόνο όσα απαιτούνται για να συμπληρώσουν 40 έτη ασφάλισης και να συνταξιοδοτηθούν στα 62 αντί για τα 67 έτη.
Ενδεικτικά παραδείγματα:
- Μητέρα ασφαλισμένη στο ΙΚΑ πριν το 1993 με 5.100 ημέρες ασφάλισης και ανήλικο παιδί το 2011.
➜ Με εξαγορά 400 ημερών μπορεί να συμπληρώσει τις 5.500 ημέρες και να κατοχυρώσει δικαίωμα για μειωμένη σύνταξη στα 60,2 έτη, αντί για πλήρη στα 67. - Δημόσιος υπάλληλος με 25ετία το 2011 και 3 παιδιά.
➜ Αναγνωρίζοντας 5 έτη λόγω τέκνων και 2 πλασματικά από σπουδές, φτάνει τη θεμελίωση για πλήρη σύνταξη στα 58,5 το 2025. - Ασφαλισμένος στο ΟΑΕΕ με 35 χρόνια το 2025 και ηλικία 60.
➜ Εξαγορά 5 πλασματικών ετών φέρνει τη 40ετία και πλήρη σύνταξη στα 62, αποφεύγοντας τα 67.
Πληροφορίες για τις πλασματικές αναγνωρίσεις παρέχονται αναλυτικά από τη Γενική Γραμματεία Κοινωνικών Ασφαλίσεων.
Πόσο κοστίζουν τα πλασματικά έτη – Πότε αποσβένεται η δαπάνη
Το κόστος εξαγοράς πλασματικών ετών κυμαίνεται στο 20% του μηνιαίου εισοδήματος, ενώ για τους ελεύθερους επαγγελματίες υπολογίζεται με βάση τη μηνιαία εισφορά. Η πληρωμή εφάπαξ προσφέρει έκπτωση 2% ανά έτος, δηλαδή 14% για 7 έτη.
Όπως φαίνεται σε πίνακες αναλογιστικών μελετών, η αύξηση της σύνταξης λόγω 3 επιπλέον ετών ασφάλισης κυμαίνεται από 60 έως 140 ευρώ τον μήνα. Έτσι, το κόστος εξαγοράς μπορεί να αποσβεστεί μέσα σε 8 ως 10 χρόνια από την ημέρα έναρξης της συνταξιοδότησης.
Πότε υποβάλλονται οι αιτήσεις και τι να προσέξετε
Οι αιτήσεις για αναγνώριση πλασματικών ετών υποβάλλονται μέσω Ηλεκτρονικής Υπηρεσίας ΕΦΚΑ ή στις αρμόδιες διευθύνσεις για τους δημοσίους υπαλλήλους. Ο ασφαλισμένος μπορεί να επιλέξει ένα ή περισσότερα είδη πλασματικού χρόνου (στρατός, σπουδές, τέκνα, ανεργία κ.λπ.), αρκεί να μην υπερβεί το μέγιστο επιτρεπόμενο όριο.
Προσοχή:
Αν πληρωθεί μόνο μέρος της εξαγοράς, αναγνωρίζεται αναλογικά ο αντίστοιχος χρόνος. Η μερική πληρωμή συμφέρει όσους έχουν οικονομική αδυναμία αλλά επιθυμούν να θεμελιώσουν εγκαίρως το δικαίωμα.
Το πολιτικό και κοινωνικό διακύβευμα
Η κατάργηση της προσωπικής διαφοράς ή τουλάχιστον η αναπροσαρμογή της θεωρείται ζήτημα πολιτικής βούλησης αλλά και κοινωνικής πίεσης. Πολλοί συνταξιούχοι δηλώνουν αδικημένοι, καθώς βλέπουν τις αυξήσεις να περνούν «ξώφαλτσα» λόγω λογιστικών συμψηφισμών. Ο εργατολόγος που μίλησε στο Βήμα Ορθοδοξίας σημειώνει:
«Η προσωπική διαφορά είναι το μεγάλο αγκάθι της μεταρρύθμισης Κατρούγκαλου. Δεν μπορεί να εξισωθεί η αύξηση 3,5% με μηδενικό όφελος στο πορτοφόλι, όταν δεν αλλάζει το καθαρό καταβαλλόμενο ποσό. Κάποια στιγμή πρέπει να υπάρξει πολιτική λύση.»
Η αναγνώριση πλασματικών ετών παραμένει η πιο αποτελεσματική οδός πρόωρης συνταξιοδότησης, ιδίως για τους παλαιούς ασφαλισμένους. Την ίδια ώρα, η προσωπική διαφορά εξακολουθεί να δημιουργεί ανισότητες, παγώνοντας ουσιαστικές αυξήσεις για εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχους. Το φθινόπωρο του 2025 αναμένεται να είναι κρίσιμο, καθώς τότε αναμένεται πολιτική απόφαση για τον τρόπο με τον οποίο θα αντιμετωπιστεί συνολικά το ζήτημα.
