ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Οι αλλαγές που σχεδιάζονται στο σύστημα υπολογισμού των εφάπαξ παροχών αναμένεται να αποτελέσουν μία από τις σημαντικότερες ασφαλιστικές παρεμβάσεις των τελευταίων ετών, με στόχο να διορθωθούν στρεβλώσεις που δημιουργήθηκαν μετά τον νόμο Κατρούγκαλου.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
News: Όπως αποκάλυψε η Απογευματινή της Κυριακής, το οικονομικό επιτελείο επεξεργάζεται νέο τρόπο υπολογισμού, ο οποίος αναμένεται να παρουσιαστεί από τον πρωθυπουργό στη ΔΕΘ, εφόσον ολοκληρωθεί ο σχεδιασμός μέσα στο καλοκαίρι.
Οι αλλαγές αφορούν κυρίως όσους θα αποχωρήσουν από την εργασία μετά το 2026, ενώ βασικός στόχος είναι να περιοριστούν οι μεγάλες διαφορές που υπάρχουν σήμερα ανάμεσα σε ασφαλισμένους με ίδια χρόνια υπηρεσίας αλλά διαφορετικό χρόνο εξόδου στη σύνταξη.
Τι αλλάζει στον τρόπο υπολογισμού
Σήμερα το εφάπαξ υπολογίζεται με δύο διαφορετικά σκέλη.
Το πρώτο αφορά τον χρόνο ασφάλισης έως το 2013 και βασίζεται στο 60% του μέσου όρου των αποδοχών της καλύτερης πενταετίας μεταξύ 2009 και 2013.
Το δεύτερο αφορά τα έτη ασφάλισης από το 2014 και μετά, όπου εφαρμόζεται διαφορετικός τρόπος υπολογισμού, με αποτέλεσμα σημαντικό μέρος του εφάπαξ να προκύπτει ουσιαστικά ως επιστροφή εισφορών και όχι ως πλήρως ανταποδοτική παροχή.
Το νέο μοντέλο εξετάζει την επέκταση της περιόδου αναφοράς, ώστε να λαμβάνονται υπόψη αποδοχές πιο κοντά στην ημερομηνία συνταξιοδότησης, περιορίζοντας έτσι τις ανισότητες.
Οι ασφαλισμένοι που αναμένεται να ωφεληθούν
Σύμφωνα με τα σενάρια που επεξεργάζεται η κυβέρνηση, μεγαλύτερα οφέλη αναμένεται να δουν:
• δημόσιοι υπάλληλοι,
• εκπαιδευτικοί,
• εργαζόμενοι στην Τοπική Αυτοδιοίκηση,
• ένστολοι,
• προσωπικό ΔΕΚΟ,
• τραπεζοϋπάλληλοι,
• ασφαλισμένοι ειδικών ταμείων.
Στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα ενιαίο και περισσότερο δίκαιο σύστημα για όλους.
Μητσοτάκης: Μήνυμα κατά της βίας και πακέτο παρεμβάσεων για συντάξεις, αγρότες και ακρίβεια
Επτά χαρακτηριστικά παραδείγματα
Παράδειγμα 1
Δημόσιος υπάλληλος με 35 χρόνια υπηρεσίας που αποχωρεί μετά το 2027 ενδέχεται να δει αισθητά αυξημένο ποσό, εφόσον ληφθούν υπόψη αποδοχές πιο κοντά στη συνταξιοδότηση.
Παράδειγμα 2
Εκπαιδευτικός με υψηλότερες αποδοχές τα τελευταία χρόνια της υπηρεσίας του μπορεί να ευνοηθεί από τη νέα περίοδο υπολογισμού.
Παράδειγμα 3
Υπάλληλος δήμου που σήμερα λαμβάνει χαμηλότερο εφάπαξ λόγω του ισχύοντος συστήματος αναμένεται να περιορίσει σημαντικά τη διαφορά.
Παράδειγμα 4
Αστυνομικός ή στρατιωτικός που αποχωρεί μετά το 2026 ενδέχεται να υπολογίσει μεγαλύτερο ποσό εφάπαξ σε σχέση με όσους συνταξιοδοτήθηκαν τα προηγούμενα χρόνια.
Παράδειγμα 5
Εργαζόμενος σε ΔΕΚΟ με αυξημένες ασφαλιστικές εισφορές μπορεί να δει βελτιωμένη ανταποδοτικότητα.
Παράδειγμα 6
Τραπεζοϋπάλληλος που ασφαλίστηκε επί δεκαετίες σε ειδικό ταμείο ενδέχεται να ωφεληθεί από τον νέο τρόπο υπολογισμού.
Παράδειγμα 7
Ασφαλισμένος ειδικού επιστημονικού κλάδου (γιατρός, μηχανικός ή δικηγόρος) θα μπορούσε να λάβει μεγαλύτερο εφάπαξ εφόσον εφαρμοστούν οι αλλαγές που εξετάζονται.
Τα σημερινά ποσά ανά κατηγορία
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία:
• Δημόσιοι υπάλληλοι: περίπου 24.600 ευρώ.
• Δημοτικοί υπάλληλοι: περίπου 21.200 ευρώ.
• Σώματα Ασφαλείας: περίπου 24.500 ευρώ.
• Εκπαιδευτικοί: περίπου 24.500 ευρώ.
• Ειδικά μισθολόγια: περίπου 40.100 ευρώ.
• ΔΕΗ: περίπου 44.000 ευρώ.
• ΟΤΕ: περίπου 52.300 ευρώ.
• ΟΣΕ: περίπου 103.000 ευρώ.
Παρά τις διαφοροποιήσεις, αρκετές κατηγορίες εξακολουθούν να λαμβάνουν χαμηλότερα ποσά σε σχέση με το παλαιότερο καθεστώς.
Οι αποφάσεις μέσα στον Αύγουστο
Το οικονομικό επιτελείο αναμένεται να ολοκληρώσει μέσα στον Αύγουστο την επεξεργασία των τελικών προτάσεων, ώστε να ληφθούν οι οριστικές αποφάσεις πριν από τις ανακοινώσεις της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η δημιουργία ενός συστήματος που θα εξασφαλίζει μεγαλύτερη ισορροπία μεταξύ παλαιών και νέων ασφαλισμένων, χωρίς να δημιουργούνται νέες στρεβλώσεις.
Σύμφωνα με πληροφορίες, εξετάζονται διαφορετικά δημοσιονομικά σενάρια, ώστε οι παρεμβάσεις να είναι συμβατές με τις αντοχές του ασφαλιστικού συστήματος.
Τι παρακολουθούν οι ασφαλισμένοι
Στελέχη της ασφαλιστικής αγοράς επισημαίνουν ότι χιλιάδες εργαζόμενοι που βρίσκονται κοντά στη συνταξιοδότηση αναμένουν τις τελικές αποφάσεις, καθώς ο νέος τρόπος υπολογισμού μπορεί να επηρεάσει ουσιαστικά το ύψος του εφάπαξ που θα λάβουν.
Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις ανακοινώσεις του φθινοπώρου, όπου θα αποσαφηνιστεί εάν οι σχεδιαζόμενες αλλαγές θα εφαρμοστούν από το 2027 και ποιοι ασφαλισμένοι θα υπαχθούν στο νέο καθεστώς.
