ΣΤΟΛΙΔΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΛΕΙΑ
Ο Ιερός Ναός Κοίμησης της Θεοτόκου, γνωστός ως «Μοναστήρι», ο οποίος θεωρείται το αρχαιότερο Βυζαντινό Μνημείο της Ηλείας και ένα εκ των αρχαιότερων της Ελλάδος, αποκαταστάθηκε και εγκαινιάστηκε στη Νέα Φιγαλεία ή Ζούρτσα του νομού Ηλείας.
Το έργο της αναστύλωσης του Ναού, το οποίο διήρκεσε τρία χρόνια, χρηματοδοτήθηκε αποκλειστικά από τον – καταγόμενο από την περιοχή – ομότιμο Καθηγητή Ιατρικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Γεώργιο Δαΐκο, τον καταπληκτικό 97άχρονο γιατρό και άνθρωπο, τον πρώτο λοιμωξιολόγο στην Ελλάδα, ο οποίος διατηρεί πλήρη διαύγεια πνεύματος και εξαιρετική υγεία.
Ο Ιερός Ναός Κοίμησης της Θεοτόκου βρίσκεται ένα χλμ. ανατολικά της Νέας Φιγαλείας και ανεγέρθηκε το τελευταίο τέταρτο του 10ου αιώνα. Πιθανότατα, ήταν καθολικό μονής. Ανήκει στην κατηγορία των «σταυρεπιστέγων», έχοντας οικοδομηθεί σε θέση αρχαίου κτίσματος, ναού ή εκκλησίας. Στους τοίχους του, είναι εντοιχισμένοι όρθιοι κορμοί κιόνων.
Επί δεκαετίες, ήταν εγκαταλελειμμένος, με εμφανή τα σημάδια καταστροφών και βανδαλισμών. Αποκαταστάθηκε στο πλαίσιο Προγραμματικής Σύμβασης μεταξύ του υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού και της Ιεράς Μητροπόλεως Τριφυλίας και Ολυμπίας.
Σημειώνεται ότι η περιοχή της Ζούρτσας (Ν. Φιγαλεία), μνημονεύεται στα χρονικά του Δεσποτάτου του Μυστρά και είχε παραχωρηθεί στο Μοναστήρι Βροντοχίου Μυστρά, με χρυσόβουλο του Ανδρόνικου Β΄ Παλαιολόγου, αμέσως μετά τη νίκη του κατά των Φράγκων, το 1321. Η μονή συνδέθηκε στενά με την ιστορία της Ζούρτσας. Στα χρόνια της Τουρκοκρατίας, φιλοξένησε κρυφό σχολειό, ενώ το 1825, πυρπολήθηκε από τον στρατό του Ιμπραήμ. Λειτούργησε ως ανδρική μονή μέχρι το 1834, οπότε καταργήθηκε με διάταγμα του Όθωνα.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η κεραμοπλαστική διακόσμηση στη μεγαλύτερη αψίδα του ιερού, όπου δεσπόζει ένα μεγάλο παράθυρο.
){kind=link}