Κύπρος: Με αισθήματα βαθιάς συγκίνησης και εθνικής ευθύνης, η Κυπριακή Δημοκρατία τίμησε σήμερα τη μνήμη των υπερασπιστών της Δημοκρατίας, συμπληρώνοντας 52 χρόνια από το προδοτικό πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου 1974, το οποίο αποτέλεσε μία από τις πιο σκοτεινές σελίδες της σύγχρονης ιστορίας του Ελληνισμού και άνοιξε τον δρόμο για την τουρκική εισβολή που ακολούθησε πέντε ημέρες αργότερα.
Ρεπορτάζ: Γιάννης Παπανικολάου
Σε όλες τις πόλεις της ελεύθερης Κύπρου τελέστηκαν επιμνημόσυνες δεήσεις, καταθέσεις στεφάνων και εκδηλώσεις μνήμης, με τη συμμετοχή της Πολιτείας, της Εκκλησίας, των Ενόπλων Δυνάμεων, των Σωμάτων Ασφαλείας, συγγενών των πεσόντων και χιλιάδων πολιτών που απέτισαν φόρο τιμής στους ανθρώπους που υπερασπίστηκαν τη συνταγματική νομιμότητα και τη δημοκρατία.
Συγκίνηση στη Λευκωσία
Επίκεντρο των εκδηλώσεων ήταν η Λευκωσία, όπου τελέστηκε το επίσημο μνημόσυνο στον Ιερό Ναό Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, προεξάρχοντος του Αρχιεπισκόπου Κύπρου κ.κ. Γεωργίου.
Στην τελετή παρέστησαν ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης, η Πρόεδρος της Βουλής Αννίτα Δημητρίου, υπουργοί, βουλευτές, εκπρόσωποι της Εθνικής Φρουράς, των Σωμάτων Ασφαλείας, συγγενείς των ηρώων και πλήθος πολιτών.
Μετά το μνημόσυνο πραγματοποιήθηκε κατάθεση στεφάνων στο Μνημείο της Δημοκρατίας, στο πάρκο του Προεδρικού Μεγάρου, σε μια ιδιαίτερα συγκινητική τελετή που υπενθύμισε το βαρύ τίμημα που κατέβαλε η Κύπρος για την υπεράσπιση της ελευθερίας της.
Το μήνυμα του Προέδρου Χριστοδουλίδη
Ο Πρόεδρος Νίκος Χριστοδουλίδης ήταν ξεκάθαρος στις δηλώσεις του, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχει καμία απολύτως δικαιολογία για το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου 1974.
Όπως τόνισε, ο κυπριακός λαός έχει χρέος να καταδικάζει διαχρονικά την προδοσία και να τιμά όσους θυσιάστηκαν ώστε να συνεχίσει να υπάρχει η Κυπριακή Δημοκρατία.
Παράλληλα, επισήμανε ότι η Τουρκία εκμεταλλεύτηκε το πραξικόπημα ως πρόσχημα για να εφαρμόσει σχεδιασμούς που προϋπήρχαν της ίδρυσης του κυπριακού κράτους, διαβεβαιώνοντας ότι η κυβέρνηση εργάζεται σταθερά για μια λειτουργική και βιώσιμη λύση του Κυπριακού, η οποία θα επανενώνει το νησί, με πλήρη σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και στις αρχές της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η 15η Ιουλίου 1974 που άλλαξε την ιστορία
Η 15η Ιουλίου 1974 αποτελεί ημερομηνία-ορόσημο για τον Ελληνισμό. Εκείνο το πρωινό, μονάδες της Εθνικής Φρουράς, καθοδηγούμενες από τη στρατιωτική δικτατορία των Αθηνών και με τη συμμετοχή της ΕΟΚΑ Β’, επιτέθηκαν στο Προεδρικό Μέγαρο με στόχο την ανατροπή του Προέδρου Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ’.
Οι μάχες επεκτάθηκαν στη Λευκωσία και σε άλλες περιοχές, ενώ δεκάδες στρατιώτες, αστυνομικοί και πολίτες έπεσαν υπερασπιζόμενοι τη δημοκρατική νομιμότητα.
Ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος κατάφερε να διαφύγει και από το εξωτερικό απηύθυνε το ιστορικό διάγγελμά του προς τον κυπριακό λαό, καταγγέλλοντας το πραξικόπημα και καλώντας τη διεθνή κοινότητα να αντιδράσει.
Πέντε ημέρες αργότερα, στις 20 Ιουλίου 1974, η Τουρκία εξαπέλυσε την πρώτη φάση της εισβολής στην Κύπρο, επικαλούμενη τη Συνθήκη Εγγυήσεως. Ακολούθησε ο δεύτερος «Αττίλας» τον Αύγουστο του ίδιου έτους, με αποτέλεσμα την κατοχή περίπου του 37% του νησιού, χιλιάδες νεκρούς, εκατοντάδες αγνοουμένους και περίπου 200.000 πρόσφυγες που εγκατέλειψαν τις πατρογονικές τους εστίες.
Μαρτυρίες που συγκλονίζουν ακόμη
Με αφορμή τη συμπλήρωση 52 χρόνων από την εθνική τραγωδία, το ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣσυνομίλησε με ηλικιωμένους Κυπρίους που έζησαν τα δραματικά γεγονότα του καλοκαιριού του 1974.
Οι περιγραφές τους παραμένουν συγκλονιστικές. Θυμούνται τις σειρήνες να ηχούν ασταμάτητα, τις εκρήξεις, τα καμένα σπίτια, τις οικογένειες που έφευγαν κρατώντας μόνο τα απαραίτητα, αλλά και την αγωνία για τους ανθρώπους που χάθηκαν και δεν επέστρεψαν ποτέ.
«Δεν ξεχνάμε εκείνες τις ώρες. Νομίζαμε ότι ο κόσμος τελείωνε», ανέφερε ένας από τους ανθρώπους που μίλησαν στο ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ, ενώ άλλοι περιέγραψαν τις ατέλειωτες πορείες των προσφύγων και την ελπίδα της επιστροφής που παραμένει ζωντανή μέχρι σήμερα.
Η Εκκλησία κρατά ζωντανή την ιστορική μνήμη
Η Εκκλησία της Κύπρου εξακολουθεί να διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στη διατήρηση της ιστορικής μνήμης, τελώντας κάθε χρόνο επιμνημόσυνες δεήσεις για τους πεσόντες και προσευχόμενη για την ανεύρεση όλων των αγνοουμένων και την αποκατάσταση της ειρήνης στην πολύπαθη Μεγαλόνησο.
Ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου κ.κ. Γεώργιος υπογράμμισε ότι η θυσία των υπερασπιστών της Δημοκρατίας αποτελεί παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές και κάλεσε όλους να παραμείνουν ενωμένοι απέναντι στις προκλήσεις που εξακολουθεί να αντιμετωπίζει η Κύπρος.
Η μνήμη παραμένει ζωντανή
Πενήντα δύο χρόνια μετά το προδοτικό πραξικόπημα και την τουρκική εισβολή, οι πληγές της Κύπρου παραμένουν ανοικτές. Οι κατεχόμενες πατρίδες, οι αγνοούμενοι, οι πρόσφυγες και τα χιλιάδες θύματα εξακολουθούν να αποτελούν μια διαρκή υπενθύμιση του βαρύτατου τιμήματος που πλήρωσε ο κυπριακός ελληνισμός.
Οι σημερινές εκδηλώσεις δεν είχαν μόνο επετειακό χαρακτήρα. Αποτέλεσαν μια ισχυρή υπενθύμιση ότι η δημοκρατία, η ελευθερία και η εθνική αξιοπρέπεια απαιτούν διαρκή επαγρύπνηση. Το μήνυμα που εξέπεμψαν Κράτος, Εκκλησία και λαός ήταν κοινό: η ιστορία δεν παραγράφεται και η μνήμη των ηρώων του 1974 θα παραμείνει άσβεστη μέχρι την ημέρα που η Κύπρος θα δικαιωθεί και θα επανενωθεί σε συνθήκες ειρήνης, ασφάλειας και ελευθερίας.
