Στη Βουλή κατατέθηκε το πολυνομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, όπως αναρτήθηκε στην επίσημη ιστοσελίδα της Βουλής των Ελλήνων, περιλαμβάνοντας μεταξύ άλλων διατάξεις που αφορούν τον επανακαθορισμό του μισθολογικού καθεστώτος των Αρχιερέων της Εκκλησίας της Ελλάδος.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης – ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ
Η νέα ρύθμιση, η οποία εντάσσεται σε ευρύτερο νομοθετικό πλαίσιο οικονομικών και διοικητικών παρεμβάσεων, έχει ήδη προκαλέσει έντονο δημόσιο διάλογο, ενώ σχετικές αναφορές και επεξηγήσεις περιλαμβάνονται και σε στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν από το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Στο VimaOrthodoxias.gr, όπως είχε καταγραφεί σε προηγούμενα ρεπορτάζ, υπήρξαν αντιδράσεις από μερίδα του ευρύτερου κοινού για τη συγκεκριμένη νομοθετική πρωτοβουλία, με πολίτες να εκφράζουν διαφορετικές προσεγγίσεις για το αν η χρονική συγκυρία είναι η κατάλληλη και αν η συζήτηση αποτυπώθηκε σωστά στον δημόσιο διάλογο.
Τι προέβλεπε το προηγούμενο καθεστώς
Μέχρι σήμερα οι αποδοχές των Αρχιερέων καθορίζονταν από τις διατάξεις του νόμου 4472/2017. Ο βασικός μισθός του Αρχιεπισκόπου ανερχόταν στα 2.600 ευρώ, των Μητροπολιτών και Τιτουλάριων Μητροπολιτών στα 2.210 ευρώ και των Τιτουλάριων ή Βοηθών Επισκόπων στα 1.820 ευρώ.
Στις αποδοχές αυτές συμπεριλαμβάνονταν ορισμένες πρόσθετες προβλέψεις, όπως επιδόματα ακαδημαϊκών τίτλων και περιορισμένα έξοδα παράστασης. Το πλαίσιο αυτό παρέμεινε ουσιαστικά αμετάβλητο για σχεδόν μία δεκαετία.
Τι αλλάζει με το νέο νομοσχέδιο
Η νέα ρύθμιση εισάγει διαφορετικό τρόπο υπολογισμού των αποδοχών. Οι συνολικές μηνιαίες αποδοχές του Αρχιεπισκόπου, των Μητροπολιτών και των Τιτουλάριων Μητροπολιτών ορίζονται πλέον στο 90% του ανώτατου ορίου που προβλέπει η σχετική νομοθεσία για συγκεκριμένες κατηγορίες κρατικών λειτουργών.
Αντίστοιχα, οι αποδοχές των Τιτουλάριων και Βοηθών Επισκόπων καθορίζονται στο 70% των αποδοχών της ανώτερης κατηγορίας.
Παράλληλα, καταργούνται οι ξεχωριστές παροχές και τα έξοδα παράστασης που προβλέπονταν από το προηγούμενο καθεστώς, με στόχο – σύμφωνα με την αιτιολογική προσέγγιση της κυβέρνησης – τη δημιουργία ενός ενιαίου και διαφανούς συστήματος αποδοχών.
Οι αντιδράσεις που καταγράφηκαν
Η δημοσιοποίηση της ρύθμισης προκάλεσε ευρεία συζήτηση τόσο στον εκκλησιαστικό όσο και στον πολιτικό χώρο. Πολλοί πολίτες εξέφρασαν επιφυλάξεις για το ύψος των αποδοχών, ενώ άλλοι υποστήριξαν ότι το θέμα παρουσιάστηκε αποσπασματικά, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη το ιστορικό πλαίσιο των σχέσεων Εκκλησίας και Πολιτείας.
Σύμφωνα με πληροφορίες που είχαν καταγραφεί και στο VimaOrthodoxias.gr, αρκετοί αναγνώστες επικέντρωσαν τον προβληματισμό τους όχι μόνο στο οικονομικό σκέλος αλλά και στο κατά πόσο η δημόσια συζήτηση οδηγήθηκε σε κοινωνικές αντιπαραθέσεις μεταξύ διαφορετικών επαγγελματικών και κοινωνικών ομάδων.
Η θέση του Αρχιεπισκόπου και των Ιεραρχών
Ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ.κ. Ιερώνυμος έκανε λόγο για διαστρέβλωση της πραγματικότητας, επισημαίνοντας ότι συχνά παραλείπονται κρίσιμες παράμετροι που αφορούν την ιστορική πορεία της εκκλησιαστικής περιουσίας και τη σχέση της με το Ελληνικό Δημόσιο.
Παράλληλα, αρκετοί Ιεράρχες υποστήριξαν ότι το έργο της Εκκλησίας δεν μπορεί να αξιολογείται αποκλειστικά με οικονομικούς όρους, καθώς καθημερινά επιτελείται σημαντική κοινωνική, φιλανθρωπική και πνευματική διακονία σε ολόκληρη τη χώρα.
Υπήρξαν όμως και διαφοροποιήσεις. Ορισμένοι Μητροπολίτες εμφανίστηκαν επιφυλακτικοί ως προς τη χρονική συγκυρία της ρύθμισης, ενώ άλλοι ανακοίνωσαν ότι μέρος των αποδοχών τους θα συνεχίσει να διατίθεται για φιλανθρωπικές δράσεις και την ενίσχυση κοινωνικών δομών των κατά τόπους Μητροπόλεων.
Η κυβερνητική επιχειρηματολογία
Από την πλευρά της κυβέρνησης, η ρύθμιση παρουσιάζεται ως μια κίνηση θεσμικής αποκατάστασης και εξορθολογισμού. Κυβερνητικά στελέχη υποστηρίζουν ότι οι αποδοχές των Μητροπολιτών θα πρέπει να αντανακλούν τις αυξημένες διοικητικές και ποιμαντικές ευθύνες που αναλαμβάνουν.
Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει τονίσει ότι η κυβέρνηση ανταποκρίνεται σε διαχρονικό αίτημα της Ιεραρχίας της Εκκλησίας της Ελλάδος, ενώ παράλληλα υπογραμμίζει ότι δεν επιδιώκεται η δημιουργία προνομίων αλλά η διαμόρφωση ενός δικαιότερου πλαισίου.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, ο οποίος υποστήριξε ότι η συζήτηση δεν πρέπει να μετατρέπεται σε αντιπαράθεση μεταξύ των Μητροπολιτών και άλλων κοινωνικών ή επαγγελματικών ομάδων.
Το επόμενο βήμα στη Βουλή
Μετά την επίσημη κατάθεση του νομοσχεδίου, ακολουθεί η επεξεργασία του στις αρμόδιες κοινοβουλευτικές επιτροπές και στη συνέχεια η συζήτηση στην Ολομέλεια της Βουλής.
Το θέμα αναμένεται να παραμείνει στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος τις επόμενες ημέρες, καθώς πρόκειται για μία ρύθμιση που αγγίζει τόσο τις σχέσεις Εκκλησίας και Πολιτείας όσο και τη γενικότερη συζήτηση για το μισθολογικό καθεστώς θεσμικών λειτουργών του ελληνικού κράτους.
Το βέβαιο είναι ότι η κατάθεση του νομοσχεδίου ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο στον δημόσιο διάλογο, με την τελική κρίση να μεταφέρεται πλέον στο κοινοβούλιο, όπου θα κατατεθούν όλες οι απόψεις πριν από την τελική ψήφιση των διατάξεων.
Έκανα έλεγχο στις σχετικές διατάξεις και εδώ βρίσκεται η ουσία που λείπει από τις περισσότερες συζητήσεις.
Τι παίρνουν σήμερα οι Μουφτήδες
Οι Μουφτήδες της Θράκης δεν αμείβονται με το μισθολόγιο των Αρχιερέων.
Ο νόμος 4964/2022 ορίζει ότι:
«Οι αποδοχές των Μουφτήδων Θράκης αντιστοιχούν στο ανώτατο μισθολογικό κλιμάκιο της θέσης προϊσταμένου γενικής διεύθυνσης, με τα σχετικά επιδόματα».
Αυτό σημαίνει ότι ήδη από το 2022 οι Μουφτήδες είχαν μισθολογική αντιστοίχιση με ανώτατο διοικητικό στέλεχος του Δημοσίου.
Τι έπαιρναν μέχρι σήμερα οι Μητροπολίτες
Με βάση το καθεστώς του 2017:
• Αρχιεπίσκοπος: 2.600 ευρώ μικτά.
• Μητροπολίτης: 2.210 ευρώ μικτά.
• Βοηθός ή Τιτουλάριος Επίσκοπος: 1.820 ευρώ μικτά.
Τι προβλέπει το νέο νομοσχέδιο
Το άρθρο 56 προβλέπει:
• Αρχιεπίσκοπος και Μητροπολίτες: 90% του ανώτατου ορίου αποδοχών (περίπου 4.671,90 ευρώ μικτά).
• Βοηθοί και Τιτουλάριοι Επίσκοποι: 70% των παραπάνω αποδοχών (περίπου 3.270 ευρώ μικτά).
Η σύγκριση που χρησιμοποιεί η κυβέρνηση
Η κυβέρνηση ουσιαστικά λέει ότι:
• Ο Μουφτής αμείβεται ήδη σε επίπεδο ανώτατου κρατικού στελέχους.
• Ένας Μητροπολίτης, που διοικεί ολόκληρη Μητρόπολη, αμειβόταν μέχρι σήμερα με περίπου 2.200 ευρώ μικτά.
• Με τη νέα ρύθμιση επιχειρείται να πλησιάσει το επίπεδο αποδοχών που ήδη ισχύει για τους Μουφτήδες.
