ΑΓΡΟΤΕΣ ΝΕΑ – Μικρότερη πίστωση από τον αρχικό προγραμματισμό- Με σημαντικά χαμηλότερο ποσό από αυτό που ανέμεναν οι παραγωγοί προχωρά η πίστωση των αγροτικών ενισχύσεων, καθώς οι πληρωμές που αναμένονταν για τον Μάιο περιορίζονται τελικά στα 179 εκατ. ευρώ, έναντι των περίπου 297 εκατ. ευρώ που είχαν δημιουργήσει προσδοκίες στον αγροτικό κόσμο.
News: Σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής δεδομένα, από το συνολικό ποσό, τα 160 εκατ. ευρώ αφορούν συνδεδεμένες ενισχύσεις, τα 10 εκατ. ευρώ υπόλοιπα βασικής ενίσχυσης και μόλις 9 εκατ. ευρώ τις δύο δράσεις των eco-schemes, γεγονός που προκαλεί έντονο προβληματισμό σε αγρότες, συνεταιρισμούς και ΚΥΔ.
Η διαδικασία των πληρωμών, που πλέον συνδέεται με τη μετάβαση αρμοδιοτήτων και ελέγχων από τον παλαιό μηχανισμό του ΟΠΕΚΕΠΕ προς την ΑΑΔΕ, εξελίσσεται μέσα σε κλίμα πίεσης και αβεβαιότητας.
Αγωνία στους παραγωγούς για τις εκκρεμότητες
Η μεγάλη ανησυχία αφορά τα ποσά που μεταφέρονται ως εκκρεμότητες για τα τέλη Ιουνίου, με εκτιμήσεις να τα ανεβάζουν ακόμη και πάνω από τα 560 εκατ. ευρώ. Για χιλιάδες αγροτικές εκμεταλλεύσεις, αυτό σημαίνει έλλειψη ρευστότητας σε μια περίοδο όπου τα έξοδα για καλλιέργειες, ζωοτροφές, καύσιμα και εφόδια τρέχουν καθημερινά.
Στο Βήμα Ορθοδοξίας μίλησαν ανώτατα υπηρεσιακά στελέχη του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, τα οποία αναγνωρίζουν ότι η κατάσταση είναι δύσκολη, αλλά επισημαίνουν πως «η εξυγίανση του συστήματος πληρωμών δεν μπορεί να γίνει χωρίς ελέγχους». Όπως τονίζουν, στόχος είναι να πληρωθούν οι πραγματικοί παραγωγοί, χωρίς να επαναληφθούν λάθη του παρελθόντος.
Τα ίδια στελέχη, πάντως, παραδέχονται ότι πρέπει να υπάρξει ταχύτερη ενημέρωση προς παραγωγούς, συνεταιρισμούς και ΚΥΔ, ώστε να μη δημιουργείται σύγχυση και αίσθημα αδικίας.
Το πρόβλημα με το Monitoring
Στο επίκεντρο βρίσκεται το σύστημα δορυφορικής παρακολούθησης Monitoring, το οποίο έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, κυρίως στη Θεσσαλία. Αγροτικοί συνεταιρισμοί καταγγέλλουν ότι αγροτεμάχια χαρακτηρίζονται ως «κίτρινα» ή «κόκκινα», χωρίς επαρκή χρόνο τεκμηρίωσης και χωρίς σαφείς οδηγίες.
Σε αρκετές περιπτώσεις, σύμφωνα με παραγωγούς, δεσμεύεται ολόκληρη η πληρωμή για ένα εύρημα που αφορά μικρό τμήμα αγροτεμαχίου, ενώ αλλού ένα μόνο πρόβλημα μπορεί να μπλοκάρει μεγαλύτερο μέρος της δήλωσης.
Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς η Κοινή Αγροτική Πολιτική επιβάλλει αξιόπιστους ελέγχους, αλλά ταυτόχρονα απαιτεί αναλογικότητα και δίκαιη μεταχείριση των παραγωγών.
Κριτική από τις Βρυξέλλες για το ΟΣΔΕ
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε και η κριτική που φέρεται να ασκήθηκε από εκπρόσωπο της Γενικής Διεύθυνσης Γεωργίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη μεγάλη καθυστέρηση στο άνοιγμα των δηλώσεων ΟΣΔΕ στην Ελλάδα.
Την ώρα που σε πολλές χώρες της Ε.Ε. οι δηλώσεις έχουν ήδη ολοκληρωθεί, στην Ελλάδα η διαδικασία παραμένει πίσω, δημιουργώντας αλυσιδωτές επιπτώσεις στις πληρωμές.
Στελέχη της αγοράς σημειώνουν ότι όσο καθυστερεί το ΟΣΔΕ, τόσο θα καθυστερούν και οι εκκαθαρίσεις, με αποτέλεσμα οι παραγωγοί να βρίσκονται διαρκώς σε οικονομική αναμονή.
Οι συνεταιρισμοί ζητούν λύσεις
Οι αγροτικοί συνεταιρισμοί ζητούν άμεση πληρωμή όλων των επιλέξιμων εκτάσεων, διαχωρισμό των αμφισβητούμενων αγροτεμαχίων, παράταση προθεσμιών για διορθώσεις και ουσιαστικό δικαίωμα ένστασης χωρίς φόβο πρόσθετων κυρώσεων.
Ιδιαίτερη σημασία δίνουν και στις παραδόσεις προϊόντων, ζητώντας να λαμβάνονται ως ισχυρό τεκμήριο πραγματικής καλλιέργειας, ειδικά σε καθεστώτα συνδεδεμένων ενισχύσεων.
Παρέμβαση ζητείται και από την Περιφέρεια Θεσσαλίας, καθώς η αγροτική οικονομία της περιοχής βρίσκεται ήδη επιβαρυμένη από καταστροφές, καθυστερήσεις και αυξημένο κόστος παραγωγής.
Σχέδια Βελτίωσης και Νέοι Αγρότες
Στην Επιτροπή Παρακολούθησης του Στρατηγικού Σχεδίου της ΚΑΠ συζητήθηκαν και τα αγροτικά προγράμματα. Η πρόσκληση για τα Σχέδια Βελτίωσης αναμένεται εντός Ιουνίου, ενώ οι αιτήσεις θα ακολουθήσουν αργότερα, όταν ολοκληρωθεί το πληροφοριακό σύστημα.
Για τους Νέους Αγρότες, η δεύτερη δόση παραμένει κρίσιμο ζήτημα, καθώς χιλιάδες δικαιούχοι περιμένουν την επανεκκίνηση των πληρωμών μετά την ολοκλήρωση των αναγκαίων διοικητικών αποφάσεων.
Η εικόνα δείχνει ότι η αγροτική οικονομία βρίσκεται σε μεταβατική αλλά εξαιρετικά ευαίσθητη φάση. Η εξυγίανση είναι αναγκαία, όμως οι παραγωγοί ζητούν να μη μετατραπεί σε παρατεταμένη οικονομική τιμωρία.
Το επόμενο ορόσημο είναι το τέλος Ιουνίου. Μέχρι τότε, η κυβέρνηση, η ΑΑΔΕ, το ΥΠΑΑΤ και οι ευρωπαϊκοί θεσμοί καλούνται να αποδείξουν ότι μπορούν να συνδυάσουν ελέγχους, διαφάνεια και έγκαιρη καταβολή ενισχύσεων, χωρίς να οδηγήσουν τους πραγματικούς αγρότες σε νέα ασφυξία.
