Νεοελληνική ταυτότητα και εκπαίδευση το δεύτερο μάθημα του Ελεύθερου Πανεπιστημίου της Ι.Μ. Κερκύρας

Με επιτυχία και με μεγάλη συμμετοχή έγινε την Δευτέρα 13 Φεβρουαρίου 2013 το δεύτερο μάθημα του Ελεύθερου Πανεπιστημίου που διοργανώνει για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά   η Ιερά Μητρόπολις Κερκύρας. Η εκδήλωση έγινε στο Πνευματικό Κέντρο της Ιεράς Μητροπόλεως και εισηγητής ήταν ο διακεκριμένος πολιτικός επιστήμονας, ερευνητής και συγγραφέας κ. Κωνσταντίνος Χολέβας.  

Το θέμα του μαθήματος ήταν «Όψεις της νεοελληνικής ταυτότητας στην εκπαίδευση». Ο εισηγητής παρουσίασε στοιχεία της νεοελληνικής ταυτότητας, τα οποία, κατά τον ίδιο, ξεκινούν… ουσιαστικά από τους χρόνους του Αυτοκράτορα της Νικαίας Ιωάννου Βατάτζη του Ελεήμονος, μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης το 1204 από τους Φράγκους.

Κατά τον συγγραφέα, η αίσθηση της ιστορικής συνέχειας του Ελληνισμού, όπως επίσης και το τρίπτυχο «ορθόδοξη πίστη, ελληνική γλώσσα και παράδοση, ελληνικός πολιτισμός», σχηματοποιήθηκαν από τότε στην Μεγάλη Ιδέα του έθνους-κράτους και διαπότισαν τους Έλληνες στο εξής.

Ο εισηγητής ανέφερε στη συνέχεια ιστορικά στοιχεία από την περίοδο της Τουρκοκρατίας και του Νεοελληνικού Διαφωτισμού, τα οποία κατέδειξαν ότι η ελληνορθόδοξη παράδοση όχι μόνο διατήρησε άσβεστη τη δίψα του υπόδουλου Γένους για ελευθερία και διαφορετικότητα σε σχέση με τους Τούρκους, αλλά και έδωσε την ώθηση ώστε ο ελληνισμός να διαλεχθεί με την νεωτερικότητα, τον Ευρωπαϊκό Διαφωτισμό, με ένσταση έναντι του αθεϊστικού πνεύματος και μη άρνηση στα ζητήματα της επιστημονικής προόδου και της εθνικής ανεξαρτησίας.

Ο εισηγητής επεσήμανε την συμβολή της Εκκλησίας στο σημείο αυτό, με ιστορικά στοιχεία.

Κατόπιν πέρασε στο ζήτημα της νεοελληνικής ταυτότητας στο σύγχρονο εκπαιδευτικό σύστημα. Κατέθεσε τους προβληματισμούς του για το προβληματικό και αποτυχημένο ιδεολόγημα της πολυπολιτισμικότητας, στο οποίο στηρίχθηκαν βιβλία όπως το αποσυρθέν βιβλίο της Ιστορίας της ΣΤ’ Δημοτικού, το εν ισχύει ευρισκόμενο βιβλίο της Ιστορίας της Γ’ Γυμνασίου, αλλά και παραδείγματα από άλλα βιβλία γλώσσας και ιστορίας, τόσο του Δημοτικού, όσο και του Γυμνασίου, όπου συνειδητά επιλέγεται η παρουσίαση της ιστορίας υπό το πρίσμα της σκοπιμότητας να εξυπηρετηθούν ιδεολογήματα αποφυγής συγκρούσεων με την γείτονα χώρα, στη βάση όμως της απόκρυψης ιστορικών γεγονότων, αλλά και καλλιέργειας ενός πνεύματος υποτίμησης της εθνικής και θρησκευτικής μας ταυτότητας, προκειμένου να επιτευχθεί η συνύπαρξη ανθρώπων άλλων εθνικοτήτων σε σχέση με τους Έλληνες.

Ο εισηγητής μίλησε για ανάγκη ενσωμάτωσης των μεταναστών και όχι αλλοτρίωσης της εθνικής μας αυτοσυνειδησίας, ενώ επεσήμανε την ρήση της διαπρεπούς Βυζαντινολόγου κ. Ελένης Γλύκατζη-Αρβελέρ ότι στο Βυζάντιο υπήρξε «πολυεθνικότητα αλλά και μονοπολιτισμικότητα», δείχνοντας την ανάγκη στο εκπαιδευτικό σύστημα να διατηρηθεί η στόχευση στην καλλιέργεια εθνικής ταυτότητας στα παιδιά. Παράλληλα, επεσήμανε, αναφέροντας συγκεκριμένες δικαστικές αποφάσεις, αλλά και κείμενα από τη συνθήκη της Λισσαβόνας ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση αφήνει τα ζητήματα της παιδείας, των σχέσεων Κράτους-Εκκλησίας, του πολιτισμού και της εθνικής ταυτότητας στην αποκλειστική δικαιοδοσία των κρατών-μελών και τόνισε ότι δεν ισχύει αυτό που κάποιοι ισχυρίζονται, ότι η πολυπολιτισμικότητα είναι θεσμική μας υποχρέωση λόγω της συμμετοχής μας στην Ενωμένη Ευρώπη. Εμείς καλούμαστε να αποφασίσουμε ποια πορεία θέλουμε να ακολουθήσουμε και δεν μας επιβάλλεται τίποτα από έξω, αν εμείς δεν το επιλέξουμε.

Κατέληξε καταδικάζοντας συμπεριφορές και ιδέες μισαλλόδοξες και εθνοφυλετικές, ενώ δήλωσε αισιόδοξος για την πορεία της πατρίδας μας εάν κρατήσουμε την οικουμενικότητα και το ανοιχτό της αγάπης της χριστιανικής μας ταυτότητας, την γλώσσα, την ιστορία και την παράδοση της εθνικής μας ταυτότητας, και την ανεκτικότητα ως βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής μας ταυτότητας και το πνεύμα της αντίστασης. Για τον ομιλητή η παιδεία αποτελεί σημείο-κλειδί που καταδεικνύει τις ευθύνες όλων για την περαιτέρω πορεία μας.

Τον εισηγητή ευχαρίστησε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Κερκύρας, Παξών και Διαποντίων Νήσων κ. Νεκτάριος, ο οποίος επεσήμανε την ανάγκη να ξαναβρούμε την φλόγα της πίστης και της αυθεντικότητας στη ζωή μας, ενώ δεν παρέλειψε να εκφράσει τον προβληματισμό του για την σύγχυση στην οποία η κοινωνία μας έχει βρεθεί και την δυνατότητα που έχουμε να βγούμε από την κρίση την οποία διερχόμαστε. Κλειδί είναι να   ξανασπουδάσουμε με τη βοήθεια της Εκκλησίας και της παιδείας την Ιστορία, την πίστη, τον πολιτισμό και την δίψα για ενότητα, την οποία διακονεί η Εκκλησία μας, καλώντας σε έναν υγιή πατριωτισμό, που θα έχει ως στόχο του την διάσωση του ελληνικού ήθους και πολιτισμού, μέσω της χριστιανικής παρουσίας. 

Ακολούθησε λίαν ενδιαφέρων διάλογος με την συμμετοχή του πολυπληθούς κοινού.

Η εκδήλωση συνδιοργανώθηκε από την Ένωση Χριστιανών Επιστημόνων, ενώ μηνύματα σ’ αυτή έστειλαν ο Υπουργός Δημόσιας Τάξης κ. Δένδιας και ο Περιφερειακός Διευθυντής Εκπαίδευσης κ. Καραβασίλης.

Η επόμενη εκδήλωση του Ελεύθερου Πανεπιστημίου θα γίνει την Δευτέρα 11 Μαρτίου 2013 με θέμα «Ανατολή και Δύση στην ταυτότητα του Νεοέλληνα». Ομιλητής θα είναι ο π. Γεώργιος Μεταλληνός, ομότιμος καθηγητής της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών.