Μητροπολίτης Δημητριάδος: Εν μέσω ιερής κατάνυξης και συγκίνησης παραδόθηκε επίσημα πριν από μερικές ημέρες το αποκατεστημένο τέμπλο του Ιερού Ναού της Αγίας Τριάδας, στο χωριό Τρίκερι του Νομού Μαγνησίας, το οποίο διακρίνεται για την υψηλής ποιότητας τεχνική και αισθητική του.
Από τον ΣΩΤΗΡΗ ΛΕΤΣΙΟ*
Το μνημειώδες αυτό εικονοστάσιο, που μετρά σχεδόν τρεις αιώνες ζωής, εκτός από ένα κορυφαίο δείγμα μεταβυζαντινής τέχνης αποτελεί και τον ζωντανό πνευματικό πνεύμονα του ναού-σημείο αναφοράς και για τις επόμενες γενιές.
«Είναι πολύ σημαντικό το ότι μπορούμε να διατηρούμε, να συντηρούμε και να αναδεικνύουμε μνημεία όπως το τέμπλο της Αγίας Τριάδας και σε μια εποχή, όπου δυστυχώς τα πράγματα δεν είναι πάντα εύκολα και χρειάζονται χρηματοδότηση όπως και ανθρώπους για ν’ αγαπήσουν και να φέρουν εις πέρας ένα τέτοιο έργο. Χαίρομαι και ευχαριστώ όλους όσους ανέλαβαν και πραγματοποίησαν αυτό το έργο» δήλωσε μιλώντας στην «Ορθόδοξη Αλήθεια» ο Μητροπολίτης Δημητριάδος κ. Ιγνάτιος.Θρησκευτικά Είδη
«Ενιωσα μεγάλη χαρά αντικρύζοντας το τέμπλο στη σημερινή του μορφή» δηλώνει μιλώντας από την πλευρά του στην «Ορθόδοξη Αλήθεια» ο π. Κωνσταντίνος Βαϊτσόπουλος, προϊστάμενος από το 2012 του μητροπολιτικού ναού Τρικέρων. «Από μικρό παιδί παρατηρούσα το τέμπλο και πονούσε η καρδιά μου, όταν το έβλεπα μαυρισμένο επειδή είχαν περάσει από πάνω του λούστρο. Από τότε λοιπόν αναρωτιόμουν με πιο τρόπο θα καταφέρναμε να το επαναφέρουμε στην αρχική του κατάσταση. Με το ναό της Αγίας Τριάδας είχα αναπτύξει ιδιαίτερη σχέση από μικρό παιδί, αφού σε αυτόν υπηρετούσε από το 1987 ο πατέρας μου, ο π. Παναγιώτης. Είχα εκφράσει από τότε την επιθυμία να διακονήσω στο ναό και να προσφέρω τις υπηρεσίες μου στο χωριό. Ήρθε λοιπόν το πλήρωμα του χρόνου και χάρη στη Παναγία ανέλαβα καθήκοντα στο ναό της Αγίας Τριάδας. Κατά τα παλαιότερα χρόνια είχε συσταθεί μια επιτροπή, που ήταν υπεύθυνη για την συντήρηση των κειμηλίων στην ενορία του Τρικερίου, αλλά με την πάροδο του χρόνου έπαψε αυτή να υφίσταται. Το έργο της περιορίστηκε στην συντήρηση μόνο μερικών εικόνων του τέμπλου, ενώ το 2012 η εν λόγω επιτροπή διαλύθηκε» προσθέτει ο π. Κωνσταντίνος.
ΕΡΑΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Η εξέλιξη αυτή δημιούργησε έντονο προβληματισμό, αλλά ωστόσο δεν αποθάρρυνε τον π. Κωνσταντίνο. Το 2020 συστάθηκε μια ερανική επιτροπή με σκοπό την αποκατάσταση του τέμπλου, και αφού συγκεντρώθηκαν αρχικά κάποια χρήματα έγινε η μελέτη του τέμπλου η οποία στοίχισε 5.000 ευρώ. «Ευτυχώς όμως βρέθηκε στη συνέχεια ο κ. Δημήτριος Καραγιάννης, του οποίου η σύζυγος είναι από το Τρίκερι, και χάρη στη δική οικονομική συνεισφορά του και τις ενέργειές του καταφέραμε να πάρουμε την έγκριση του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου και να προχωρήσουμε το έργο της συντήρησης. Το συνολικό κόστος του έργου ανήλθε στα 65.000 ευρώ» επισημαίνει ο π. Κωνσταντίνος και προσθέτει: «Το τέμπλο αυτό χρονολογείται από το 1750. Είναι διακοσμημένο με χρυσό και αποτελεί ένα από τα τρία σημαντικότερα τέμπλα της Ορθοδοξίας. Καταφέραμε να το καθαρίσουμε και στη συνέχεια να το στηρίξουμε. Ωστόσο το Αρχαιολογικό Συμβούλιο δεν μας επιτρέπει να βάλλουμε και πάλι τα φύλλα χρυσού, που είχαν αφαιρεθεί πριν από τον καθαρισμό» σημειώνει ο π. Κωνσταντίνος.
Η μεταφορά από την Πόλη, η διακόσμηση και τα τάματα, ο ιδιαίτερος θρόνος του Ναπολέοντα
Το ξυλόγλυπτο τέμπλο σύμφωνα με την παράδοση το μετέφεραν Τρικεριώτες ναυτικοί από την Κωνσταντινούπολη, οι οποίοι λόγω του ότι διέθεταν αξιόλογο εμπορικό στόλο διατηρούσαν εμπορικές επαφές με την Πόλη. Σε κάποιο τους λοιπόν ταξίδι οι έμποροι αυτοί παρήγγειλαν σε τεχνίτες της Κωνσταντινούπολης ένα τέμπλο, παρόμοιο με εκείνο που υπήρχε στον Ναό του Αγίου Ανδρέα του Πατριαρχείου. Και όταν ολοκληρώθηκε η κατασκευή του το μετέφεραν με κάθε ασφάλεια και μεγαλοπρέπεια στο Τρίκερι.Άγιο Όρος προσκυνήματα
Οσον αφορά στη διακόσμηση του τέμπλου θα πρέπει να σημειωθεί, ότι στο χαμηλότερο σημείο του βρίσκονται οι δεσποτικές εικόνες π.χ. ο Ιησούς Χριστός, η Παναγία, η Αγία Τριάδα, ο Άγιος Νικόλαος, ο Άγιος Δημήτριος, οι Τρεις Ιεράρχες κ.ά, ενώ πιο ψηλά διακρίνεται το Άγιο Δωδεκάθεο. Ιδιαιτέρως σημαντική είναι και η εικόνα της Αγίας Τριάδας, η οποία είναι πλαισιωμένη με πουκάμισο όπου πάνω σε αυτό άφηναν οι ντόπιοι τα τάματά τους. Εντούτοις δεν έχουν διασωθεί κάποια ιστορικά στοιχεία για την προέλευση της εικόνας. Επίσης, τον θαυμασμό των πιστών αποσπά και η πολύ σημαντική αγιογραφία, η οποία αναπαριστά την Κόλαση και τον Παράδεισο και βρίσκεται στον Νάρθηκα του Ναού.
ΧΩΡΙΣ ΚΑΘΙΣΜΑ
Το κειμήλιο ωστόσο που έχει κάνει ξακουστή την Αγία Τριάδα σε όλη την οικουμένη είναι ο θρόνος του Ναπολέοντα, αφού αμέτρητοι είναι εκείνοι που έρχονται από όλο τον κόσμο για τον δουν και να τον φωτογραφίσουν. Ο θρόνος αυτός είναι σήμερα αφιερωμένος στην Παναγία. Εχει συντηρηθεί επαρκώς τα τελευταία χρόνια και φυλάσσεται σε καλή κατάσταση εντός του ναού. Η ιδιαιτερότητα εντούτοις αυτού του θρόνου έγκειται στο ότι απουσιάζει το κάθισμα και έχει διασωθεί μόνο το μέρος που αναλογεί στη πλάτη του. Επρόκειτο να δοθεί στον Ναπολέοντα Βοναπάρτη. Ωστόσο όμως τα πράγματα εξελίχθηκαν με δυσάρεστο τρόπο για τον Γάλλο αυτοκράτορα και δεν πρόλαβε να τον χρησιμοποιήσει. Έτσι λοιπόν ο θρόνος αυτός αγοράστηκε το 1815 (σ.σ. μετά την ήττα των Γάλλων στο Βατερλό) στη Βαρκελώνη της Ισπανίας από κάποιους ναυτικούς των Τρικέρων και κατόπιν μεταφέρθηκε στο τόπο τους. Μόλις έφτασαν στο χωριό του Πηλίου χωρίς οι ίδιοι να το πολυσκεφτούν αποφάσισαν να τον δωρίσουν στην Αγία Τριάδα αποδεικνύοντας έτσι την μεγάλη τους ευλάβεια προς το πρόσωπο της Παναγίας.
Ο ναός ανεγέρθη το 1739 και έχει μεγάλη ιστορική αξία επειδή είναι το πρώτο κτίσμα που έγινε όταν έφθασαν εδώ οι πρώτοι κάτοικοι του χωριού. Σύμφωνα με την παράδοση ο ιστορικός αυτός ναός, ο οποίος ανήκει στην κατηγορία της τρίκλιτης βασιλικής άνευ τρούλου, κτίστηκε όταν οι κάτοικοι του νησιού, στο παλαιό Τρίκερι, αναγκάστηκαν το 1739 να το εγκαταλείψουν προκειμένου να γλιτώσουν από τις συνεχείς πειρατικές επιδρομές και να κατοικήσουν σ’ ένα άλλο μέρος στις απέναντι ακτές του Πηλίου. Πώς όμως επιλέχθηκε η τοποθεσία για την κατασκευή του ναού; Ακολουθήθηκε η εξής διαδικασία: Προπορευόταν ο κλήρος και μετά ακολουθούσαν οι κάτοικοι κρατώντας τρία μεγάλα κεριά. Στο σημείο όπου θα έλιωνε και το τελευταίο κερί εκεί αποφάσισαν να χτιστεί και η εκκλησία. Όπως και έγινε!
Καταλήγοντας ο ιερέας αναφέρει και το εξής περιστατικό σχετικά με την ιστορία του ναού: «Επί Τουρκοκρατίας και κατά τη διάρκεια της λειτουργίας της Ανάστασης, εισέβαλε κάποιος από τους τότε αρματωλούς με την ομάδα του και με την απειλή των όπλων αφαίρεσε από τις γυναίκες όλα τα χρυσαφικά, που είχαν πάνω στις φορεσιές τους».
ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΚΑΤΑΡΡΕΥΣΗΣ
«Ναι μεν παραδόθηκε το τέμπλο, αλλά απομένουν ακόμη για να ανακαινιστούν ο δεσποτικός θρόνος, ο άμβωνας και το καμπαναριό που είναι μεταγενέστερο του ναού κτίσμα. Αυτό κινδυνεύει άμεσα με κατάρρευση και επείγει να αποκατασταθεί εντός του 2027» επισημαίνει ο π. Κωνσταντίνος.
*Αναδημοσίευση από την εφημερίδα “Ορθόδοξη Αλήθεια”
