Του Σταμάτη Μιχαλακόπουλου / Ι. Ν. Ευαγγελιστρίας Πειραιώς
ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΙ ΛΟΓΙΣΜΟΙ: Ένας καλός λογισμός, ισοδυναμεί με μια πολύωρη αγρυπνία και συντελεί στην πνευματική υγεία. Να κάνουμε το μυαλό μας, εργαστήριο καλών λογισμών. Ο καλός λογισμός, καθηλώνει τον κακό λογισμό, και δεν τον αφήνει να εξελιχθεί και να προκαλέσει ζημιά.
Ομιλία με θέμα: «Οι λογισμοί…», πραγματοποίησε ο Αρχιμανδρίτης π. Δανιήλ Ψωΐνος, κληρικός της Ιεράς Μητροπόλεως Πειραιώς στον Ιερό Ναό Ευαγγελιστρίας Πειραιώς, την Τετάρτη 28 Οκτωβρίου.
Της ομιλίας, που δόθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος «ΕΝΟΡΙΑ εν δράσει…», προηγήθηκε Ιερά Παράκληση προς την Υπεραγία Θεοτόκο τη Βηματάρισσα.
Η ομιλία μεταδόθηκε ζωντανά από το διαδίκτυο, μέσα από το κανάλι του «ΕΝΟΡΙΑ εν δράσει…» στο YouTube.
Ζούμε σε μια εποχή με πολλές δυνατότητες και πολλές ευκαιρίες, είπε ξεκινώντας ο π. Δανιήλ, που η πληροφορία ταξιδεύει από την μία άκρη του κόσμου στην άλλη, άμεσα και πάρα πολύ εύκολα.
Πολλές φορές, συμβουλευόμαστε διάφορους ανθρώπους για θέματα που μας απασχολούν και κάποιες από αυτές τις φορές, εκείνοι που μας συμβούλευσαν, έγιναν κακοί μας σύμβουλοι.
«Είναι σημαντικό σε αυτήν την εποχή, να ακούσουμε τι μας συμβουλεύει ένας άγιος. Να λάβουμε πληροφορίες, από έναν άνθρωπο θεωμένο, που κατάφερε να καθαρίσει την ψυχή και την καρδιά του και να τα καταστήσει χώρους της παρουσίας του Θεού, τον άγιο Παῒσιο τον Αγιορείτη.
Ο άγιος μας συμβουλεύει πάνω σε ένα πολύ σημαντικό θέμα, που απασχολεί όλους μας κι έχει να κάνει με τους λογισμούς μας. Με εκείνη την εσωτερική φωνή, την τόσο επιτακτική, που αποτελεί μια μεγάλη δύναμη που φιλοξενούμε μέσα μας και η οποία μας ωθεί πολλές φορές, να κάνουμε τις επιλογές μας.»
Όταν λέμε λογισμό, εννοούμε την σκέψη που υπάρχει στο νου μας, που συνδυάζεται πολλές φορές με ζωντανές και ζωηρές εικόνες. Αλλά είναι και η κίνηση της ψυχής προς μία κατεύθυνση κι έναν προορισμό. Συνήθως σήμερα όταν αναφερόμαστε στον λογισμό, εννοούμε την κακή σκέψη.
Λογισμός επίσης σημαίνει την τάση, την συνήθεια, την μόνιμη κατάσταση που υπάρχει μέσα μας κι έχει αποκτηθεί με την συνεργασία του νου, της συνειδήσεως, του συναισθήματος και την βουλήσεως. Δηλαδή είναι το πάθος που υπάρχει μέσα μας και το οποίο αποτελεί δεύτερη φύση μας.
Όλοι οι Πατέρες της Εκκλησίας συμφωνούν, συνέχισε ο π. Δανιήλ, ότι ο λογισμός είναι η αρχή της αμαρτίας. Και ο άγιος Παῒσιος συγκεκριμενοποιεί περισσότερο τα πράγματα, λέγοντας ότι ο κακός λογισμός, που επιτρέπουμε να εισοδεύσει στην ύπαρξη μας, δίνει αφορμές στον διάβολο να επεμβαίνει στη ζωή μας και να αλωνίζει μέσα μας.
Να μην δεχόμαστε τα «τηλεγραφήματα» του διαβόλου, μας συμβουλεύει ο άγιος, για να μην μολύνουμε το ναό του Αγίου Πνεύματος, τον εαυτό μας. Κι έτσι φύγει η χάρις του Θεού από μέσα μας.
«Όταν έχουμε ένα σημαντικό θέμα να διεκπεραιώσουμε στην ζωή μας, μην αναζητάμε και την τελειότητα και να μην είμαστε τελειομανείς, φθείροντας και την υγεία μας εξαιτίας της μανίας των σκέψεων. Ο άγιος μας λέει, να δίνουμε τον καλύτερο μας εαυτό, να προσπαθούμε για το καλύτερο, και όπως το κάνουμε.
Όταν προσπαθήσουμε κάτι και δεν το καταφέρουμε καλά, δίνουμε την ευκαιρία στον Θεό να επέμβει και να κάνει κι εκείνος το θαύμα Του και να ζήσουμε την παρουσία και ευλογία Του στη ζωή μας.»
Αντίθετα, αν αφήσουμε τις σκέψεις να μας κυριεύσουν, ο λογισμός μας αχρηστεύεται και ο υγιής άνθρωπος θα φτάσει στο σημείο να αρρωστήσει.
Συνήθιζε ο Γέροντας να λέει, πως στην εποχή μας, η μεγαλύτερη αρρώστια είναι οι μάταιοι λογισμοί των κοσμικών ανθρώπων. Κι ενώ τα έχουμε όλα, μας λείπει το πιο σημαντικό, ο καλός λογισμός.
Εάν δεν έχουμε καλό λογισμό, τότε αποκλείουμε ακόμα και τον Θεό. Γιατί σκεφτόμαστε λανθασμένα και ερμηνεύουμε τα πράγματα όπως μας βολεύει εμάς. Και ο διάβολος συχνά δημιουργεί καταστάσεις, για να σκεφτόμαστε πονηρά.
Όταν τα πράγματα δεν έρχονται όπως τα είχαμε σχεδιάσει και υπολογίσει, τόνισε ο π. Δανιήλ, ή όπως ο εγωισμός μας τα θέλει, στοιβάζουμε μέσα στο μυαλό μας κακούς λογισμούς και αρχίζουμε να κρίνουμε και να βγάζουμε συμπεράσματα και ζημιώνουμε την ψυχή μας.
Οι λογισμοί μας, λέει ο άγιος, μας οδηγούν να κρίνουμε ανάλογα τα πρόσωπα, τα πράγματα, τις καταστάσεις, τα γεγονότα, τα συμβάντα. Αν έχουμε καλό λογισμό, και κακό να δούμε μπροστά μας, θα το δικαιολογήσουμε. Ενώ αν έχουμε κακό λογισμό, και άγιο να δούμε, κάτι θα βρούμε να πούμε.
Από την ποιότητα των λογισμών μας, φαίνεται και η πνευματική μας κατάσταση. Πολύ συχνά οι λογισμοί που έχουμε μέσα μας δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Και ο πιο καταστροφικός λογισμός, είναι να σκεφτούμε πως είμαστε «καθώς πρέπει» χριστιανοί.
Ένας καλός λογισμός, συνεχίζει ο άγιος, ισοδυναμεί με μια πολύωρη αγρυπνία και συντελεί στην πνευματική υγεία. Να κάνουμε το μυαλό μας, εργαστήριο καλών λογισμών. Ο καλός λογισμός, καθηλώνει τον κακό λογισμό, και δεν τον αφήνει να εξελιχθεί και να προκαλέσει ζημιά.
Οι βλάσφημοι λογισμοί, εξήγησε ο π. Δανιήλ, είναι άσχημες σκέψεις και εικόνες, για τον Χριστό, την Παναγία, τους Αγίους, τα ιερά μας σεβάσματα. Αυτοί οι λογισμοί, είναι καθαρά διαβολικοί και ο άγιος συμβουλεύει να μην τους δίνουμε καμία σημασία. Και στην εξομολόγηση, να μην μπαίνουμε σε λεπτομέρειες για τους λογισμούς αυτούς.
Εάν επιμένει ένας λογισμός, παρά τον αγώνα που κάνουμε εναντίον του, τότε, λέει ο άγιος, κάποιο στέκι έχει μέσα μας. Ας επιμένει, εμείς να μην στενοχωριόμαστε, να αδιαφορούμε και να μην μας πιάνει πανικός.
Να μην έχουμε καμία εμπιστοσύνη στον λογισμό, γιατί μας οδηγεί σε λανθασμένα συμπεράσματα και αδικούμε. Από τους λογισμούς μας, ξεκινούν και οι παραξενιές μας
Και τέλος:
«Η υπακοή μας στην Εκκλησία, στον πνευματικό μας, στα θεία διδάγματα, στις εντολές του Θεού και η ταπείνωση μας, μας λυτρώνουν από τον κακό λογισμό, χρειάζονται όμως πολλοί αγώνες.
Όχι συζήτηση με τον λογισμό. Όταν μιλάμε με τον κακό μας λογισμό, μιλάμε με τον ίδιο τον διάβολο.»
Την ομιλία μπορείτε να παρακολουθήσετε εδώ:
