Του Γιάννη Παπανικολάου- ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ
ΑΛΒΑΝΙΑ ΝΕΑ – Η απογραφή του 2023 στην Αλβανία προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από την Ορθόδοξη Εκκλησία της Αλβανίας λόγω της διαπίστωσης ότι ο αριθμός των Ορθοδόξων Χριστιανών παρουσιάστηκε μειωμένος σε σχέση με την πραγματικότητα.
Ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος εξέφρασε την απογοήτευσή του για τα αποτελέσματα, υπογραμμίζοντας ότι η απογραφή δεν αντικατοπτρίζει την πραγματική κατάσταση του ορθόδοξου πληθυσμού στη χώρα
Οι βασικότεροι λόγοι για αυτή την κατάσταση, όπως εξήγησε η Εκκλησία, περιλαμβάνουν:
- Προαιρετική απάντηση για το θρήσκευμα: Ένα από τα βασικά ζητήματα που επεσήμανε η Εκκλησία είναι η προαιρετικότητα στην απάντηση σχετικά με το θρήσκευμα. Αυτό σημαίνει ότι πολλοί άνθρωποι μπορεί να απέφυγαν να δηλώσουν την θρησκευτική τους ταυτότητα, είτε από φόβο είτε από αμέλεια
- Λανθασμένες ή παραπλανητικές ερωτήσεις: Ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος ανέφερε ότι οι ερωτήσεις της απογραφής ήταν διατυπωμένες με τρόπο που δεν βοηθούσε στη σαφή και ακριβή καταγραφή των Ορθοδόξων Χριστιανών. Αυτό οδήγησε σε σύγχυση και υποεκπροσώπηση της θρησκευτικής ομάδας (
- Ιστορικές ανακρίβειες: Υπογραμμίστηκε ότι οι προηγούμενες απογραφές είχαν δείξει μεγαλύτερο αριθμό Ορθοδόξων, ενώ τώρα οι αριθμοί παρουσιάζονται μειωμένοι. Οι παλαιές ιταλικές απογραφές, για παράδειγμα, έδειχναν ότι οι Ορθόδοξοι ήταν περίπου 20%, ενώ η τρέχουσα απογραφή παρουσιάζει έναν αριθμό κάτω από το 10% Δημογραφικές και πολιτικές πιέσεις: Αναφέρθηκε ότι υπάρχει μια γενική προσπάθεια να μειωθεί ο αριθμός των μειονοτήτων, συμπεριλαμβανομένων των Ορθοδόξων, για πολιτικούς λόγους. Αυτό αποδεικνύεται και από τη μείωση της ελληνικής μειονότητας και άλλων εθνοτικών ομάδων στην απογραφή
Η Εκκλησία της Αλβανίας έχει πραγματοποιήσει εκστρατείες για να ενημερώσει τους πιστούς της για τη σημασία της απογραφής και να τους ενθαρρύνει να δηλώσουν τη θρησκευτική τους ταυτότητα με σαφήνεια. Ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος, μάλιστα, είχε κάνει επανειλημμένα εκκλήσεις πριν από την απογραφή, ζητώντας από τους Ορθόδοξους Χριστιανούς να είναι προσεκτικοί και να δηλώσουν ξεκάθαρα την πίστη τους.
Η απογραφή του 2023 δείχνει ότι η αλβανική κοινωνία αντιμετωπίζει ακόμα προκλήσεις σχετικά με την αναγνώριση και την αποδοχή της πολυπολιτισμικής της ταυτότητας. Οι αντιδράσεις της Εκκλησίας της Αλβανίας καταδεικνύουν την ανάγκη για δικαιότερη και ακριβέστερη καταγραφή των θρησκευτικών και εθνοτικών κοινοτήτων στη χώρα, ώστε να αντικατοπτρίζεται η πραγματική πολυμορφία της αλβανικής κοινωνίας.
Η ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΑΛΒΑΝΙΑΣ
ΜΕΘΟΔΕΥΜΕΝΗ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ
Πρόκειται για μεθοδευμένη συρρίκνωση των στοιχείων, που αφορούν στον αριθμό όσων δηλώνουν Χριστιανοί Ορθόδοξοι, κατά την απογραφή του 2023.
Είναι μειωμένοι κατά 15.347 άτομα, σε σχέση με την απογραφή του 2011, ενώ είναι ξεκάθαρη η εικόνα ότι σαφώς είναι πολύ περισσότεροι και συνεχώς αυξάνονται, κάτι, που η απογραφή, δεν έδειξε.
Και δεν είναι μόνο ελληνικής καταγωγής, μεγάλο ποσοστό είναι αλβανικής καταγωγής, καθώς και άλλων προελεύσεων.
Ειδικότερα, κατά την απογραφή του 2023, που τα αποτελέσματά της ανακοινώθηκαν μόλις πρόσφατα, απογράφηκαν ως προς τις θρησκευτικές τους πεποιθήσεις:
Μουσουλμάνοι:1.101.718. Μουσουλμάνοι-Μπεκτασήδες: 115.644. Χριστιανοί-Καθολικοί: 201.530. Χριστιανοί – Ορθόδοξοι: 173.645. Ευαγγελικοί: 9.658. Άλλη πίστη: 3.670. Απροσδιόριστοι: 332.155 Άθεοι: 85.311. Δεν απάντησαν – 244.331.
Μόνο στις τέσσερις από τις εννέα απογραφές, που έχουν γίνει συνολικά στην Αλβανία, δηλώθηκε και το θρήσκευμα των πολιτών. Οι Ορθόδοξοι της Αλβανίας (όχι μόνο οι ελληνικής καταγωγής, αλλά γενικά) στην απογραφή του 1923 ήταν 171.000 (21%), στην απογραφή του 1930 ήταν 191.000 (22,91%) και στην απογραφή του 2011 ήταν 191.143 (6,75%), ενώ στην απογραφή του 2023 ήταν 173.645 (6%περίπου επί του γενικού απογραφέντος πληθυσμού).
Από τα εκκλησιαστικά δεδομένα, που διαθέτει η Ορθόδοξη Εκκλησία της Αλβανίας (καταλόγους βαπτίσεων προ και μετά τον διωγμό και καταλόγους των 460 Ορθοδόξων ενοριών του πληθυσμού της Αλβανίας), οι Ορθόδοξοι υπερβαίνουν το 24%. Ευλόγως, λοιπόν, μπορεί να τεθεί το ερώτημα, που είναι το 17% και πλέον, που απέκρυψε η απογραφή του 2023;
Υπήρχαν εμπόδια στην απογραφή και για την αντικειμενική καταγραφή των θρησκειών, αλλά και των Μειονοτήτων: Στην ερώτηση σε ποια θρησκευτική κοινότητα ανήκετε η απάντηση ήταν προαιρετική. Επίσης στη λέξη πόσο “πρακτικά” είστε Ορθόδοξοι, κρυβόταν μια ακόμη παγίδα. Δεν υπάρχει θερμόμετρο που να μετράει την πίστη. Επίσης η συμμετοχή του πιστού σε όλες τις θρησκευτικές υποχρεώσεις του δεν μπορεί να μετρηθεί. Κάποιοι αν δεν εκκλησιάζονται τακτικά απάντησαν στο ερωτηματολόγιο της απογραφής ότι δεν είναι Ορθόδοξοι, ενώ είναι Ορθόδοξοι.
Οι παλιές Ιταλικές απογραφές έδιναν με πολύ σαφήνεια τους αριθμούς. Οι Ορθόδοξοι ήταν 20% περίπου και κάτι περισσότερο, οι Ρωμαιοκαθολικοί 10%, οι Μουσουλμάνοι Μπεκτασἠδες περίπου 14% και 56% οι Μουσουλμάνοι Σουννίτες. Όταν ο Χότζα είχε επισκεφθεί τη Ρωσία, ο Στάλιν τον ρώτησε πόσοι είναι οι Ορθόδοξοι στην Αλβανία. Εκείνος είχε απαντήσει 30%, αυτά αναφέρουν τα απομνημονεύματα. Και πάλι αυτός ο αριθμός δεν είναι ακριβής.
