Δύο ή περισσότερες διδακτικές ώρες θα αφιερώσουν σήμερα όλες οι σχολικές μονάδες της χώρας σε δράσεις – συζητήσεις – εκδηλώσεις (π.χ. βιβλιοπαρουσιάσεις, προβολές ταινιών, εικαστικά εργαστήρια, διαδραστικές ομιλίες, βιωματικά σεμινάρια κ.ά.) με στόχο την ευαισθητοποίηση σε θέματα βίας και σχολικού εκφοβισμού.
Αυτό προβλέπει εγκύκλιος του Αναπληρωτή υπουργού Παιδείας Τάσου Κουράκη.
Οι 7 στους 20 μαθητές έχουν ασκήσει βία-Τα μισά περιστατικά στο προαύλιο του σχολείου
Σε έρευνα του «Παρατηρητηρίου» του υπουργείου Παιδείας, στην οποία συμμετείχαν 61.000 μαθητές:
– Στην ερώτηση «έχεις ασκήσει βία;», το 34,01% απαντά θετικά και το 65,69% αρνητικά.
– Το μεγαλύτερο ποσοστό των περιστατικών (56,08%) πραγματοποιήθηκε στον προαύλιο χώρο του σχολείου.
– Στην ερώτηση «πότε έγινε το περιστατικό», δίνονται οι απαντήσεις: Στο διάλειμμα 57,89%, στην εκδρομή 13,93% και στην κατάληψη 3,29%.
Οδηγίες για την αντιμετώπιση της σχολικής βίας στα Δημοτικά, Γυμνάσια και Λύκεια
Η οδηγία του υπουργείου Παιδείας για την αποτύπωση καλών πρακτικών σχολικών μονάδων για την πρόληψη και αντιμετώπιση της βίας και επιθετικότητας μεταξύ μαθητών, αφορά τα Γυμνάσια και Λύκεια και όχι τα Δημοτικά, αναφέρει έγγραφο του υπουργείου Παιδείας που εκδόθηκε το Μάρτιο του 2014, ενώ τονίζεται ότι:
Α. Η προώθηση του θεσμού των συνομιλίκων διαμεσολαβητών στην πρωτοβάθμιας Εκπαίδευση με την υλοποίηση αντίστοιχων προγραμμάτων από τα στελέχη της εκπαίδευσης, λόγω έλλειψης του σχετικού θεσμικού πλαισίου, πρέπει ν αέχουν την έγκριση του υπουργείου παιδείας και σχετική εισήγηση του ΙΕΠ.
Β. Σε κάθε περίπτωση η εφαρμογή του θεσμού της σχολικής διαμεσολάβησης σε σχολεία της πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης, πρέπει:
1/να έχει την απόφαση και τη σύμφωνη γνώμη του Συλλόγου Διδασκόντων
2/ να έχει τη σύμφωνη γνώμη των Γονέων και Κηδεμόνων των μαθητών
3/Να υλοποιείται από τους μαθητές των δύο μεγαλύτερων τάξεων (Ε, ΣΤ)
4/Να εξασφαλίζονται όλες οι διαδιακασίες για τη στενή, σταθερή επικοινωνία και συνεχή συνεργασία εκπαιδευτικών του σχολείου και γονέων/κηδεμόνων.
5/Να έχει την έγκριση του υπουργείου Παιδείας μετά από σχετική έγκριση του ΙΕΠ.
Το ορίζει το έγγραφο του 2011,του υπουργείου Παιδείας προς τα Γυμνάσια και Λύκεια
Ο Συνήγορος του Παιδιού, κατά τη διάρκεια των επισκέψεών του στα σχολεία της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης διαπίστωσε την έντονη ανησυχία της εκπαιδευτικής κοινότητας και των μαθητών σχετικά με την εξάπλωση βίαιων συμπεριφορών ανάμεσα σε μαθητές αλλά και το ότι το σχολείο έχει τη δυνατότητα να παρέμβει αποτελεσματικά, τόσο για την πρόληψη όσο και για την αντιμετώπιση και αποτροπή των φαινομένων αυτών.
Για την αποτελεσματική πρόληψη και αντιμετώπιση της βίας και της επιθετικότητας είναι απαραίτητο να διασφαλισθούν οι συνθήκες γενικότερης λειτουργικότητας και ευνομίας στη σχολική κοινότητα, καθώς και να αναπτυχθεί κλίμα συνεργασίας, συμμετοχής και αλληλοσεβασμού ανάμεσα στα μέλη της, διασφαλίζοντας τα δικαιώματα των ανήλικων μελών της.
Οι σημαντικότεροι παράγοντες προκειμένου να επιτευχθεί η επιδιωκόμενη μείωση της σχολικής βίας είναι οι ακόλουθοι:
-Διαμόρφωση καλού σχολικού κλίματος επικοινωνίας, διαλόγου και εμπιστοσύνης, ανάμεσα σε εκπαιδευτικούς και μαθητές. Το κλίμα επικοινωνίας και διαλόγου θα πρέπει να υποστηρίζεται έμπρακτα τόσο από το Διευθυντή της σχολικής μονάδας, όσο και από τους εκπαιδευτικούς μέσα στις τάξεις.
-Αξιοποίηση του θεσμού των μαθητικών συμβουλίων για την ενίσχυση της ανάδειξης των απόψεων των μαθητών.
-Παρακολούθηση και προστασία των μελών της σχολικής κοινότητας από οποιαδήποτε απειλή ή άσκηση βίας σε βάρος τους. Κάθε εκπαιδευτικός ή μαθητής θα πρέπει να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του ή τα παράπονά του και εφόσον χρειάζεται, να λαμβάνει εγγυήσεις για την αποτροπή της επανάληψης βλαπτικών συμπεριφορών.
-Επαρκής ενημέρωση των μαθητών και επικοινωνία στις τάξεις, σχετικά με την άσκηση, το σεβασμό και την προστασία των δικαιωμάτων όλων των μελών της σχολικής κοινότητας. Ειδικότερα, θα πρέπει να γίνονται συζητήσεις και ενημερώσεις σχετικά με την άσκηση βίας, πώς εκδηλώνεται αλλά και για τους τρόπους που μπορεί να αποτραπεί με την συνδρομή όλων.
-Καθιέρωση διαδικασιών ακρόασης με την συνδρομή του Προϊσταμένου Επιστημονικής και Παιδαγωγικής Καθοδήγησης, όταν εκδηλώνεται ένα περιστατικό βίας και ανάθεση ρόλων συμβούλων σε εκπαιδευτικούς με ειδικές γνώσεις και δεξιότητες, ώστε να δίνεται η δυνατότητα στους μαθητές να εξηγούν τις συμπεριφορές τους, να εκφράζουν τις απόψεις τους, να επικοινωνούν ύστερα από την εκδήλωση βίαιων ενεργειών και να γίνεται προσπάθεια συμφιλίωσης μεταξύ των εμπλεκόμενων.
-Επιβολή κυρώσεων ύστερα από προσεκτική ακρόαση των μερών και με την συνδρομή του Σχολικού Συμβούλου αλλά και του Προϊσταμένου Επιστημονικής και Παιδαγωγικής Καθοδήγησης, όπου αυτή κρίνεται αναγκαία.
-Ενίσχυση του ρόλου των μαθητών στη διαδικασία επίλυσης συγκρούσεων, ενδεχόμενα μέσα από τη δημιουργία ομάδων φιλίας ή διαμεσολάβησης, ανάλογα με τις δυνατότητες υποστήριξης των ομάδων αυτών από τους εκπαιδευτικούς της σχολικής μονάδας.
-Ανάπτυξη προαιρετικών ομαδικών δραστηριοτήτων που ενδιαφέρουν τους μαθητές και βοηθούν στην καλλιέργεια στενότερων δεσμών και σχέσεων συνεργασίας μεταξύ τους (π.χ. ομάδες εφημερίδας, περιοδικού, αθλητισμού, ιστολoγίου κ.τ.λ.).
-Τακτική επικοινωνία με τους γονείς και ευαισθητοποίησή τους, έτσι ώστε να βρίσκονται κοντά στα παιδιά τους και στους προβληματισμούς τους, επικοινωνώντας
διαλεκτικά μαζί τους.
-Συνεργασία ολόκληρης της σχολικής κοινότητας, τόσο σε επίπεδο σχολικού συμβουλίου, όσο και μέσα από τη διοργάνωση εκδηλώσεων ενημέρωσης, συζητήσεων, εκθέσεων που θα προάγουν τις ειρηνικές σχέσεις αλλά και την εγρήγορση όλων, με απώτερο στόχο την αποτροπή της εκδήλωσης μορφών βίας, επιθετικότητας και εκφοβισμού μεταξύ μαθητών.
Με την αδιαμφισβήτητη συμβολή σας στη βελτίωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας, ευελπιστούμε στη συνεργασία σας, για την εύρυθμη λειτουργία των σχολείων, με σεβασμό στα δικαιώματα όλων των μελών τους.
