“Οι άγιες εορτές του Τριωδίου και μάλιστα τα Άγια Πάθη και η Ανάστασις του Θείου Λυτρωτού μας Ιησού Χριστού να ενισχύσουν την αγία θεοπαράδοτη πίστι μας” καλεί σε εγκύκλιό του για την έναρξη το Τριωδίου ο Μητροπολίτης Κυθήρων Σεραφείμ.
Ολόκληρη η εγκύκλιος έχει ως εξής:
Προς
Τον Ιερόν Κλήρον και τον Χριστώνυμον Λαόν
της καθ’ ημάς Ιεράς Μητροπόλεως Κυθήρων και Αντικυθήρων
Αγαπητοί μου Αδελφοί και Συλλειτουργοί,
Αδελφοί μου Χριστιανοί.
Το νόημα των στίχων αυτών της πρώτης Κυριακής του Τριωδίου είναι το εξής : Αν μιμείσαι τον Φαρισαίο, φύγε μακρυά από τον Ιησού.Γιατί ο Χριστός είναι μέσα, σ’ εκείνον που ταπεινά τον δέχεται.
Καί οι στίχοι στο Ιερό Τριώδιο λέγουν τα ακόλουθα :
«Ο Δημιουργός των άνω και των κάτω,
Τρισάγιον μεν ύμνον εκ των Αγγέλων,
Τριώδιον δε και παρ’ ανθρώπων δέχου».
Αυτά σημαίνουν τα ακόλουθα :
Συ ο θείος Δημιουργός, που δημιούργησες τα άνω και τα κάτω (την αόρατη και την ορατή δημιουργία) τον Τρισάγιο ύμνο μεν από τους Αγγέλους, το Τριώδιο δε και από τους ανθρώπους δέξου το.
Στη συνέχεια στο ιερό Συναξάρι της Κυριακής του Τελώνου και του Φαρισαίου διαβάζουμε τα εξής (τα παραθέτουμε σε απλή γλώσσα) : «Κατά την παρούσα ημέρα, με την βοήθεια του Θεού, αρχίζουμε το Τριώδιο. Το Τριώδιο πολλοί μεν από τους αγίους και θεοφόρους μουσουργούς Πατέρας μας άριστα και όπως έπρεπε το εμελούργησαν με τον φωτισμό του Αγίου Πνεύματος. Πρώτος δε απ’ όλους αυτούς επενόησε τούτο, τις τρεις δηλ. ωδές, εις τύπον, νομίζω, της Αγίας και Ζωαρχικής Τριάδος ο μέγας ποιητής και υμνογράφος Κοσμάς στην Αγία και Μεγάλη Εβδομάδα των Παθών του Κυρίου και Θεού και Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού. Αυτός ο ιερός υμνογράφος επενόησε τα μέλη με τις Ακροστιχίδες κατά την ονομασία σχεδόν κάθε ημέρας. Από αυτή την πρωτοβουλία του παρακινούμενοι και οι άλλοι υμνογράφοι Άγιοι Πατέρες, και περισσότερο από τους άλλους ο Θεόδωρος και ο Ιωσήφ οι Στουδίτες, ακολουθώντας τον ιερό ζήλο του, και στις άλλες Εβδομάδες της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής συνέταξαν ιερά τριώδια και τα παρέδωσαν πρώτα στη δική τους Μονή του Στουδίου και τα υπόλοιπα μέλη του ιερού βιβλίου του Τριωδίου τα συγκέντρωσαν από τους Αγίους Πατέρες.
Σκοπός, λοιπόν, των Αγίων Πατέρων με το ιερό βιβλίο του Τριωδίου είναι να μας υπενθυμίση όλες τις ευεργεσίες του Θεού από την αρχή για μας τους ανθρώπους και να φέρνη στο νού μας πως πλασθήκαμε από τον Θεό και πως, αφού αθετήσαμε την θεία εντολή, που μας δόθηκε για να γυμνασθούμε πνευματικά, εξορισθήκαμε από τον Παράδεισο και την τρυφή του. Πως απομακρυνθήκαμε από εκείνον λόγω του φθόνου του αρχεκάκου όφεως και εχθρού διαβόλου, που έπεσε από τη δόξα του ουρανού για την έπαρσί του και πως παραμένουμε στερημένοι από τα αγαθά του Θεού Πατέρα μας και παρασυρόμενοι από τον διάβολο. Πως ο Υιός και Λόγος του Θεού, παρακινούμενος από τα φιλάνθρωπα σπλάγχνα του, κατέβηκε από τον ουρανό στη γη, κατώκησε στην μήτρα της Παρθένου Μαρίας και για χάρι μας έγινε άνθρωπος και με τη δική του θεία βιοτή και πολιτεία μας έδειξε την άνοδο προς τους ουρανούς, με την ταπείνωσι και την νηστεία και την αποχή των κακών πράξεων.
Καί πως ο Σωτήρας μας Χριστός έπαθε επάνω στον Σταυρό και αναστήθηκε ως Θεός Παντοδύναμος και πάλιν ανέβηκε στους ουρανούς με την Θεία του Ανάληψι και εξαπέστειλε το Άγιο Πνεύμα στους αγίους Μαθητές του και Αποστόλους. Καί πως ανακηρύχθηκε από τους αγίους Αποστόλους Υιός του Θεού και τέλειος Θεός καθ’ όλα. Καί ακόμη τι κατώρθωσαν οι άγιοι Απόστολοι με την Χάρι του Παναγίου Πνεύματος∙ ότι, δηλαδή, τους Αγίους όλους από τα πέρατα του κόσμου τους προσείλκυσαν και τους συνένωσαν με την δύναμι του Θείου Κηρύγματος και έτσι αναπλήρωσαν και συμπλήρωσαν τον άνω, τον ουράνιο κόσμο, (από τον οποίο αποστάτησε το άλλοτε αγγελικό τάγμα του Εωσφόρου).
Αυτός, λοιπόν, ήταν και ο σκοπός του Κτίστου και Δημιουργού μας από την αρχή. Καί ο σκοπός του Ιερού Τριωδίου είναι ο ίδιος, να μας προετοιμάση για τον άνω μακάριο και τρισευδαίμονα κόσμο∙ να τον γνωρίσωμε, να τον αγαπήσωμε και να τον αποκτήσωμε όταν έλθη η ώρα του Θεού.
Αγαπητοί μου αδελφοί,
Το Ιερό Τριώδιο, που αρχίζουμε σήμερα είναι μία ουρανομήκης κλίμαξ (σκάλα), η οποία με την εκ βάθους ψυχής ολόθερμη και συντριπτική κραυγή του Τελώνη∙ «ο Θεός ιλάσθητί μοι τω αμαρτωλώ», με την συγκλονιστική ομολογία του ασώτου υιού∙ «Πάτερ, ήμαρτον εις τον ουρανό και ενώπιόν σου» και με την εγκάρδια προσευχή του ευγνώμονος ληστού∙ «Μνήσθητί μου, Κύριε, όταν έλθης εν τη Βασιλεία Σου», αλλά και με όλους τους ιερούς και κατανυκτικούς ύμνους, τα ιερά Αναγνώσματα και τις Ιερές Ακολουθίες της κατανυκτικής αυτής περιόδου ανυψώνει πνευματικά τον λαόν του Θεού και τον μεταρσιώνει στα ουράνια σκηνώματα της Βασιλείας του Θεού. Με τον τρόπο αυτό επαληθεύεται το περιεχόμενον του κατανυκτικού ύμνου της αγίας αυτής περιόδου : «Εν τω Ναώ εστώτες της δόξης Σου, εν ουρανώ εστάναι νομίζομεν».
Είθε, αγαπητοί μου αδελφοί, τα άγια και ιερά πρότυπα, που προβάλλονται από την Αγία μας Εκκλησία κατά την αγία αυτή περίοδο του Τριωδίου (ο Τελώνης, ο πρώην Άσωτος, ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς, ο Όσιος Ιωάννης της Κλίμακος, η Οσία Μαρία η Αιγυπτία, ο άγιος Ιωσήφ ο Πάγκαλος, η πρώην πόρνη, ο ευγνώμων ληστής και ο άγιος Λογγίνος ο εκατόνταρχος, ο επί Σταυρού) να μας εμπνεύσουν, ιδιαίτερα κατ’ αυτήν την περίοδο, και οι άγιες εορτές του Τριωδίου και μάλιστα τα Άγια Πάθη και η Ανάστασις του Θείου Λυτρωτού μας Ιησού Χριστού να ενισχύσουν την αγία θεοπαράδοτη πίστι μας και τον κατά Θεόν πνευματικόν αγώνα της αρετής και τελειώσεως.
Καί επί τούτοις, ευχόμενος εις όλους σας καλό, ειρηνικό και ευλογημένο Τριώδιο διατελώ,
Μετά πατρικών ευχών και αγάπης
Ο Μητροπολίτης
† Ο Κυθήρων Σεραφείμ
