ΟΠΕΚΕΠΕ: Οι τελευταίες δηλώσεις του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστα Τσιάρα, έβαλαν για πρώτη φορά συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα στις πολυαναμενόμενες πληρωμές των χρωστούμενων ενισχύσεων του 2024.
Ρεπορτάζ : Γιώργος Θεοχάρης
ΑΓΡΟΤΕΣ ΝΕ: Μικροδάνεια, εγγυήσεις και πριμ αγοράς γης- Οι επερχόμενες πληρωμές ΟΠΕΚΕΠΕ
News: Την ίδια στιγμή, στην αγορά του καλαμποκιού διαμορφώνονται νέες ισορροπίες, με τα πρώτα μηνύματα να είναι θετικά για τους παραγωγούς, αλλά με αστερίσκους που αφορούν την περιφερειακή προσφορά και τις συνθήκες καλλιέργειας.
Τα δύο θέματα –οι πληρωμές των αγροπεριβαλλοντικών και η έναρξη της συγκομιδής του καλαμποκιού– συναντώνται στο ίδιο πεδίο: στη ρευστότητα και τη βιωσιμότητα της ελληνικής αγροτικής οικονομίας.
Οι καθυστερήσεις που «στραγγίζουν» την ύπαιθρο
Σύμφωνα με τον κ. Τσιάρα, «τέλος Αυγούστου – αρχές Σεπτεμβρίου ξεκινούν οι πληρωμές, με μεγάλη συχνότητα, ώστε να ανακουφιστεί ένας μεγάλος αριθμός δικαιούχων». Πρόκειται για τα πολυαναμενόμενα ποσά που αφορούν κυρίως τα βιολογικά προγράμματα και τα υπόλοιπα αγροπεριβαλλοντικά του 2024, τα οποία καθυστέρησαν λόγω εντατικών ελέγχων στον ΟΠΕΚΕΠΕ.
Για τους αγρότες και κτηνοτρόφους που περίμεναν τα ποσά αυτά από τον Ιούνιο ή και νωρίτερα, η καθυστέρηση σημαίνει πραγματική ασφυξία. Τα έξοδα παραγωγής τρέχουν, η συγκομιδή σε βασικές καλλιέργειες –όπως το καλαμπόκι– ξεκινά, ενώ οι τιμές καυσίμων και ζωοτροφών παραμένουν υψηλές. Η έλλειψη ρευστότητας μεταφράζεται σε δανεισμό με υψηλό κόστος ή σε αναβολή επενδύσεων που θα μπορούσαν να αυξήσουν την παραγωγικότητα.
Εξυγίανση με κόστος καθυστερήσεων
Η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου επιμένει πως η καθυστέρηση ήταν αναπόφευκτη. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ βρίσκεται σε φάση βαθιάς ανασυγκρότησης, με τη συνεργασία της ΑΑΔΕ, της Οικονομικής Αστυνομίας και στελεχών του ΥΠΑΑΤ. Σύμφωνα με τον κ. Τσιάρα, στόχος είναι «να κοπεί ο ομφάλιος λώρος» και να λειτουργήσει ο Οργανισμός με πλήρη διαφάνεια και δικαιοσύνη.
Η μεταφορά του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ θεωρείται βήμα-κλειδί για την επιβολή αυστηρότερων ελέγχων, ενώ μέχρι το τέλος του μήνα αναμένονται ανακοινώσεις για επιστροφές χρημάτων που δόθηκαν παράνομα. Αυτές οι εξαγγελίες, αν και ενισχύουν την εμπιστοσύνη στην αξιοπιστία του συστήματος, δεν απαντούν πλήρως στο άμεσο πρόβλημα: το ταμείο των αγροτών παραμένει άδειο εν αναμονή πληρωμών.
Η μάχη με την ευλογιά
Παράλληλα, το ΥΠΑΑΤ αντιμετωπίζει και την κρίση της ευλογιάς που πλήττει την κτηνοτροφία. Ο κ. Τσιάρας μίλησε για «ζήτημα εθνικής σημασίας», καθώς η προστασία της φέτας και γενικότερα της αιγοπροβατοτροφίας είναι κρίσιμη για τις εξαγωγές. Εξαγγέλθηκε συνεργασία με τις Περιφέρειες και τους κτηνοτρόφους για αυστηρή τήρηση των μέτρων βιοασφάλειας, με ελέγχους που θα ενταθούν τις επόμενες εβδομάδες. Το μήνυμα είναι σαφές: χωρίς συνεργασία όλων των εμπλεκομένων, η νόσος δεν μπορεί να περιοριστεί.
Η κατάσταση συμπίπτει με μια χρονιά που οι κτηνοτρόφοι περίμεναν βελτίωση στις τιμές γάλακτος και κρέατος, αλλά η απειλή της ευλογιάς ανατρέπει τις προβλέψεις. Η κυβέρνηση καλείται να κρατήσει ισορροπία ανάμεσα στην προστασία της παραγωγής και στην επιβίωση των εκμεταλλεύσεων.
Καλαμπόκι: Μία σεζόν με προσδοκίες αλλά και παγίδες
Την ίδια στιγμή, η αγορά καλαμποκιού μπαίνει σε φάση συγκομιδής. Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν καλύτερη εικόνα από πέρυσι, καθώς οι βροχοπτώσεις ήταν επαρκείς και τα καλαμπόκια σε Ελλάδα, Βουλγαρία και Ρουμανία είχαν πιο ισορροπημένες κλιματικές συνθήκες. Αυτό σημαίνει πως η παραγωγή αναμένεται κοντά στα ιστορικά επίπεδα, τη στιγμή που τα αποθέματα είναι εξαιρετικά χαμηλά.
Οι τιμές χονδρικής διατηρούνται στα 23,5 – 24 λεπτά/κιλό στο χύμα και 27 – 32 λεπτά στο σακιασμένο σπυρί, επίπεδα που παραμένουν ικανοποιητικά για τους παραγωγούς. Στη διεθνή αγορά, τα συμβόλαια στο Euronext δείχνουν νευρικότητα, με το Νοέμβριο να παίζει γύρω στα 190 ευρώ/τόνο και το Μάρτιο 2026 στα 195 – 197 ευρώ.
Στην Ιταλία, οι τιμές αποθήκης στη Μπολόνια κινούνται στα 250 – 260 ευρώ/τόνο, επίδοση που αντιστοιχεί σε 220 – 225 ευρώ FOB της ελληνικής αγοράς. Έτσι, η νέα σοδειά αναμένεται να ξεκινήσει από τα 20 – 21 λεπτά/κιλό, με πιθανές διαφοροποιήσεις στη Βόρεια Ελλάδα.
Τοπικές ανησυχίες και νερό
Μία μικρή ανησυχία εκφράζεται σε περιοχές όπως Δράμα, Σέρρες και Έβρος, όπου η έλλειψη νερού για μήνες οδήγησε σε μείωση της απόδοσης. Παράλληλα, πληροφορίες αναφέρουν ότι εκτάσεις στη βόρεια πλευρά των συνόρων ποτίστηκαν με νερά του ποταμού Άρδα, γεγονός που ίσως οδηγήσει σε τοπικό πλεόνασμα και πίεση των τιμών σε συγκεκριμένες περιοχές.
Για τους Έλληνες παραγωγούς, το ζητούμενο είναι να μην επαναληφθεί το περσινό φαινόμενο: χαμηλές τιμές στο χωράφι, υψηλές τιμές στην αγορά. Εδώ η παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπήςγια τη διασφάλιση δίκαιων εμπορικών πρακτικών αποκτά σημασία, ιδιαίτερα καθώς ο ανταγωνισμός από τα Βαλκάνια και την Ουκρανία παραμένει ισχυρός.
Η ελληνική ύπαιθρος βρίσκεται για ακόμη μια φορά σε κρίσιμο σταυροδρόμι. Από τη μία, οι πληρωμές του ΟΠΕΚΕΠΕ, που έρχονται με καθυστέρηση αλλά υπόσχονται μεγαλύτερη διαφάνεια. Από την άλλη, η αγορά του καλαμποκιού, που ξεκινά με προσδοκίες αλλά και κινδύνους.
Η επιτυχία της πολιτικής ηγεσίας θα κριθεί από δύο πράγματα: αν οι αγρότες θα δουν άμεσα χρήματα στους λογαριασμούς τους και αν θα διαμορφωθούν οι συνθήκες για μια σταθερή και δίκαιη αγορά αγροτικών προϊόντων. Χωρίς αυτά, η ανακούφιση από τις πληρωμές θα είναι προσωρινή και τα διαρθρωτικά προβλήματα θα συνεχίσουν να βαραίνουν την ελληνική αγροτική οικονομία.
