ΠΟΝΗΡΙΑ – Όπως αυτός που είναι προσηλωμένος στην ευλάβεια, δεν μετακινείται εύκολα, έτσι και εκείνος που ναρκώθηκε από την πονηριά, δεν μεταβάλλεται εύκολα. Νάρκωση λοιπόν, τίποτε άλλο δεν είναι, παρά η αδυναμία να μετακινηθεί κάποιος από μία κατάσταση. (Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος)
Ο πονηρός ομοιάζει με τον χαμαιλέοντα, που αλλάζει τόσα χρώματα ανάλογα με το περιβάλλον του, για να μπορεί να κρύβεται. Μπορεί να πάρει όλα τα χρώματα εκτός από ένα: το λευκό. Έτσι και ο πονηρός άνθρωπος, όλα μπορεί να τα κάνει, εκτός από ένα: Δεν μπορεί να γίνει ευθύς. (Άγιος Φίλωνας)
Οι πονηροί λογισμοί, γεννιούνται στην ψυχή, από το στολισμό των ενδυμάτων, τον χορτασμό της κοιλίας και τις βλαβερές συναναστροφές. (Άγιος Θεόδωρος Εδέσσης)
Πονηριά έχει η ψυχή του ανθρώπου που ειρωνεύεται. Πονηρός είναι αυτός που εξαπατά τον άλλον με την ψευδολογία και που φαντάζεται ότι αντιλαμβάνεται τους λογισμούς των άλλων από τα λόγια τους και τα μυστικά των καρδιών τους από τις εξωτερικές κινήσεις (συμπεριφορά). Η πονηριά προέρχεται από την οίηση και την οργή. Όπως τα σύννεφα αποκρύπτουν τον ήλιο, έτσι και οι πονηρές σκέψεις σκοτίζουν και καταστρέφουν τον νου. (Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος)
