ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Ραγδαίες εξελίξεις καταγράφονται στο μέτωπο των επικουρικών συντάξεων και των εκκρεμών αναδρομικών, καθώς το υπουργείο Εργασίας προωθεί παρέμβαση που στοχεύει να μειώσει δραστικά τις καθυστερήσεις σε χιλιάδες φακέλους με διαδοχική ασφάλιση.
Ρεπορτάζ : Γιάννης Παπανικολάου
News: Η κίνηση αυτή συνδέεται άμεσα με τις επερχόμενες πιστώσεις στο τέλος Φεβρουαρίου, όπου –σύμφωνα με υπηρεσιακές εκτιμήσεις– θα «κλείσουν» παλαιές διορθώσεις επανυπολογισμών και προσαυξήσεων. Κεντρικός εκτελεστικός βραχίονας της διαδικασίας παραμένει ο e-ΕΦΚΑ, ο οποίος καλείται να εφαρμόσει το νέο, απλοποιημένο μοντέλο απονομής.
Λίγο πιο κάτω στη θεσμική αλυσίδα, η «αποκάλυψη της Κυριακής» για τη νομοθετική διάταξη που αλλάζει τον τρόπο εξέτασης της διαδοχικής ασφάλισης επιβεβαιώνει ότι η επικουρική θα απονέμεται πλέον από τον τελευταίο φορέα/κλάδο όπου κατατέθηκε η αίτηση, χωρίς τον χρονοβόρο εντοπισμό του ταμείου με τα περισσότερα ένσημα. Η κατεύθυνση είναι να κοπούν τα ενδιάμεσα στάδια εσωτερικής αλληλογραφίας και να «τρέξουν» μαζικά οι εκκρεμότητες που σε ορισμένες περιπτώσεις έφταναν ακόμη και τα 2–4 χρόνια αναμονής.
Πώς «δένει» η ρύθμιση με τα αναδρομικά του Φεβρουαρίου
Η επιτάχυνση των αποφάσεων δεν αφορά μόνο τις νέες αιτήσεις αλλά και φακέλους που είχαν μείνει πίσω λόγω διασταυρώσεων χρόνου ασφάλισης σε περισσότερους κλάδους. Με το ξεκαθάρισμα των στοιχείων, ανοίγει ο δρόμος για πληρωμές αναδρομικών που συνδέονται με διορθώσεις επανυπολογισμών, προσαυξήσεις από παράλληλη ασφάλιση και επιστροφές κρατήσεων σε ειδικές κατηγορίες δικαιούχων.
Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, οι προθεσμίες απονομής της επικουρικής συνδέονται με τον χρόνο έκδοσης της κύριας σύνταξης. Οι βασικοί κανόνες παραμένουν εδραιωμένοι σε νόμους-πυλώνες όπως ο Ν. 4387/2016 και οι μεταγενέστερες ρυθμίσεις για ενιαία λογική καταβολών που ενισχύθηκαν με τον Ν. 4611/2019. Η πρόσφατη απλοποίηση προϋποθέσεων και διαδικασιών συμπληρώθηκε με διατάξεις του Ν. 5078/2023, οι οποίες έθεσαν σαφέστερα χρονικά όρια και μηχανισμούς ταχείας απονομής.
Τι αλλάζει πρακτικά για όσους έχουν διαδοχική ασφάλιση
Μέχρι σήμερα, όταν υπήρχε χρόνος σε δύο ή τρία επικουρικά ταμεία, οι υπηρεσίες έπρεπε να βρουν πού συγκεντρωνόταν ο περισσότερος χρόνος ασφάλισης για να «χρεωθεί» εκεί η έκδοση της απόφασης. Η διαδικασία αυτή δημιουργούσε ουρές φακέλων και επιβάρυνε ακόμη και τις απλές αιτήσεις.
Με τη νέα ρύθμιση:
• Η αίτηση εξετάζεται από τον τελευταίο φορέα όπου κατατέθηκε.
• Ο διαδοχικός χρόνος αντιμετωπίζεται ως ενιαίος για τον υπολογισμό.
• Καταργούνται στάδια εσωτερικής διακίνησης εγγράφων.
• Μειώνεται ο μέσος χρόνος απονομής που σε ακραίες περιπτώσεις άγγιζε την τετραετία.
Στο μέσο της διαδικασίας: τι λένε πηγές στο Βήμα Ορθοδοξίας
Προς το μέσο της θεσμικής προετοιμασίας, ανώτατα υπηρεσιακά στελέχη του Υπουργείου Εργασίας που μίλησαν στο Βήμα Ορθοδοξίας περιγράφουν ότι ο άμεσος στόχος είναι «να πέσει γρήγορα το στοκ» και να προχωρήσουν παράλληλα και οι απλές επικουρικές που είχαν παγώσει επειδή οι υπηρεσίες ασχολούνταν με φακέλους πολλαπλών ταμείων. Οι ίδιες πηγές εκτιμούν ότι η επιτάχυνση θα φανεί πρώτα σε παλαιές αιτήσεις και στη συνέχεια στις νέες.
Πόσα μπορεί να διαμορφωθούν τα ποσά
Τα επίπεδα των επικουρικών για όσους συνταξιοδοτούνται την περίοδο 2026 κινούνται, ενδεικτικά, σε εύρος περίπου 160 έως 401 ευρώ μικτά, ανάλογα με:
• τα έτη ασφάλισης,
• τον μέσο συντάξιμο μισθό πριν το 2014,
• τις εισφορές μετά το 2015,
• και την ηλικία εξόδου (λόγω συντελεστή απομείωσης).
Η ταχύτερη απονομή δεν αλλάζει τον τρόπο υπολογισμού, αλλά μειώνει τον χρόνο μέχρι να φανεί το τελικό ποσό στον λογαριασμό.
Τι να προσέξουν τώρα οι ασφαλισμένοι
• Να ελέγξουν ότι ο τελευταίος κλάδος στην αίτηση είναι σωστά δηλωμένος.
• Να επιβεβαιώσουν ότι έχουν καταχωριστεί όλα τα έτη και οι εισφορές (ιδίως μετά το 2015).
• Να κρατούν διαθέσιμα δικαιολογητικά για παράλληλη ή διαδοχική ασφάλιση.
• Να ζητούν ενημέρωση αν περάσουν τα θεσμικά όρια απονομής. Περισσότερες οδηγίες και ανακοινώσεις αναρτώνται συχνά στο Υπουργείο Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης.
Γιατί το «ξεμπλοκάρισμα» επηρεάζει όλο το σύστημα
Η αποσυμφόρηση των φακέλων με διαδοχική ασφάλιση επιτρέπει στις υπηρεσίες να επιταχύνουν και τις υπόλοιπες εκκρεμότητες. Με λιγότερα στάδια και ενιαία αντιμετώπιση του χρόνου ασφάλισης, εκτιμάται ότι θα μειωθούν οι καθυστερήσεις τόσο στις επικουρικές όσο και στις διορθώσεις που οδηγούν σε αναδρομικά.
Το επόμενο κρίσιμο τεστ είναι οι πιστώσεις του τέλους Φεβρουαρίου: αν οι εκκαθαρίσεις ολοκληρωθούν χωρίς νέες εμπλοκές, τότε το νέο μοντέλο απονομής θα αποτελέσει την πρώτη ουσιαστική παρέμβαση που ρίχνει αισθητά τον χρόνο αναμονής για χιλιάδες συνταξιούχους με διαδοχική ασφάλιση.
ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΑΝΑΔΡΟΜΙΚΑ ΑΠΟΣΤΡΑΤΩΝ 8.960€ ανά Σώμα – Τι αλλάζει οριστικά στις συντάξεις το 2026
