ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Σαρωτικές αλλαγές έρχονται το 2026 στο ασφαλιστικό τοπίο, με τουλάχιστον 870.000 συνταξιούχους να βρίσκονται στο επίκεντρο των κυβερνητικών σχεδιασμών για κατάργηση ή «κούρεμα» της προσωπικής διαφοράς, ενώ παράλληλα ανοίγει η συζήτηση για επιστροφές από την ΕΑΣ (εισφορά αλληλεγγύης συνταξιούχων), σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες του vimaorthodoxias.gr.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
News: Τα δεδομένα αλλάζουν ραγδαία ενόψει της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ), καθώς το οικονομικό επιτελείο ετοιμάζει πακέτο μέτρων για τους συνταξιούχους, που περιλαμβάνει είτε ενσωμάτωση της προσωπικής διαφοράς στην ανταποδοτική σύνταξη είτε δραστικό περιορισμό της.
Ποια είναι τα δύο σενάρια που εξετάζονται για την προσωπική διαφορά
Σύμφωνα με πληροφορίες από κύκλους του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, στο τραπέζι υπάρχουν δύο σενάρια:
1. Ενσωμάτωση της προσωπικής διαφοράς στο ποσό της ανταποδοτικής σύνταξης. Το μέτρο αυτό θα οδηγήσει σε άμεσες αυξήσεις από 12 έως και 55 ευρώ το μήνα, από την 1η Ιανουαρίου 2026, σε περίπου 600.000 συνταξιούχους με θετική προσωπική διαφορά.
2. Μερικό «κούρεμα» της προσωπικής διαφοράς κατά 50%. Η λύση αυτή θα περιορίσει το όφελος και θα επιφέρει μερική αύξηση μόνο σε εκείνους που έχουν χαμηλό υπόλοιπο προσωπικής διαφοράς.
Η ενσωμάτωση προτιμάται από τεχνοκράτες της κυβέρνησης, καθώς «κλείνει λογιστικά» το ζήτημα της μόνιμης προσωπικής διαφοράς και ξεκλειδώνει οριζόντιες αυξήσεις από το 2026.
Παραδείγματα: Πόσα θα λάβουν ανά ταμείο
Από την επεξεργασία των στοιχείων του e-ΕΦΚΑ, προκύπτουν ενδεικτικά τα εξής:
• Συνταξιούχος Δημοσίου με 25 έτη: Σύνταξη 920,57€ με προσωπική διαφορά 106,07€. Αν ενσωματωθεί η π.δ., θα λάβει 943,58€ (+23,01€). Με «κούρεμα», η σύνταξη φτάνει στα 889,22€, χωρίς καθαρό όφελος.
• Συνταξιούχος ΙΚΑ με 27 έτη: Σύνταξη 883,01€ με π.δ. 41,77€. Ενσωμάτωση οδηγεί σε 905,09€, με καθαρή αύξηση 22,08€.
• Συνταξιούχος ΟΑΕΕ με 29 έτη: Σύνταξη 1.003,37€ με π.δ. 250,85€. Με ενσωμάτωση θα λάβει 1.028,45€, ενώ με «κούρεμα» η αύξηση θα είναι μηδενική για αρκετά χρόνια.
Τα δεδομένα αυτά ενισχύονται από εκτενείς αναλύσεις του ενθέτου «Ασφάλιση και Συντάξεις», που φέρνει στο φως το πλήρες εύρος των προσωπικών διαφορών σε όλα τα ταμεία (ΙΚΑ, ΟΑΕΕ, Δημόσιο, ΝΑΤ, ΕΤΑΑ κ.ά.).
Τι θα γίνει με την ΕΑΣ – Οι τελευταίες πληροφορίες
Το ζήτημα των επιστροφών από την Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), που παρακρατείται από κύριες συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ μικτά, επανέρχεται στην επικαιρότητα.
Σύμφωνα με πληροφορίες από στελέχη του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, εξετάζεται να επαναπροσδιοριστεί η συνταγματικότητα της ΕΑΣ για συγκεκριμένες κατηγορίες συνταξιούχων που είχαν αποχωρήσει μέχρι το 2012. Εάν το Συμβούλιο της Επικρατείας κρίνει ότι η παρακράτηση πρέπει να επιστραφεί, ορισμένοι συνταξιούχοι Δημοσίου και Τραπεζών θα δουν επιστροφές άνω των 600 ευρώ.
Ωστόσο, κύκλοι του ΕΦΚΑ επισημαίνουν ότι δεν αναμένεται μαζική καταβολή εντός του 2025, καθώς προέχει η διευθέτηση των παλαιών εκκρεμών συντάξεων και των αναδρομικών του 11μήνου.
Η πολιτική διάσταση: Όλα ανοιχτά ενόψει ΔΕΘ
Όπως τονίζουν πηγές του Μεγάρου Μαξίμου, το τελικό σχέδιο θα ανακοινωθεί από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στη ΔΕΘ στις 7 Σεπτεμβρίου, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου κοινωνικού πακέτου που θα αφορά και τη μεσαία τάξη, τους νέους και τους συνταξιούχους με στασιμότητα αποδοχών.
Οι αυξήσεις του 2026 εκτιμάται ότι θα ανέρχονται σε 2,5% – 2,7%, βάσει του πληθωρισμού και της μεταβολής του ΑΕΠ. Αυτό σημαίνει ότι με την κατάργηση της προσωπικής διαφοράς, εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχοι θα λάβουν για πρώτη φορά πραγματική αύξηση μετά από τρία χρόνια.
Τι λένε οι συνταξιούχοι
Σε επικοινωνία του vimaorthodoxias.gr με εκπροσώπους συνταξιουχικών οργανώσεων, κυριαρχεί η απογοήτευση για τα χρόνια παγώματος των αυξήσεων. Όπως λέει ο Γιώργος Παπαϊωάννου, πρόεδρος συνταξιούχων ΟΑΕΕ Θεσσαλονίκης: «Μας είπαν για αυξήσεις και μας έδωσαν μόνο συμψηφισμούς. Η προσωπική διαφορά είναι δική μας σύνταξη, όχι χάρη. Αν δεν καταργηθεί, θα μας δουλεύουν κάθε χρόνο».
Τι σημαίνει η κατάργηση ή το «κούρεμα» στην πράξη
• Κατάργηση της προσωπικής διαφοράς σημαίνει ότι αυτή παύει να υφίσταται ως ξεχωριστό ποσό και ενσωματώνεται στη βασική σύνταξη, καθιστώντας τους συνταξιούχους επιλέξιμους για κανονικές αυξήσεις από 1/1/2026.
• Κούρεμα κατά 50% σημαίνει ότι ένα μέρος της προσωπικής διαφοράς διατηρείται, με αποτέλεσμα να συνεχίσει ο συμψηφισμός για μερικά χρόνια ακόμη.
• Καμία ρύθμιση σημαίνει διατήρηση του παγώματος. Δηλαδή, οι αυξήσεις που θα δίνονταν το 2026 θα εξακολουθούν να συμψηφίζονται.
Το 2026 προμηνύεται έτος-τομή για τους συνταξιούχους, ειδικά εκείνους με προσωπική διαφορά. Οι τελικές αποφάσεις θα εξαρτηθούν από το δημοσιονομικό περιθώριο, τις πιέσεις της κοινωνίας και την πολιτική στόχευση της κυβέρνησης. Αν επιλεγεί η πλήρης κατάργηση της προσωπικής διαφοράς, αυτό θα αποτελέσει τη μεγαλύτερη αύξηση καθαρών συντάξεων από το 2012. Αν όχι, οι συμψηφισμοί θα συνεχιστούν και το επόμενο κύμα διαμαρτυριών είναι σχεδόν βέβαιο.
