ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ: Μεγάλα ποσά αναδρομικών, που φτάνουν έως και 7.989 ευρώ, επιστρέφονται σε χιλιάδες συνταξιούχους από επικουρικές συντάξεις και Δώρα, μετά τις τελευταίες δικαστικές αποφάσεις που δικαιώνουν όσους είχαν προσφύγει εγκαίρως στη Δικαιοσύνη.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
News: Οι επιστροφές αφορούν το επίμαχο 11μηνο Ιουνίου 2015 – Μαΐου 2016, διάστημα κατά το οποίο κρίθηκαν αντισυνταγματικές οι περικοπές που επιβλήθηκαν με τους νόμους 4051 και 4093 του 2012. Η διαδικασία πληρωμών περνά από τον e-ΕΦΚΑ και συνοδεύεται από τόκους, αλλά και σημαντικές κρατήσεις, που μειώνουν το τελικό καθαρό ποσό.
Όπως αποκάλυψε η εφημερίδα «Ελεύθερος Τύπος», μέσα από το ένθετο «Ασφάλιση και Συντάξεις», κομβική απόφαση του Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών (υπ’ αριθμ. 8741/2025) επιδικάζει αναδρομικά από 439 ευρώ έως 7.989 ευρώ σε συνταξιούχους που είχαν καταθέσει ομαδική αγωγή. Το δικαστήριο αναγνώρισε την υποχρέωση καταβολής αναδρομικών από μειώσεις επικουρικών και από τα καταργημένα Δώρα, με τους νόμιμους τόκους, ανοίγοντας τον δρόμο για ταχύτερες πληρωμές σε χιλιάδες παρόμοιες υποθέσεις.
ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ-Ποιοι δικαιούνται τα αναδρομικά
Δικαιούχοι είναι κυρίως παλαιοί συνταξιούχοι, δηλαδή όσοι είχαν συνταξιοδοτηθεί πριν από την 1/1/2015. Για αυτούς, οι περικοπές του 11μήνου κρίθηκαν αντισυνταγματικές από ανώτατα δικαστήρια, γεγονός που δεσμεύει πλέον τη Διοίκηση. Αντίθετα, όσοι συνταξιοδοτήθηκαν μετά το 2015 λαμβάνουν επικουρικές με νέο τρόπο υπολογισμού, όπου οι μειώσεις έχουν ενσωματωθεί εξαρχής και δεν δημιουργούν δικαίωμα αναδρομικών.
Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι τα αναδρομικά καταβάλλονται μόνο σε όσους είχαν προσφύγει στα δικαστήρια εντός των προβλεπόμενων προθεσμιών. Οι συνταξιούχοι που δεν κατέθεσαν αγωγές μέχρι το καλοκαίρι του 2020 δεν μπορούν πλέον να διεκδικήσουν δικαστικά τις περικοπές, λόγω παραγραφής που επήλθε με τον νόμο 4734/2020, κάτι που δημιουργεί έντονη κοινωνική και πολιτική συζήτηση.
Τόκοι, φόροι και κρατήσεις
Τα ποσά που αναγράφονται στις αποφάσεις είναι μικτά. Στο στάδιο της εκκαθάρισης επιβάλλονται κρατήσεις υπέρ υγειονομικής περίθαλψης, αυτοτελής φορολόγηση 20% στα αναδρομικά, φόρος και χαρτόσημο στους τόκους. Οι οδηγίες για τη φορολογική διαχείριση των ποσών δίνονται από την ΑΑΔΕ, καθώς σε πολλές περιπτώσεις απαιτούνται τροποποιητικές δηλώσεις. Έτσι, ένα ποσό 7.989 ευρώ μπορεί να καταλήξει αισθητά χαμηλότερο «στο χέρι».
Τι ισχύει για κληρονόμους
Οι δικαστικές αποφάσεις καλύπτουν και περιπτώσεις αποβιωσάντων συνταξιούχων. Οι κληρονόμοι μπορούν να εισπράξουν τα αναδρομικά, ακολουθώντας συγκεκριμένες διοικητικές διαδικασίες, όπως αυτές περιγράφονται στον οδηγό του mitos.gov.gr και στις σχετικές υπηρεσίες του gov.gr. Απαιτείται πλήρης φάκελος δικαιολογητικών, χωρίς όμως νέα προσφυγή στα δικαστήρια.
Ο «κουμπαράς» και η πολιτική πίεση
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, περίπου 400.000 συνταξιούχοι έχουν ενεργές ή τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις, ενώ άλλοι 800.000–900.000 έμειναν εκτός δικαστικής διεκδίκησης. Το συνολικό κόστος μιας καθολικής λύσης υπολογίζεται κοντά στα 1,8 δισ. ευρώ. Στο τραπέζι μπαίνει συχνά το ΑΚΑΓΕ, το αποθεματικό των συντάξεων, με αποθεματικά σχεδόν 20 δισ. ευρώ, όμως μέχρι στιγμής δεν υπάρχει πολιτική απόφαση για γενικευμένη επιστροφή.
Τι λέει το Βήμα Ορθοδοξίας για την προσωπική διαφορά
Σύμφωνα με πληροφορίες του Βήμα Ορθοδοξίας, που μίλησε με τον εργατολόγο κ. Καρανίθα, το επόμενο μεγάλο μέτωπο δεν είναι μόνο τα αναδρομικά, αλλά η προσωπική διαφορά. Όπως επισημαίνει, οι νέες διατάξεις που ετοιμάζονται για τις συντάξεις μπορεί να οδηγήσουν σε αυξήσεις «στα χαρτιά», χωρίς πραγματικό όφελος για όσους έχουν υψηλή προσωπική διαφορά. Αν δεν υπάρξει ρητή πρόβλεψη για συμψηφισμό ή σταδιακή απομείωσή της, χιλιάδες συνταξιούχοι θα συνεχίσουν να βλέπουν μηδενικές αυξήσεις, παρά τις εξαγγελίες.
Ο εργατολόγος τονίζει ότι η επόμενη νομοθετική παρέμβαση θα κρίνει αν η προσωπική διαφορά θα παραμείνει «φρένο» ή αν θα μετατραπεί σε εργαλείο εξομάλυνσης των αδικιών. Η στάση του Υπουργείου Εργασίας και η ερμηνεία των ανώτατων δικαστικών κρίσεων, όπως αυτών του Συμβουλίου της Επικρατείας, θα καθορίσουν το τελικό πλαίσιο.
Τι να προσέξουν οι συνταξιούχοι
Οι δικαιούχοι πρέπει να παρακολουθούν στενά τις ανακοινώσεις του e-ΕΦΚΑ, να ελέγχουν προσεκτικά τις κρατήσεις και να είναι έτοιμοι για φορολογικές υποχρεώσεις. Το 2026 προμηνύεται κρίσιμη χρονιά, με τα αναδρομικά να «τρέχουν» για όσους δικαιώθηκαν και με την προσωπική διαφορά να παραμένει το μεγάλο στοίχημα για το σύνολο των συνταξιούχων.
