Η Ιερά Μονή Ζωγράφου βρίσκεται πάνω στο βουνό, σε μια πλαγιά του βορειοδυτικού μέρους της αθωνικής χερσονήσου και είναι ιδιαίτερα σημαντική για τους Βούλγαρους Ορθοδόξους.
Η μονή ιδρύεται, σύμφωνα με την παράδοση, το 10ο αι. από τρία αδέλφια, τον Μωυσή, τον Ααρών και τον Ιωάννη από την Αχρίδα.
Στην υστεροβυζαντινή περίοδο, η μονή καταστρέφεται από Καταλανούς πειρατές, αλλά ανοικοδομείται χάρη στην ενίσχυση των Παλαιολόγων, καθώς και ηγεμόνων παραδουνάβιων χωρών. Στη μονή αρχικά μόναζαν Βούλγαροι, Έλληνες και Σέρβοι. Από το 1845 όμως διαμένουν μόνο Βούλγαροι.
Το νέο Καθολικό (αφιερωμένο στον Άγιο Γεώργιο) κτίστηκε το 1801 και αγιογραφήθηκε το 1817. Το τέμπλο και η Αγία Τράπεζα είναι θαυμάσια ξυλόγλυπτα.
Η μονή έχει 14 παρεκκλήσια από τα οποία τα τρία είναι αγιογραφημένα. Η βιβλιοθήκη που βρίσκεται στον Πύργο έχει 550 χειρόγραφους κώδικες από τους οποίους 162 στην ελληνική και 388 στη σλαβική.
