Ι.Μ. ΜΑΝΗΣ: Η Μάνη, σχετίζεται μέ τό Βυζάντιο. Αυτό τό αποδεικνύουν οι ναοί καί οι τοιχογραφίες της καί όχι μόνο.
Όπως στήν Κωνσταντινούπολη, ο αυτοκράτωρ Ιουστινιανός (αρχάς 6ου αι.) έκτισε τόν περίλαμπρο ναό τών Αγίων Σεργίου καί Βάκχου (άλλως «Μικρή Αγία Σοφία»), έτσι υπάρχει καί ένας ταπεινός, αλλά ωραίος ναός τών στρατιωτικών Αγίων Σεργίου καί Βάκχου στήν ευρύτερη περιοχή Κοίτας τής Μέσα Μάνης, ναός τού 12ου αι. πού λέγεται καί «Τουρλωτή».
Μάλιστα, ο αείμνηστος καθηγητής Νικόλαος Δρανδάκης γράφει ότι ο εντυπωσιακός αυτός ναός είναι «βυζαντινός, τρουλαίος, σταυροειδής, τετράγωνος, απλός τετρακιόνιος χωρίς νάρθηκα, μέ οκταγωνικούς κίονες, πού στηρίζουν τόν ψηλό τρούλο» (Σχεδίασμα Καταλόγου, Αθήναι 1966, σελ. 229).
Ο Σεβ. Μητροπολίτης Μάνης κ. Χρυσόστομος Γ μετέβη χθές 6/10/20 καί χοροστάτησε στόν Πανηγυρικό Εσπερινό γιά τήν εορτή τών Αγίων, συμπαραστατούμενος από τόν Αρχιμ. π. Συμεών Λαμπρινάκο, από τόν Αρχιμ. π. Γρηγόριο Γκεζενέκ (τής Ι. Μ. Μεσογαίας, γάλλος τήν καταγωγήν), τόν π. Νικόλαο Λαμπρινάκο, τόν π. Γεώργιο Αθανασάκο καί τόν π. Ευάγγελο Γκούμα καί κήρυξε τόν θείο λόγο στούς πολυπληθείς πιστούς.
Μέ αφορμή τόν Ιερό αυτό ναό αναφέρθηκε ο Σεβ. στήν μεγάλη αξία τού βυζαντινού πολιτισμού.
Είπε ειδικότερα: «Τό Βυζάντιο είναι σπουδαιοτάτη περίοδος τού έθνους μας. Δέν πρέπει από τήν αρχαία Ελλάδα νά φθάνουμε κατ ευθείαν στά νεότερα χρόνια παρακάμπτοντες τούς βυζαντινούς αιώνες. Αυτοί οι αιώνες είχαν πολιτισμό, ηρωϊσμό, παιδεία. Σ αυτούς τούς αιώνες ανεδείχθησαν οι μεγάλοι Πατέρες τής Εκκλησίας, πολλοί όσιοι καί άγιοι μοναχοί καί έπειτα μέ τήν ιεραποστολή εκπολιτίσθηκαν βάρβαροι λαοί. Τό Βυζάντιον ήταν ένα εργαστήριο πνεύματος. Ο βυζαντινός κόσμος έχει νά αναδείξει καλλιτεχνικό πλούτο στή μουσική, στή ναοδομία, στήν αρχιτεκτονική, στήν αγιογραφία. Αυτή συνεπώς τήν καταδική μας κληρονομιά δέν θά πρέπει νά τήν αγνοούμε. Νά διδασκόμεθα από τόν βυζαντινό πολιτισμό».
Παρέστη ο βουλευτής Λακωνίας κ. Αθ. Δαβάκης καί ο πρόεδρος τής τοπικής Κοινότητας Κοίτας Μάνης κ. Κυρ. Μπουζικάκος.
