Του Γιωργου Λιαλιου
Την αναπαλαίωση των τριών από τα επτά κτίρια του πρώην 401 Στρατιωτικού Νοσοκομείου στο Κολωνάκι, που ανεγέρθηκαν στα τέλη του 1800, προωθεί η Εκκλησία της Ελλάδος.
Ηδη προ ημερών το υπουργείο Περιβάλλοντος εξέδωσε την απαραίτητη διαπιστωτική πράξη, καθώς τα κτίρια είναι διατηρητέα, και πλέον ανοίγει ο δρόμος για την ένταξη του έργου, μέσω του υπουργείου Πολιτισμού, στο ΕΣΠΑ προς χρηματοδότηση.
Το συγκρότημα του πρώην 401 στο Κολωνάκι είναι μια σημαντική ψηφίδα στην ιστορία του κέντρου της πρωτεύουσας.
Οπως εξηγεί ο γενικός διευθυντής της Κεντρικής Εκκλησιαστικής Υπηρεσίας Οικονομικών (ΕΚΥΟ), επίσκοπος Σαλώνων Αντώνιος Αβραμιώτης, το συγκρότημα χτίστηκε σε ένα μικρό μέρος της έκτασης που είχε παραχωρηθεί το 19ο αιώνα από τη Μονή Πετράκη στο Δημόσιο προκειμένου να εγκατασταθεί το Α΄ Σύνταγμα Πεζικού.
Το 1881-1897 εγκαταστάθηκε στην περιοχή η Στρατιωτική Ακαδημία Υπαξιωματικών. Στη συνέχεια η ακαδημία μεταφέρθηκε σε άλλο σημείο και το 1904 εγκαταστάθηκε στη θέση της το Α΄ Στρατιωτικό Νοσοκομείο Αθηνών, που από το 1946 ονομάστηκε «401».
Εν τω μεταξύ το κράτος παραχώρησε μεγάλα κομμάτια της έκτασης που είχε δωρισθεί από τη μονή (για παράδειγμα, το οικόπεδο όπου ανεγέρθηκε η αμερικανική πρεσβεία).
Το 1971, το 401 μεταστεγάστηκε στη λεωφόρο Μεσογείων και το οικόπεδο περιήλθε στην Εκκλησία της Ελλάδος. «Το μισό από το οικόπεδο του νοσοκομείου δόθηκε στην Εκκλησία ως αντάλλαγμα για έκταση 4.000 στρεμμάτων στη Βάρη, όπου είχε αποφασισθεί να ανεγερθεί η Σχολή Ευελπίδων», λέει ο επίσκοπος Αντώνιος.
«Το άλλο μισό του οικοπέδου η Εκκλησία υποχρεώθηκε να το αγοράσει έναντι 180 εκατομμυρίων δραχμών, παρότι επρόκειτο για τμήμα της δωρεάς της Μονής Πετράκη».
Στα τέλη της ίδιας δεκαετίας, η Εκκλησία άρχισε να εκδηλώνει ενδιαφέρον για την οικοδόμηση της έκτασης και το 2001 υπέβαλε φάκελο κατεδάφισης στην πολεοδομία, με σκοπό την ανέγερση ξενοδοχείου (παρότι αυτό δεν επιτρέπεται από τις χρήσεις γης της περιοχής) ενόψει των Ολυμπιακών Αγώνων.
Με παρέμβαση της 1ης Εφορείας Νεοτέρων Μνημείων η κατεδάφιση απετράπη και τελικά το 2010 και 2012 το μεγαλύτερο μέρος του συγκροτήματος χαρακτηρίστηκε διατηρητέο και νεότερο μνημείο αντίστοιχα.
Οι νέες χρήσεις
Σήμερα, η Εκκλησία αποφάσισε να παρέμβει για να δώσει ζωή στα πρώτα τρία από τα κτίρια του συγκροτήματος.
«Πρόκειται για τρία κτίρια που είναι σε ερειπιώδη κατάσταση. Εκπονήσαμε μελέτη για την αποκατάστασή τους, που με τη βοήθεια του ΥΠΠΟ θα ενταχθεί προς χρηματοδότηση στο ΕΣΠΑ», αναφέρει ο γενικός διευθυντής της ΕΚΥΟ.
Ποιες θα είναι οι νέες χρήσεις των κτιρίων; «Θέλουμε στο πρώτο κτίριο να στεγάσουμε το ιστορικό αρχείο της Συνόδου και στο δεύτερο τη βιβλιοθήκη της, η οποία είναι ιδιαιτέρως πλούσια, αλλά δυστυχώς δεν είναι σήμερα προσβάσιμη. Στο τρίτο επιθυμούμε τη δημιουργία ενός χώρου εκδηλώσεων και εκθέσεων», αναφέρει.
