ΠΑΝΑΓΙΑ ΠΡΟΥΣΙΩΤΙΣΣΑ: Αφιέρωμα από το vimaorthodoxias.gr για την εορτή των Εννιάμερων της Παναγίας, 23 Αυγούστου
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
Η Εκκλησία μας, δέκα μέρες μετά την Κοίμηση της Θεοτόκου, τελεί με ευλάβεια την εορτή των Εννιάμερων, τιμώντας την Μητέρα του Θεού που έγινε η «Γέφυρα» του ανθρώπου προς τον Ουρανό. Την ημέρα αυτή, 23 Αυγούστου, στρέφονται τα βλέμματα χιλιάδων πιστών προς το Μοναστήρι της Παναγίας της Προυσιώτισσας, στην καρδιά της Ευρυτανίας, που εδώ και αιώνες αποτελεί φάρο πίστης, ελπίδας και θαυμάτων για όλο το Γένος.
Η Παναγία η Προυσιώτισσα αποκαλείται «Κυρά της Ρούμελης», «Καλογριά της Ρούμελης» αλλά και «Φρουρός της Ορθοδοξίας». Η Ιερά Μονή Της, γαντζωμένη στους βράχους της Ευρυτανίας, είναι τόπος θαυμαστικός, όπου η Χάρη της Θεοτόκου συναντάται με την καρτερική προσευχή των προσκυνητών. Κάθε Αύγουστο, ιδίως στην πανήγυρη των Εννιάμερων, πλήθη πιστών συρρέουν για να τιμήσουν την Παναγία, να την ευχαριστήσουν για τις δωρεές Της και να Της εμπιστευθούν τις αγωνίες και τις ελπίδες τους.
Η Θαυμαστή Εύρεση της Εικόνας
Η ιστορία της Παναγίας της Προυσιώτισσας είναι υφασμένη με θαύματα. Η παράδοση διηγείται ότι η ιερή εικόνα βρέθηκε κατά τρόπο θαυμαστό τον 9ο αιώνα. Σύμφωνα με το Συναξάρι, ένας πρίγκιπας από την Προύσα της Μικράς Ασίας, πιστός νέος που έτρεφε ξεχωριστή αγάπη για την Παναγία, είδε σε όραμα την Θεοτόκο να του ζητά να ακολουθήσει το φως που θα του έδειχνε. Έτσι, η εικόνα μεταφέρθηκε με θαυματουργό τρόπο στα βουνά της Ευρυτανίας, εκεί όπου σήμερα υψώνεται η Μονή.
Το γεγονός αυτό θεωρήθηκε σημείο Θεϊκής Πρόνοιας, καθώς οι πιστοί διέγνωσαν ότι η Παναγία ήθελε να προστατεύει και να σκέπει το γένος των Ελλήνων σε χρόνια σκλαβιάς και δοκιμασιών. Από τότε η εικόνα της Παναγίας της Προυσιώτισσας έγινε σημείο αναφοράς, ιατρός ασθενών και παρηγοριά θλιβομένων.
Η Παναγία και η Επανάσταση του 1821
Η Προυσιώτισσα κατέχει ξεχωριστή θέση στην ιστορία του Γένους. Κατά τα δύσκολα χρόνια της Τουρκοκρατίας, οι αγωνιστές του ’21 αντλούσαν θάρρος και δύναμη από την προστασία της. Ο Γεώργιος Καραϊσκάκης, ο σπουδαίος ήρωας της Επανάστασης, είχε μεγάλη ευλάβεια προς την Παναγία την Προυσιώτισσα. Στα νεανικά του χρόνια, όταν βρέθηκε στα βουνά της Ρούμελης, επισκέφθηκε το Μοναστήρι, προσευχήθηκε και αφιέρωσε στην Παναγία τα όπλα του. Η παράδοση θέλει την Παναγία να τον σκεπάζει σε μάχες, να τον θεραπεύει από πληγές και να τον καθοδηγεί.
Ακόμη και σήμερα, στο μοναστήρι φυλάσσονται τα αφιερώματα των ηρώων, μαρτυρώντας τον ζωντανό δεσμό πίστης και ελευθερίας. Η Παναγία δεν στάθηκε απλώς Μητέρα των πιστών, αλλά και προστάτιδα του έθνους.
Το Μοναστήρι – Σπήλαιο και Καταφύγιο
Η Ιερά Μονή Προυσιώτισσας είναι χτισμένη κυριολεκτικά μέσα στους βράχους. Το σπήλαιο όπου βρέθηκε η εικόνα παραμένει ως τόπος προσευχής και ιερής κατάνυξης. Από εκεί αναβλύζει η ευωδία της Παναγίας και η γλυκύτητα της παρουσίας της.
Οι μοναχοί, με ταπεινότητα και αγρυπνία, διατηρούν ζωντανή την παράδοση, τελώντας αγρυπνίες, παρακλήσεις και θείες Λειτουργίες, ιδιαίτερα τον Δεκαπενταύγουστο και την 23η Αυγούστου. Οι καμπάνες αντηχούν στις χαράδρες, καλώντας τους ανθρώπους να αφήσουν τον κόσμο και να αναζητήσουν το «εν ουρανοίς πολίτευμα».
Η Εορτή των Εννιάμερων
Η 23η Αυγούστου είναι ημέρα κατανυκτική. Ο λαός μας την ονομάζει «Τα Εννιάμερα της Παναγίας». Όπως για κάθε άνθρωπο, έτσι και για την Υπεραγία Θεοτόκο, η Εκκλησία τιμά την μνήμη εννέα ημέρες μετά την Κοίμησή Της, προσφέροντας μνημόσυνο αγάπης. Όμως, επειδή η Παναγία δεν είναι απλώς μια ψυχή, αλλά η Μητέρα της Ζωής, η εορτή αυτή δεν έχει πένθιμο χαρακτήρα. Είναι ημέρα δοξολογίας, χαράς και ελπίδας.
Στην Προυσιώτισσα, εκείνη την ημέρα, χιλιάδες άνθρωποι ανεβαίνουν πεζοί τα μονοπάτια, άλλοι με δάκρυα συγκίνησης, άλλοι με τάματα, άλλοι με τα παιδιά τους στην αγκαλιά. Η Θεία Λειτουργία τελείται με ιδιαίτερη λαμπρότητα, ενώ η πομπή της εικόνας συγκλονίζει. Οι πιστοί γονατίζουν, υψώνουν τα χέρια, φωνάζουν «Υπεραγία Θεοτόκε, σώσον ημάς». Είναι μια εμπειρία που δεν περιγράφεται, αλλά βιώνεται με την καρδιά.
Θαύματα και Σκέπη
Η Παναγία η Προυσιώτισσα έχει δείξει αναρίθμητα θαύματα στους πιστούς. Έχει θεραπεύσει ανίατους ασθενείς, έχει γλιτώσει ανθρώπους από ατυχήματα, έχει φωτίσει ζευγάρια να αποκτήσουν παιδιά, έχει απαλύνει πόνους και θλίψεις. Δεν υπάρχει οικογένεια της Ρούμελης που να μην έχει να διηγηθεί μια ιστορία για το πώς η Παναγία στάθηκε βοηθός στις δυσκολίες.
Εξάλλου, οι παλαιότεροι διηγούνται ότι σε δύσκολες περιόδους πολέμων και καταστροφών, όταν ο τόπος κινδύνευε από επιδρομές, η Παναγία φαινόταν να σκεπάζει με το μανδύα της τα χωριά, προστατεύοντας τους κατοίκους.
Πνευματικό μήνυμα
Η Παναγία η Προυσιώτισσα δεν είναι απλώς ένα ιστορικό ή θρησκευτικό μνημείο. Είναι ζωντανή παρουσία. Υπενθυμίζει σε όλους μας ότι, ακόμη και στις πιο δύσκολες στιγμές, ο άνθρωπος δεν είναι μόνος. Έχει Μάνα στον Ουρανό, που ακούει, συμπάσχει και μεσιτεύει στον Υιό Της.
Η εορτή των Εννιάμερων μάς καλεί να δούμε πέρα από τα πρόσκαιρα και να προσβλέψουμε στα αιώνια. Να αφήσουμε στην Παναγία τις αγωνίες μας για το μέλλον, τα προβλήματα της οικογένειας, τις ανησυχίες για την κοινωνία. Η Προυσιώτισσα γίνεται έτσι το στήριγμα και η ελπίδα μας.
Το μήνυμα για τον σημερινό κόσμο
Στην εποχή της αβεβαιότητας, των πολέμων, της οικονομικής πίεσης και της πνευματικής κρίσης, η Παναγία η Προυσιώτισσα στέλνει μήνυμα ειρήνης και αγάπης. Δεν είναι τυχαίο ότι πλήθος νέων ανθρώπων ανηφορίζουν κάθε χρόνο στη Μονή, αναζητώντας δύναμη και καθοδήγηση.
Το προσκύνημα δεν είναι μόνο θρησκευτική εμπειρία· είναι και σχολείο ταπεινοφροσύνης. Όποιος γονατίσει μπροστά στην εικόνα της, αισθάνεται ότι η Παναγία αγκαλιάζει όλο τον κόσμο.
Η Κυρά της Ρούμελης
Η Παναγία η Προυσιώτισσα αποτελεί αέναο θησαυρό της Ρούμελης και όλης της Ελλάδας. Η Μάνα αυτή συνεχίζει να σκεπάζει τον τόπο μας, να καθοδηγεί τις γενιές και να δίνει κουράγιο σε κάθε άνθρωπο.
Σήμερα, που εορτάζουμε τα Εννιάμερά Της, ας στραφούμε όλοι με πίστη προς Εκείνην. Ας Την παρακαλέσουμε να διαφυλάξει την Πατρίδα, να ενισχύσει τους νέους, να θεραπεύσει τους ασθενείς, να χαρίσει ειρήνη στον κόσμο και να μας δείξει τον δρόμο της αληθινής χαράς, που είναι η ζωή με τον Χριστό.
Με ταπεινή καρδιά, ας επαναλάβουμε την προσευχή των αιώνων:
«Παναγία Προυσιώτισσα, Σκέπη της Ρούμελης, προστάτευε το Γένος μας και σκέπαζε τις οικογένειές μας με το άχραντο μαφόρι σου».
