Αποστολή στη Σμύρνη: Μαρία Γιαχνάκη
Η διακίνηση των προσφύγων από Τούρκους λαθρέμπορους είναι πλέον μια μεγάλη βιομηχανία από την οποία ζει το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού των τουρκικών παραλιακών περιοχών, όσο κι αν προσπαθούν η Σμύρνη αλλά και οι τουρκικές αρχές να το κρατήσουν μυστικό.
Ο τζίρος της διακίνησης ανθρώπων από τα παράλια της Τουρκίας στα ελληνικά νησιά ξεπερνάει τα 2 δισ. ευρώ και οι τουρκικές αρχές δεν κάνουν απολύτως τίποτα για να περιορίσουν τους διακινητές . Οι λαθρέμποροι με το σχέδιο που ακολουθούν δίνουν την δυνατότητα να εργαστούν πολλοί Τούρκοι της Σμύρνης, είτε ζουν στην πόλη είτε στο Τσεσμέ είτε στο Ντικιλί. Οι περιοχές αυτές έχουν αυξήσει τον τζίρο τους λόγω του προσφυγικού κύματος, γεγονός που κάνει τις αστυνομικές αρχές να κάνουν τα στραβά μάτια.
Σε πολλές περιπτώσεις νεαροί συνεργάτες των διακινητών δίνουν μερίδιο στους αστυνομικούς της Σμύρνης ώστε να τους βοηθήσουν με την σιωπή τους στην μεταφορά των προσφύγων από το ιστορικό κέντρο της πόλης στα τρία σημεία του σιδηροδρομικού σταθμού , από όπου θα τους παραλάβουν οι οδηγοί.
Ο νεαρός που βλέπετε στην φωτογραφία είναι ένας από τους συνεργάτες ενός από τους διακινητές της Σμύρνης, που κάθε φορά που πρέπει να πάει στο ιστορικό κέντρο του Μπασμανέ για να μεταφέρει πρόσφυγες ενημερώνει την αστυνομία που βρίσκεται δυο βήματα πιο κάτω από το σημείο συνάντησης και φροντίζει να μην τον ενοχλήσουν.
Οι Τούρκοι διακινητές άλλωστε, όπως γράψαμε και σε προηγούμενο άρθρο μας έχουν οργανωμένο σχέδιο και είναι απλωμένοι σε όλη την περιοχή ,έχοντας στην δούλεψή τους εκατοντάδες ανθρώπους. Καταστηματάρχες με σωσίβια , ιδιοκτήτες μίνι μάρκετ, οδηγοί ταξί , βαρκάρηδες , ιδιοκτήτες σπιτιών που σε μια μέρα τα μετατρέπουν σε πανδοχεία για να μείνουν οι πρόσφυγες, είναι όλοι μέσα στο κύκλωμα των διακινητών. Εργάζονται σκληρά για την βιομηχανία της μεταφοράς προσφύγων και μεταναστών στα ελληνικά νησιά έχοντας μάλιστα σκληρές συμπεριφορές απέναντι στους πρόσφυγες.
Το σχέδιο όμως των Τούρκων εμπόρων είναι εξουθενωτικό για τις πολυμελής κυρίως οικογένειες, οι οποίες αναγκάζονται να ψάχνουν ακόμη και δουλειά στην Σμύρνη για να μαζέψουν χρήματα και να πραγματοποιήσουν το ταξίδι της ελπίδας όπως το λένε οι ίδιοι. Ακόμη και τις δουλειές στην Σμύρνη τις μεσιτεύουν τα ίδια κυκλώματα, παίρνοντας βέβαια και αυτοί το μερίδιο τους.
Ο Άχμετ που βλέπετε με γυρισμένη την πλάτη είναι ο επικεφαλής του μεσιτικού γραφείου που βρίσκει δουλειές στους πρόσφυγες ,στενός συνεργάτης του μεγαλύτερου εμπόρου διακίνησης προσφύγων στην Σμύρνη του Κενάν.
-Λένε ότι τις γυναίκες τις προωθείτε ακόμη και στην πορνεία για να κερδίσουν χρήματα, ρωτάω τον Άχμετ για να μου απαντήσει πολύ διπλωματικά και να υπεκφύγει της ερώτησης:
«Εγώ αυτό που κάνω είναι ότι τους λέω τις δουλειές υπάρχουν αυτήν την περίοδο και πόσα χρήματα μπορούν να βγάλουν από την κάθε μια δουλειά. Εκείνες διαλέγουν την δουλειά που θα κάνουν. Από κάποιες βέβαια βγάζουν αμέσως πολλά χρήματα και μπορούν άμεσα να ταξιδέψουν στον προορισμό τους αφού κερδίζουν χρήματα αρκετά. Άλλες πάλι προτιμούν να πουλούν χαρτομάντιλα και κουλούρια και βέβαια με αυτόν τον τρόπο αργούν να φύγουν γιατί αργούν να μαζέψουν χρήματα και μέχρι να τα μαζέψουν παίρνουν άλλοι την σειρά τους»
– Γνωρίζετε ότι στην Ελλάδα υπάρχει συνωστισμός και τα σύνορα είναι κλειστά ; Αυτό το λέτε στους πρόσφυγες;
«Εμάς μας ζητούν δουλειές και να τους μεταφέρουμε απέναντι. Αυτό κάνουμε και δεν επεμβαίνουμε να τους αλλάξουμε γνώμη».
Δεκάδες χιλιάδες πρόσφυγες και μετανάστες ζουν στα πανδοχεία του ιστορικού κέντρου της Σμύρνης και μαζί τους ζουν και οι δουλέμποροι και όλοι όσοι εμπλέκονται στο κύκλωμα της διακίνησης. Το κύκλωμα των διακινητών προσφύγων σύμφωνα με στοιχεία τον περασμένο χρόνο έδωσε στην αγορά γύρω στα 7,5 δισεκατομμύρια ευρώ πολλά περισσότερα δηλαδή από αυτά που δίνει η Ευρωπαϊκή Ένωση στην Τουρκία για να περιορίσει τους πρόσφυγες.
Στο κεντρικότερο σημείο του Μπασμανέ λίγο πιο πάνω από την αστυνομία ένα υπαίθριο τσαγκάρικο κρύβει από πίσω του μια γιάφκα διακινητών. Στο σημείο αυτό μπαίνουν μόνο όσες από τις απογοητευμένες γυναίκες θέλουν να παραχωρήσουν στους λαθρέμπορους ακόμη και το κορμί τους προκειμένου να μαζέψουν επιτέλους τα χρήματα και να φύγουν για το πολυπόθητο ταξίδι.
Πολλές φορές μάλιστα ενώ έχουν πληρώσει όλα τα χρήματα για τις μεταφορές, οι λαθρέμποροι τους ανακοινώνουν ότι δεν μπορούν να τους περάσουν απέναντι διότι έδωσαν προτεραιότητα σε άλλους που τους πρόσφεραν περισσότερα χρήματα. Η Γιάρα Αφγανή πρόσφυγας με δάκρια στα μάτια μας εξηγεί με την βοήθεια του μικρού της γιου που μιλούσε καλά αγγλικά ότι πολλές φορές ετοίμασε την οικογένειά της να φύγει αλλά δυστυχώς την τελευταία στιγμή έμεναν πίσω διότι οι λαθρέμποροι έστελναν άλλους στην θέση τους.
«Είναι ένας τρόπος εκβιασμού για να μας αποσπούν περισσότερα χρήματα . Έχουμε εδώ ένα μήνα που περιμένουμε . Μας έχουν τελειώσει τα χρήματα και μου ζητούν να κάνω την προαγωγό των κοριτσιών που μένουν μαζί μας στο πανδοχείο για να μπω στη λίστα. Πως μπορώ να το κάνω αυτό ; Είναι σκληροί μαζί μας . Συνεργάζονται με την αστυνομία και δε μπορούμε να βρούμε το δίκιο μας . Νόμιζα ότι στο Αφγανιστάν κινδύνευα μόνο αλλά τελικά κι εδώ η ζωή μας είναι κόλαση . Δεν μπορούμε να μαζέψουμε τα χρήματά μας και όσα είχαμε έφυγαν. Αυτοί έρχονται κάθε βράδυ και μαζεύουν προσφορές χρημάτων . Εμείς είμαστε 4 άτομα έδωσα 1800 ευρω για τον καθένα από μας και πάλι μου ζητούν χρήματα»
Πριν προλάβουμε να τελειώσουμε την κουβέντα ο υπεύθυνος του κτιρίου έμαθε για την παρουσία μας στο πανδοχείο. Θορυβήθηκε κι έστειλε τους δικούς του να μας βγάλουν έξω. Όχι φωτογραφίες όχι συνεντεύξεις φώναζε ένας έξαλλος μαυριδερός Τούρκος σπρώχνοντάς με να βγω από το δωμάτιο.
Ο μικρός γιος της Γιάρας έτρεξε στην πλατεία ξωπίσω μου. Μου ζήτησε το τηλέφωνό μου και θέλησε να βγάλει μια φωτογραφία μαζί μου.
«Θα σας στέλνω μηνύματα για ότι κάνουμε και όπου μας πάνε για να ξέρετε που είμαστε.»
Τον κοίταξα στα μάτια .Κατάλαβα ότι είχε την ανάγκη κάποιος να τους έχει στο μυαλό του και του είπα να μην ανησυχεί και ότι θα διαβάζω τα μηνύματά του και θα του απαντώ.Ο νεαρός Σαγιάντ με ευχαρίστησε κι έτρεξε στο δωμάτιο να βρει την μητέρα του. Με βήμα γοργό προσπάθησα να απομακρυνθώ από την περιοχή κοιτώντας συνεχώς πίσω μου. Όταν πια έφτασα σε ασφαλές σημείο με κυρίευσε η αγωνία για την οικογένεια που μόλις ίσως είχα βάλει σε κίνδυνο.Εκείνο το ξημέρωμα ο μικρός Σαγιάντ μου έστειλε το πρώτο του μήνυμα στα αγγλικά και σας το παραθέτω μεταφρασμένο:
«Γεια σας . Πως είστε ; Ήθελα να σας τηλεφωνήσω αυτό το βράδυ αλλά μας πήραν ξαφνικά από το δωμάτιο .Μας έβαλαν σε ένα αυτοκίνητο χωρίς παράθυρα και μας οδηγούσαν για ώρες πολλές κάπου που δεν ξέρουμε που είμαστε και δεν μπορούσαμε να αναπνεύσουμε. Το πρόσωπο που μας πήρε, μας είπε ότι τελικά στο σημείο υπάρχει πρόβλημα . Οι δρόμοι είναι κλειστοί και η θάλασσα έχει μποφόρ. Εσείς τι λέτε είναι καλύτερα να μείνουμε στην Τουρκία ή να έρθουμε στην Ελλάδα; Μαντάμ είχα ένα δωράκι για σας αλλά τώρα φύγαμε σε άλλο μέρος . Όταν όμως καταφέρουμε να περάσουμε στην Ελλάδα από την θάλασσα θα σας δώσω το δώρο μου . Τι θα πρέπει να κάνω τελικά να μείνουμε ή να φύγουμε; Περιμένω τη γνώμη σας.»
Το μήνυμα αυτό του Σάγιαντ ήταν η αρχή μιας μεγάλης ιστορίας την οποία θα σας γράψω σύντομα παράλληλα με την προσπάθεια του μικρού και της οικογένειάς του να επιβιώσουν. Αυτήν την ώρα βρίσκεται στα χέρια των εμπόρων με την οικογένειά του και άλλους μετανάστες ακολουθώντας τις οδηγίες των διακινητών.
){kind=link}