ΠΑΝΑΓΙΑ ΣΟΥΜΕΛΑ: Οι Θείες Λειτουργίες για την εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στην Παναγία Σουμελά είχαν γίνει και το 2010 μετά την επίσκεψη του Πατριάρχη της Μόσχας και πασών των Ρωσιών Κύριλλο στην Τουρκία το 2009, υπενθυμίζει ο Πρωτοπρεσβύτερος Νικολάι Μπαλασόφ.
Η Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία θα χαρεί αν τελεστεί η Θεία Λειτουργία για την εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στην Ιερά Μονή της Παναγίας Σουμελά μετά τις εργασίες αποκατάστασης.
Αν και, όπως τονίζει, οι Ρώσοι πιστοί θα πάρουν ευλογία για να προσκυνήσουν μόνο μετά την αποκατάσταση της Θείας Κοινωνίας της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας με το Οικουμενικό Πατριαρχείο της Κωνσταντινουπόλεως, δήλωσε στο Sputnik ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας, Πρωτοπρεσβύτερος Νικολάι Μπαλασόφ.
Ο Τούρκος Πρόεδρος, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι η Τουρκία προστατεύει την πολιτιστική κληρονομιά του Χριστιανισμού, επικαλούμενος την αποκατάσταση ενός από τα παλαιότερα ορθόδοξα μοναστήρια του κόσμου, την Ιερά Μονή της Παναγίας Σουμελά στην Τραπεζούντα.
Ο Πατριάρχης της Κωνσταντινουπόλεως Βαρθολομαίος, σε απάντηση, ευχαρίστησε τηλεφωνικώς τον Ερντογάν για τα «συστηματικά έργα ανακαίνισης» που έγιναν στη Μονή της Παναγίας Σουμελά, η οποία άνοιξε, ύστερα από πέντε χρόνια εργασιών αποκατάστασης.
Σχολιάζοντας αυτό το γεγονός στο Sputnik, ο Πρωτοπρεσβύτερος Νικολάι Μπαλασόφ υπενθύμισε ότι οι Θείες Λειτουργίες για την εορτή της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στην Ιερά Μονή της Παναγίας Σουμελά, οι οποίες διακόπηκαν μετά το κλείσιμο και τη λεηλασία της μονής το 1922, επαναλήφθηκαν το 2010 μετά την επίσκεψη του Πατριάρχη της Μόσχας και πασών των Ρωσιών, Κύριλλο, στην Τουρκία το 2009.
«Η Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία και η Ρωσία συνέβαλαν πολύ στο γεγονός ότι εκεί πραγματοποιήθηκαν οι Θείες Λειτουργίες τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο. Στην πραγματικότητα, όταν αυτό το θέμα τέθηκε το 2009 σε συζήτηση μεταξύ των δύο προκαθήμενων, ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος εξέφρασε τις μεγάλες αμφιβολίες του ότι κάτι τέτοιο μπορούσε να γίνει, ότι θα ήταν αναγκαία η απόκτηση της άδειας, και μάλιστα μοιράστηκε τις ανησυχίες του ότι και να έθετε το ζήτημα, [αυτό] θα έφερνε προβλήματα στο Φανάρι από την πλευρά των τουρκικών Αρχών. Ωστόσο, οι απαραίτητες διαπραγματεύσεις με τους Τούρκους εκπροσώπους πραγματοποιήθηκαν με πολύ προσοχή και λεπτότητα από την πλευρά μας» επισημαίνει ο κληρικός.
Υπενθύμισε δε, ότι το 2009 ο Πατριάρχης Κύριλλος επισκέφθηκε όχι μόνο την Κωνσταντινούπολη, αλλά και την Άγκυρα, συναντήθηκε με τον Ερντογάν (τότε πρωθυπουργό της Τουρκίας) και άλλους Τούρκους πολιτικούς. Στη συνέχεια, ακολούθησαν τρία προσκυνήματα πιστών της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας στην αρχαία Τραπεζούντα με επίσκεψη στην Ιερά Μονή της Παναγίας Σουμελά.
Τελικά, τον Αύγουστο του 2010, οι τουρκικές Αρχές επέτρεψαν να πραγματοποιηθεί μια πανηγυρική Θεία Λειτουργία στη μονή, την οποία παρακολούθησαν αρκετές χιλιάδες πιστοί από την Ελλάδα, τη Ρωσία, την Ουκρανία, τη Λευκορωσία, το Καζακστάν και ορισμένες άλλες χώρες.
Σύμφωνα με τον Μπαλασόφ, οι περισσότεροι προσκυνητές ήταν από τη Ρωσία, ωστόσο, πολλοί πιστοί από την Ελλάδα ήταν καλεσμένοι, και οι Έλληνες από τη Ρωσία πλήρωσαν για το ταξίδι τους. Σημαντικό ρόλο στην οργάνωση έπαιξε ο Ιβάν Σαββίδης (τότε βουλευτής της Δούμας).
Τη Θεία Λειτουργία τέλεσαν τότε ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος και ο Επίσκοπος του Ποντόλσκ Τίχον. Συμμετείχε επίσης ο γραμματέας του Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας, Πρωθιερέας Ίγκορ Γιακιμτσούκ.
Ο Νικολάι Μπαλασόφ τόνισε ότι η πραγματοποίηση της Θείας Λειτουργίας το 2010 ήταν αποτέλεσμα συμφωνιών μεταξύ του Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας, του Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού της Τουρκίας και των δημοτικών Αρχών της επαρχίας Τραπεζούντα.
Τη λειτουργία παρακολούθησαν και επίσημοι εκπρόσωποι της Ρωσίας, βουλευτές και ο Γενικός Πρόξενος στην Τραπεζούντα.
«Τότε ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος ευχαρίστησε θερμά τον Πατριάρχη Κύριλλο, του είπε ότι συμμετείχε επίσης στην ιστορική Θεία Λειτουργία μέσω του εκπροσώπου του Επισκόπου Τίχον και των συντρόφων του. Εξέφρασε την ελπίδα για τη συνέχεια της πραγματοποίησης των Θείων Λειτουργιών, ώστε ο Πατριάρχης Κύριλλος καθώς και κάποιοι άλλοι ιεράρχες της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας να μπορέσουν να συμμετάσχουν σε αυτές. Ωστόσο, τον επόμενο χρόνο για έναν Ρώσο Επίσκοπο, ο οποίος πήγε την ημέρα της εορτής της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στην Ιερά Μονή της Παναγίας Σουμελά για να τελέσει τη λειτουργία με τον Πατριάρχη Βαρθολομαίο, δεν βρέθηκε μια θέση μεταξύ των συμμετεχόντων, επειδή, όπως του εξήγησε ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος, υπήρχαν πάρα πολλοί που επιθύμησαν να συμμετέχουν και λίγος χώρος, και του πρότεινε να κάνει προσευχή “στο περιθώριο”» περιγράφει ο Μπαλασόφ.
Έκτοτε, η Ρωσική Εκκλησία σταμάτησε να στέλνει τους εκπροσώπους της «ώστε να μην επιβαρύνει κανέναν» και δεν τους καλούσε κανείς πλέον.
«Η ευγνωμοσύνη προς τους Ρώσους αδελφούς ξεχάστηκε γρήγορα – όπως είχε συμβεί και πριν στην ιστορία» λέει ο κληρικός, προσθέτοντας ότι στη συνέχεια το Πατριαρχείο της Μόσχας παρακολουθούσε την κατάσταση γύρω από την Ιερά Μονή της Παναγίας Σουμελά από τα δημοσιεύματα των ΜΜΕ.
«Λυπούμαστε, φυσικά, που το 2015 η παράδοση των λειτουργιών σταμάτησε με το κλείσιμο της Μονής για αποκατάσταση. Εάν ξαναρχίσουν, θα χαρούμε για τους Έλληνες πιστούς. Δεν θα μπορέσουμε όμως να δίνουμε ευλογία στους πιστούς μας για προσκύνημα στη Μονή έως την αποκατάσταση της Θείας Κοινωνίας με το Οικουμενικό Πατριαρχείο της Κωνσταντινουπόλεως, η οποία διακόπηκε λόγω της μη κανονικής “εισβολής” του Πατριάρχη Βαρθολομαίου στην Ουκρανία» τονίζει ο αντιπρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων του Πατριαρχείου Μόσχας.
Ο ιερέας επισημαίνει ότι «είναι βαθιά θλίψη και ατυχία που ο Ορθόδοξος κόσμος διαιρέθηκε λόγω των πράξεων του Πατριάρχη της Κωνσταντινουπόλεως».
Σύμφωνα με τον Μπαλασόφ, τα ΜΜΕ αναφέρουν ακόμη για τον Πατριάρχη Βαρθολομαίο ότι είναι «ο πνευματικός ηγέτης των 300 εκατομμυρίων Ορθόδοξων Χριστιανών σε όλο τον κόσμο».
«Αυτό δεν αντιστοιχούσε στην πραγματικότητα και στο παρελθόν» προσθέτει ο εκπρόσωπος της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, «καθώς κάθε Ορθόδοξη Εκκλησία έχει δικό της προκαθήμενο». Αλλά, παρ’ όλ’ αυτά, ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος ήταν ο πρώτος μεταξύ των ίσων των προκαθημένων των Ορθόδοξων Εκκλησιών που προέδρευε σε Πανορθόδοξες Συνόδους και ήταν πρώτος σε οποιαδήποτε κοινή λειτουργία των προκαθημένων των Εκκλησιών, συνεχίζει ο εκπρόσωπος.
«Σήμερα, μετά την ουκρανική “περιπέτεια” και την κοινωνία και την αμετανόητη κοινή λειτουργία με τους σχισματικούς, δεν μπορεί να γίνει λόγος για οποιοδήποτε ρόλο του ηγέτη και συντονιστή του Οικουμενικού Πατριάρχη σε οποιαδήποτε ουσιαστική έννοια αυτού του ιστορικού τίτλου. Προφανώς, μια τέτοια αποδυνάμωση της ενότητας των Ορθόδοξων επηρεάζει και την κατάσταση στην ίδια την Τουρκία, για την οποία, φυσικά, μπορεί μόνο να λυπηθεί κανείς» καταλήγει ο Μπαλασόφ.
