Tου Γιώργου Θεοχάρη
Αυτήν την περίοδο το πρόβλημα της Καταλονίας προβάλλεται συνεχώς στα ΜΜΕ. Η πορεία της προς την ανεξαρτησία είναι κάτι μάλλον αναπόφευκτο στη σύγχρονη εποχή. Ευχή όλων μας είναι αυτή η ανεξαρτησία να μην έλθει με αιματοχυσίες.
Όσο η Μαδρίτη σκληραίνει τη στάση της, απλά επιταχύνει την πορεία προς την ανεξαρτησία. Αντίθετα μία διαλλακτική στάση και ο διάλογος γύρω από το θέμα αυτό θα κατέληγαν σε έναν φιλικό χωρισμό.
Ο πολύς κόσμος στην Ελλάδα έχει ταυτίσει την Καταλονία με την ποδοσφαιρική ομάδα της Μπαρτσελόνα. Λίγοι είναι αυτοί που γνωρίζουν τις παλαιές και σύγχρονες σχέσεις της Καταλονίας με το Άγιο Όρος.
Η Καταλανική Κυβέρνηση έχει χρηματοδοτήσει στη Μονή Βατοπεδίου την αναστήλωση του σκευοφυλακίου της, ως συμβολική αποζημίωση των καταστροφών που οι Καταλανοί μισθοφόροι είχαν προκαλέσει στο Aγιον Oρος στις αρχές του 14ου αιώνα.
Επτακόσια χρόνια μετά τα τρομερά γεγονότα που έμειναν στην μνήμη των Αγιορειτών, η συμβολική αυτή χειρονομία αποκτά ιδιαίτερη σημασία όχι μόνο για το Aγιον Oρος, αλλά και για την Ελληνο-Καταλανική φιλία.
Το Aγιον Oρος μέχρι πρόσφατα δεν είχε συγχωρήσει την καταλανική επιδρομή.
Όταν ο τροβαδούρος Τζουζέπ Τέρο, από τους πρωτεργάτες της μεταφρανκικής καταλανικής αφύπνισης, επισκέφθηκε το Άγιον Όρος πριν από 20 χρόνια για να γνωρίσει «την ομορφιά αυτής της μουσικής που εμπνέεται από την Παναγία», δηλαδή της βυζαντινής μουσικής, όπως είπε ο ίδιος σε συνέντευξη του στην Πεμπτουσία (http://www.pemptousia.gr/video/i-katalonia-zita-signomi-apo-to-vatopedi/), ο Ηγούμενος της Αγιορειτικής Μονής στην οποία φιλοξενούνταν, του έδειξε την πόρτα μόλις είπε ότι ήταν Καταλανός.
Επιστρέφοντας στην Καταλονία σκέφθηκε ότι έπρεπε οπωσδήποτε να κάνει κάτι για να ξεπλύνει αυτήν την ντροπή των Καταλανών και να αλλάξει την εικόνα που είχε το Άγιον Όρος για αυτούς. Μίλησε αμέσως για την αρνητική αγιορειτική εμπειρία του στον τότε Υπουργό Πολιτισμού της Καταλονίας, αλλά αυτός δεν φάνηκε να συμφωνεί με την σκέψη του να αναληφθεί κάποια πρωτοβουλία στο Άγιον Όρος.
Τα πράγματα άλλαξαν όμως όταν ο φίλος του μεγάλος Καταλανός ποιητής Κάρλος Ντ’ Ουάρτε ανέλαβε την πολιτική θέση του γενικού γραμματέα της Κυβέρνησης της Καταλονίας. Ο Τέρο του διηγήθηκε την τραυματική του εμπειρία, έγιναν επαφές σε υψηλό κυβερνητικό επίπεδο και τελικά η Καταλανική Κυβέρνηση αποφάσισε να αναστηλώσει τον Πύργο, όπου σήμερα στεγάζεται το Σκευοφυλάκιο της Μονής Βατοπεδίου, γιατί ήταν η αγαπημένη Μονή του Παλαιολόγου, που ήταν αυτός που είχε μισθώσει τους Καταλανούς μισθοφόρους, που έκαναν τις καταστροφές στο Άγιον Όρος.
Ο Ντ’ Ουάρτε κατάλαβε τη βαθύτερη πολιτική και πολιτισμική σημασία που θα είχε μία τέτοια χειρονομία για την Καταλονία, υιοθέτησε και προώθησε την ιδέα στον τότε πρόεδρο Πουγιόλ και στη συνέχεια επεξεργάστηκε το σχέδιο νόμου, το οποίο και υπερψηφίστηκε από το Καταλανικό Κοινοβούλιο, χρηματοδοτώντας το έργο με 240.000 ευρώ.
Στην επίσκεψή του στην Μονή Βατοπεδίου ο Κάρλος Ντ’ Ουάρτε είχε το θάρρος να ομολογήσει ότι «σήμερα η Καταλονία θέλει να σβήσει αυτό το στίγμα από την ιστορία της» και ότι «οι Καταλανοί είναι ένας λαός που μαθαίνει από τα λάθη του». Και εξήγησε ότι «η απόφαση της Τζενεραλιντάντ, ένας θερμός εναγκαλισμός μεταξύ Ελλάδας και Καταλονίας, αποτελεί μία χειρονομία φιλίας και αναγνώρισης της εκπληκτικής κληρονομιάς, σε ό,τι αφορά το πνεύμα, την ηθική και την καλλιτεχνική δημιουργία, που η Ελλάδα χάρισε στις χώρες της Μεσογείου και στον κόσμο ολόκληρο».
[irp posts=”375412″ name=”Το Δημοψήφισμα στην Καταλονία, η ΕΕ και η Ελλάδα”]
Το περίφημο βατοπεδινό σκευοφυλάκιο με κειμήλια υψηλής βυζαντινής τέχνης εγκαινιάστηκε από τον εκπρόσωπο της Καταλανικής Κυβέρνησης και τοποθετήθηκε σε αυτό εγχάρακτη αναμνηστική πλάκα, που πιστοποιεί τη χορηγία της Καταλονίας.
Την εποχή που οι Έλληνες πολιτικοί και δημοσιογράφοι κτυπούσαν με λύσσα την ιστορική Μονή, εξυπηρετώντας άνομα συμφέροντα, η Καταλανική Κυβέρνηση παρέδιδε μαθήματα ιστορικής μνήμης και αξιοπρέπειας, αποζημιώνοντας συμβολικά το Άγιον Όρος για λεηλασία που έγινε πριν 700 χρόνια, ενώ η Γερμανική Κυβέρνηση αρνείται να καταβάλει αποζημιώσεις για καταστροφές που έγινα μόλις πριν 70 χρόνια.
Οι «ξενοι» Καταλανοί εβαλαν τα γυαλιά στους «Ελληνες», αλλά και σε όλους τους Ευρωπαίους.
Όπως σχολίαζε πριν αρκετά χρόνια, σε σχετικό της δημοσίευμα, η ισπανική εφημερίδα El-Pais «από τη στιγμή που ξεπλύθηκε η ντροπή, οι Καταλανοί μπορούν να μπαίνουν στα Μοναστήρια».
Ως Έλληνες, χριστιανοί και φίλοι του Αγίου Όρους δεν πρέπει να λησμονήσουμε την γενναία και ευγενική χειρονομία της Καταλονίας, αλλά να σταθούμε δίπλα της στον αγώνα της για ανεξαρτησία.
Η περίπτωση της Καταλονίας, μιας περιοχής με αμιγή εθνικό Καταλανικό πληθυσμό και διαφορετική (καταλανική) γλώσσα, δεν έχει καμία σχέση με την περίπτωση της Θράκης, όπως φοβούνται κάποιοι.
Στην Θράκη ζει μία χριστιανική πλειονότητα, ενώ η μειονότητα που υπάρχει σε δύο μόνο νομούς της (Ξάνθης και Ροδόπης) είναι θρησκευτική και όχι εθνική – γλωσσική, όπως στην Καταλονία. Παρά τις βλέψεις της, η Άγκυρα είναι ανίσχυρη να προβάλει οποιαδήποτε αξίωση, διότι απλούστατα δεν θα μπορούσε να συγκεντρώσει καμία πλειοψηφία σε οποιοδήποτε δημοψήφισμα (που δεν θα γίνει ποτέ). Μην ξεχνάμε ότι, εάν προέβαλε αξιώσεις για μουσουλμάνους διαφορετικής γλώσσας και φυλής, που δεν ξεπερνούν ούτε το 30% του πληθυσμού της Θράκης και δεν έχουν εδαφική συνέχεια με την Τουρκία, τί έπρεπε να κάνουν τότε οι Κούρδοι της Τουρκίας που αποτελούν σχεδόν το 100% των περιοχών της νοτιοανατολικής Τουρκίας όπου ζούν;
