Εκκλησία της Ουκρανίας: Επιστολή προς τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμο αποφάσισε να στείλει η Ιερά Σύνοδος της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας, αναφορικά με τις πρόσφατες ενέργειες του Μητροπολίτη Κερκύρας κ. Νεκταρίου.
Ένα από τα ζητήματα που απασχόλησε τη συνεδρίαση της Ιεράς Συνόδου η οποία πραγματοποιήθηκε χθες, ήταν η εξαγγελθείσα ίδρυση μιας λεγόμενης «μοναστικής οικίας» στην Κέρκυρα, υπό την εποπτεία του Μητροπολίτη Νεκταρίου, για λογαριασμό του Μητροπολίτη Ονουφρίου (Μπερεζόφσκι) και κατόπιν αιτήματος του ίδιου, ο οποίος ηγείται της Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας που συνδέεται με το Πατριαρχείο Μόσχας.
Η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας χαρακτηρίζει τη συγκεκριμένη πρωτοβουλία σοβαρή παρέμβαση στις εκκλησιαστικές υποθέσεις της αυτοκέφαλης Εκκλησίας της Ουκρανίας.
Κατόπιν των σχετικών συζητήσεων, η Ιερά Σύνοδος της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας, αποφάσισε να απευθύνει ανοικτή επιστολή προς τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο και την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος, εκφράζοντας τις αντιρρήσεις της για τη στάση και τις ενέργειες του Μητροπολίτη Κερκύρας.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, οι ενέργειες αυτές συμβάλλουν, κατά την ουκρανική πλευρά, στην υποστήριξη της ρωσικής επιθετικότητας, στην προώθηση της ιδεολογίας του «Ρωσικού Κόσμου» και των εκφραστών της, καθώς και στη διαιώνιση των εκκλησιαστικών διαιρέσεων στην Ουκρανία.
Σφοδρή επίθεση στον Κύριλλο: Υποτάσσεται στα πολιτικά συμφέροντα του Κρεμλίνου
Σφοδρή επίθεση κατά του Πατριάρχη Μόσχας κ. Κυρίλλου εξαπέλυσε η Ιερά Σύνοδος της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας, υπό τον Μητροπολίτη Κιέβου και πάσης Ουκρανίας κ. Επιφάνιο, κατηγορώντας τον για προώθηση αιρετικών διδασκαλιών, νομιμοποίηση της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία και υποταγή της Εκκλησίας στα πολιτικά συμφέροντα του Κρεμλίνου.
Με ανακοίνωση που εξέδωσε στις 19 Νοεμβρίου 2026, παραμονή των 80ών γενεθλίων του Πατριάρχη Κυρίλλου, η Ιερά Σύνοδος χρησιμοποιεί ιδιαίτερα σκληρή γλώσσα, χαρακτηρίζοντας τον Προκαθήμενο της Ρωσικής Εκκλησίας «ανάξιο» του εκκλησιαστικού του αξιώματος.
Στο επίκεντρο της συνοδικής ανακοίνωσης βρίσκεται το πρόσφατο βιβλίο του Πατριάρχη Κυρίλλου με τίτλο «Πόλεμος: Πέρα από τις ορατές αιτίες και συνέπειες», το οποίο, σύμφωνα με την ουκρανική πλευρά, αποτελεί ακόμη μία έκφραση της ιδεολογίας του «Ρωσικού Κόσμου» (Russkiy Mir).
«Μετατρέπει τη ρωσική επιθετικότητα σε ιερό πόλεμο»
Η Ιερά Σύνοδος κατηγορεί τον Πατριάρχη Μόσχας ότι επιχειρεί να προσδώσει θεολογική νομιμοποίηση στον πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, παρουσιάζοντάς τον ως «ιερό πόλεμο» και ως σύγκρουση μεταξύ των «δυνάμεων του φωτός» και των «πνευμάτων του κακού».
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις έννοιες της «μεταφυσικής του πολέμου», της ««εξιλαστήριας σημασίας» του και των υποτιθέμενων «μεταφυσικών συνόρων και στόχων» της Ρωσίας, τις οποίες χρησιμοποιεί ο Πατριάρχης Κύριλλος στο έργο του.
Κατά την Εκκλησία της Ουκρανίας, οι διατυπώσεις αυτές αποσκοπούν στη μετατροπή της στρατιωτικής επιθετικότητας σε ιερή αποστολή, παρουσιάζοντας το ρωσικό κράτος ως υπερασπιστή της πνευματικής αλήθειας απέναντι στους εχθρούς του.
Παράλληλα, η Σύνοδος επικρίνει τη διδασκαλία του Πατριάρχη Κυρίλλου σχετικά με τη θυσία και τον θάνατο στον πόλεμο, υποστηρίζοντας ότι καταργεί ουσιαστικά τη διάκριση μεταξύ του χριστιανικού μαρτυρίου και του θανάτου ενός στρατιώτη που πολεμά για λογαριασμό της Ρωσίας.
Υπενθυμίζει, μάλιστα, το κήρυγμά του το 2022, όταν είχε υποστηρίξει ότι η θυσία κατά την εκπλήρωση του στρατιωτικού καθήκοντος μπορεί να οδηγήσει στην άφεση των αμαρτιών.
Σύμφωνα με τους Ουκρανούς ιεράρχες, τέτοιες αντιλήψεις αντιβαίνουν στη χριστιανική διδασκαλία περί σωτηρίας, μετανοίας και μαρτυρίου.
Η Σύνοδος υποστηρίζει επίσης ότι ο Πατριάρχης Κύριλλος αποδίδει την αποτυχία της Ρωσίας να επιτύχει τους στρατιωτικούς της στόχους στην ανεπαρκή κινητοποίηση της κοινωνίας, αντί να θέτει υπό αμφισβήτηση την ηθική διάσταση της ίδιας της εισβολής.
«Ο πρακτικός σκοπός των κειμένων του Κυρίλλου είναι να πείσει τα ικανά προς στράτευση μέλη του ποιμνίου του να συνεχίσουν να πηγαίνουν στο μέτωπο για να συμμετέχουν στην επιθετικότητα», αναφέρεται χαρακτηριστικά στην ανακοίνωση.
Η ιδεολογία του «Ρωσικού Κόσμου» και η «θεολογία της νίκης»
Η Ιερά Σύνοδος υποστηρίζει ότι ο Πατριάρχης Μόσχας έχει αντικαταστήσει θεμελιώδεις αρχές της χριστιανικής πίστης με μια ιδεολογία που θέτει στο επίκεντρο την ισχύ του ρωσικού κράτους και τη στρατιωτική επικράτηση.
Όπως επισημαίνει, μέσα από τη συγκεκριμένη προσέγγιση η αγιότητα ταυτίζεται με τον στρατιωτικό ηρωισμό, ενώ ο πατριωτισμός μετατρέπεται σε υπακοή στην ερμηνεία της θείας βούλησης από την πολιτική εξουσία.
Οι Ουκρανοί ιεράρχες κάνουν λόγο για μια «θεολογία της νίκης», στην οποία η θεϊκή υποστήριξη συνδέεται με την επικράτηση του ισχυρότερου.
Παράλληλα, συγκρίνουν τις αντιλήψεις που διατυπώνονται στα κείμενα του Πατριάρχη Κυρίλλου με παγανιστικές δοξασίες περί «ιερής Νίκης» και με τον μανιχαϊστικό δυϊσμό, ο οποίος διαχωρίζει τον κόσμο σε απόλυτα αντίπαλες δυνάμεις καλού και κακού.
Κατά τη Σύνοδο, η ιδεολογία αυτή υπονομεύει τη χριστιανική διδασκαλία περί αγάπης, ειρήνης, συγχώρησης και ελέους.
Στην ανακοίνωση γίνεται ακόμη αναφορά σε προηγούμενες διακηρύξεις της Παγκόσμιας Ρωσικής
Λαϊκής Συνόδου, της οποίας προεδρεύει ο Πατριάρχης Κύριλλος, σύμφωνα με τις οποίες το σύνολο της σημερινής ουκρανικής επικράτειας θα πρέπει να εντάσσεται στην αποκλειστική σφαίρα επιρροής της Ρωσίας.
Καταγγελίες για τις αποφάσεις του Πατριαρχείου Μόσχας σχετικά με το Βάπτισμα
Η ουκρανική Εκκλησία ασκεί επίσης έντονη κριτική στις κατευθυντήριες οδηγίες που ενέκρινε η Ιερά Σύνοδος της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας στις 2 Οκτωβρίου 2026, σχετικά με την υποδοχή πιστών από ουκρανικές εκκλησιαστικές δομές στο Πατριαρχείο Μόσχας.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, οι συγκεκριμένες διατάξεις ταυτίζουν ουσιαστικά τα πνευματικά όρια της Εκκλησίας με τα διοικητικά όρια της εκκλησιαστικής δικαιοδοσίας της Μόσχας.
Η Ιερά Σύνοδος κατηγορεί τον Πατριάρχη Κύριλλο ότι αντιμετωπίζει τη θεία χάρη ως κάτι που ενεργεί αποκλειστικά σύμφωνα με τις αποφάσεις του ιδίου και των εκκλησιαστικών οργάνων που ελέγχει.
Οι Ουκρανοί ιεράρχες θεωρούν ότι η προσέγγιση αυτή συνιστά νέα απόκλιση από την ορθόδοξη εκκλησιολογία και τη μυστηριακή παράδοση της Εκκλησίας.
«Ανάξιος»
Παράλληλα, διατυπώνει κατηγορίες για συνεργασία του Πατριάρχη Κυρίλλου με τις μυστικές υπηρεσίες του Κρεμλίνου κατά τη διάρκεια της εκκλησιαστικής του πορείας.
Η Σύνοδος υποστηρίζει ότι, παρά το γεγονός ότι ο Κύριλλος εξακολουθεί να κατέχει τον Πατριαρχικό Θρόνο της Μόσχας και να αναγνωρίζεται από πολλούς ως κανονικός Πατριάρχης, οι διδασκαλίες και οι ενέργειές του έχουν καταστεί καταστροφικές τόσο για τη Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία όσο και για το σύνολο του ορθόδοξου κόσμου.
Χρησιμοποιώντας ιδιαίτερα σκληρή εικόνα, οι Ουκρανοί ιεράρχες παρομοιάζουν την επιρροή του με καρκινικό όγκο στο σώμα της Εκκλησίας.
Καταλήγοντας, η Ιερά Σύνοδος επαναβεβαιώνει την απόρριψη της ιδεολογίας του «Ρωσικού Κόσμου», χαρακτηρίζοντας τον Πατριάρχη Κύριλλο κύριο εκφραστή και υποστηρικτή της.
Απευθυνόμενη προσωπικά στον Πατριάρχη Μόσχας, επικαλείται τα λόγια του Αρχαγγέλου Μιχαήλ από την Επιστολή του Ιούδα: «Κύριλλε! Επιτιμήσαι σοι Κύριος!» (Ιούδα 1:9).
Η ανακοίνωση ολοκληρώνεται με την ευθεία αμφισβήτηση της καταλληλότητάς του για την άσκηση του εκκλησιαστικού του λειτουργήματος και με την κατηγορηματική αναφώνηση: «Ανάξιος!»
Εκκλησία της Ουκρανίας κατά Μητροπολίτη Κερκύρας Νεκταρίου για τη στήριξή του στον Πατριάρχη Κύριλλο
Επιπλέον, την έντονη αντίδραση της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας προκάλεσαν οι πρόσφατες ενέργειες του Μητροπολίτη Κερκύρας, Παξών και Διαποντίων Νήσων κ. Νεκταρίου, με την Ιερά Σύνοδο, υπό τον Μητροπολίτη Κιέβου και πάσης Ουκρανίας κ. Επιφάνιο, να αποφασίζει την αποστολή ανοικτής επιστολής προς τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμο και την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος.
Η απόφαση ελήφθη κατά την τακτική συνεδρίαση της Ιεράς Συνόδου στις 19 Νοεμβρίου 2026, στη Μητροπολιτική Κατοικία στο Κίεβο, με τη συμμετοχή και των 13 μελών της.
Σύμφωνα με την Εκκλησία της Ουκρανίας, ο Μητροπολίτης Νεκτάριος, κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στη Ρωσία, εξέφρασε την υποστήριξή του προς τις ενέργειες και τις διδασκαλίες του Πατριάρχη Μόσχας κ. Κυρίλλου, συμπεριλαμβανομένης της ιδεολογίας του «Ρωσικού Κόσμου» (Russkiy Mir), την οποία η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας χαρακτηρίζει αιρετική.
Η Ιερά Σύνοδος επικρίνει επίσης τον Μητροπολίτη Κερκύρας για την αποδοχή τιμητικής διάκρισης από τον Πατριάρχη Κύριλλο, καθώς και για την ανακοίνωση της πρόθεσής του να του απονείμει αντίστοιχη διάκριση.























