Στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) προσέφυγαν η Εσθονική Χριστιανική Ορθόδοξη Εκκλησία (EKÕK) και η Ιερά Μονή Πουχτίτσας, αμφισβητώντας τη νομοθεσία που τις υποχρεώνει να διακόψουν τους δεσμούς τους με το Πατριαρχείο Μόσχας, σύμφωνα με δημοσίευμα της εσθονικής δημόσιας ραδιοτηλεόρασης ERR.
Η προσφυγή αφορά τις τροποποιήσεις του νόμου περί Εκκλησιών και Θρησκευτικών Κοινοτήτων της Εσθονίας, οι οποίες τέθηκαν σε ισχύ στις 27 Ιουνίου 2026. Σύμφωνα με το νέο νομοθετικό πλαίσιο, οι θρησκευτικοί οργανισμοί έχουν προθεσμία έως τις 28 Δεκεμβρίου 2026 προκειμένου να προσαρμόσουν τα καταστατικά, τα διοικητικά τους όργανα και τη λειτουργία τους στις νέες απαιτήσεις.
Υπενθυμίζεται ότι στις 17 Ιουνίου 2025 το Κοινοβούλιο της Εσθονίας (Riigikogu) είχε εγκρίνει αναθεωρημένη τροπολογία του σχετικού νόμου, η οποία προβλέπει την αποκοπή των δεσμών των θρησκευτικών οργανισμών της χώρας με αλλοδαπούς θρησκευτικούς φορείς που θεωρούνται απειλή για την εθνική ασφάλεια.
Η Εκκλησία επικαλείται παραβίαση της θρησκευτικής ελευθερίας
Η Εσθονική Χριστιανική Ορθόδοξη Εκκλησία, η οποία προηγουμένως έφερε την ονομασία «Εσθονική Ορθόδοξη Εκκλησία του Πατριαρχείου Μόσχας», υποστηρίζει ότι η νέα νομοθεσία περιορίζει τη θρησκευτική ελευθερία και θέτει σε κίνδυνο την κανονική της ταυτότητα.
Ο Επίσκοπος Δανιήλ της Εσθονικής Χριστιανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας ανέφερε ότι η Εκκλησία ανέμενε περαιτέρω διευκρινίσεις μέσα από τον διάλογο με το Υπουργείο Εσωτερικών, ωστόσο εξακολουθεί να επικρατεί αβεβαιότητα σχετικά με την εφαρμογή των νέων διατάξεων.
Από την πλευρά του, ο δικηγόρος Άρτουρ Κνιάζεφ, ο οποίος εκπροσωπεί τόσο την Εκκλησία όσο και τη Μονή Πουχτίτσας, υποστήριξε ότι οι απαιτήσεις των αρχών δεν περιορίζονται σε απλές διοικητικές αλλαγές.
Όπως εξήγησε, οι ορθόδοξες εκκλησιαστικές κοινότητες δεν μπορούν να τροποποιήσουν μονομερώς τους κανονικούς τους δεσμούς χωρίς να επηρεαστεί η θρησκευτική τους ταυτότητα.
Κατά τον ίδιο, η νομοθεσία τις φέρνει ουσιαστικά αντιμέτωπες με το δίλημμα είτε να αλλάξουν την εκκλησιαστική τους υπαγωγή είτε να αντιμετωπίσουν το ενδεχόμενο παύσης της λειτουργίας τους.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην Ιερά Μονή Πουχτίτσας, η οποία λειτουργεί για περισσότερα από 135 χρόνια και φιλοξενεί περίπου 90 μοναχές, στην πλειονότητά τους ηλικίας άνω των 60 ετών.
Η απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου της Εσθονίας
Στις 8 Ιουνίου 2026, το Ανώτατο Δικαστήριο της Εσθονίας επικύρωσε τη νομοθεσία, ερμηνεύοντας τους περιορισμούς της ως μέτρα που αφορούν τους διοικητικούς και όχι τους θρησκευτικούς δεσμούς των εκκλησιαστικών οργανισμών.
Οι εκπρόσωποι της Εσθονικής Χριστιανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας υποστηρίζουν ότι η ερμηνεία του Υπουργείου Εσωτερικών υπερβαίνει τα όρια που έθεσε το Ανώτατο Δικαστήριο, καθώς ενδέχεται να επηρεάσει και τις θρησκευτικές σχέσεις με το Πατριαρχείο Μόσχας.
Υπουργείο Εσωτερικών: «Το κράτος δεν παρεμβαίνει στη θρησκευτική πρακτική»
Από την πλευρά του, το Υπουργείο Εσωτερικών της Εσθονίας απορρίπτει τις αιτιάσεις περί παρέμβασης στη θρησκευτική ζωή των πιστών.
Ο Ρίνγκο Ρίνγκβεε, σύμβουλος του Τμήματος Θρησκευτικών Υποθέσεων και Κοινωνίας των Πολιτών του υπουργείου, υπογράμμισε ότι η θρησκευτική ελευθερία εξακολουθεί να προστατεύεται στη χώρα.
«Το κράτος δεν παρεμβαίνει στον τρόπο με τον οποίο ασκεί κανείς την πίστη του», δήλωσε, διευκρινίζοντας ότι η νομοθεσία απαγορεύει τη διατήρηση δεσμών με αλλοδαπούς θρησκευτικούς οργανισμούς ή πνευματικούς ηγέτες των οποίων οι δραστηριότητες απειλούν το εσθονικό κράτος.
Παράλληλα, επιβεβαίωσε ότι ο διάλογος με την Εσθονική Χριστιανική Ορθόδοξη Εκκλησία συνεχίζεται και ότι το υπουργείο εξετάζει, σε συνεργασία με τους εκπροσώπους της, τις σχετικές καταστατικές ρυθμίσεις.
Ο ίδιος διευκρίνισε ότι οι αρχές δεν έχουν κινήσει διαδικασίες διάλυσης ούτε της Εκκλησίας ούτε της Μονής Πουχτίτσας, επισημαίνοντας ωστόσο ότι η νομοθεσία πρέπει να τηρηθεί.
Η θέση του Μητροπολίτη Ταλλίνης Στεφάνου
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Μητροπολίτης Ταλλίνης και πάσης Εσθονίας κ. Στέφανος, της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Εσθονίας (Οικουμενικό Πατριαρχείο), είχε εκφράσει την υποστήριξή του στις προτεινόμενες νομοθετικές τροποποιήσεις.
Ο Μητροπολίτης Στέφανος είχε υπογραμμίσει την αναγκαιότητά τους υπό το πρίσμα των σημερινών γεωπολιτικών απειλών και της κατάστασης που έχει διαμορφωθεί στις σχέσεις με το Πατριαρχείο Μόσχας.
Πηγή: Εσθονική δημόσια ραδιοτηλεόραση ERR, orthodoxtimes.gr
