ΚΕΡΥΝΕΙΑ: Νέα διάσταση αποκτά η τραγωδία με το επιβατηγό καταμαράν Filo Jet στα ανοικτά της κατεχόμενης Κερύνειας, καθώς τουρκικό φιλοκυβερνητικό δημοσίευμα επιχειρεί να συνδέσει την Ελλάδα με παλαιότερες επισκευές του πλοίου, προτού ακόμη ολοκληρωθεί η επίσημη έρευνα για τα αίτια του ναυαγίου.
Ρεπορτάζ: Γιάννης Παπανικολάου
Την ίδια στιγμή, το κυπριακό ΚΣΕΔ είχε δηλώσει από την πρώτη στιγμή ότι ήταν έτοιμο να διαθέσει εναέρια και θαλάσσια μέσα για την επιχείρηση έρευνας και διάσωσης, με αποκλειστική προτεραιότητα τη σωτηρία ανθρώπινων ζωών. Η τουρκοκυπριακή πλευρά απάντησε ότι, στη συγκεκριμένη φάση, δεν χρειαζόταν τη συνδρομή της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Το Filo Jet απέπλευσε την Κυριακή 30 Αυγούστου από την κατεχόμενη Κερύνεια με προορισμό το Ταşucu της Τουρκίας. Στο πλοίο επέβαιναν 259 επιβάτες και οκτώ μέλη πληρώματος, συνολικά 267 άνθρωποι. Περίπου τέσσερα ναυτικά μίλια από την ακτή παρουσίασε εισροή υδάτων, ανετράπη και αργότερα βυθίστηκε σε βάθος 514 μέτρων.
Σύμφωνα με τη νεότερη ενημέρωση που μετέδωσε το Reuters, 241 άνθρωποι διασώθηκαν, οκτώ έχουν επιβεβαιωμένα χάσει τη ζωή τους και 20 εξακολουθούν να αγνοούνται. Ο αριθμός των αγνοουμένων αναθεωρήθηκε από 18 σε 20 μετά τη διασταύρωση των καταλόγων επιβατών με τα στοιχεία των διασωθέντων.
Ο τουρκικός ισχυρισμός για «ελληνική επισκευή»
Η φιλοκυβερνητική τουρκική εφημερίδα Türkiye προέβαλε την 1η Σεπτεμβρίου τον ισχυρισμό ότι οι ιδιοκτήτες του καταμαράν είχαν αναθέσει σε ελληνική εταιρεία την επισκευή σοβαρών ζημιών που είχε υποστεί το πλοίο στο παρελθόν.
Το δημοσίευμα επικαλείται τον Τούρκο ναυπηγό Ερντάλ Κιλίτς, ο οποίος υποστήριξε ότι είχε εξετάσει το πλοίο μετά από παλαιότερο ατύχημα και είχε διαπιστώσει εκτεταμένη δομική βλάβη στην πλώρη. Κατά τον ίδιο, απαιτούνταν εξειδικευμένη επισκευή υπό την επίβλεψη αναγνωρισμένου νηογνώμονα, αλλά οι τότε ιδιοκτήτες δεν ακολούθησαν τη δική του πρόταση.
Ωστόσο, στο τουρκικό δημοσίευμα δεν κατονομάζεται η ελληνική εταιρεία που φέρεται να πραγματοποίησε την επισκευή, δεν παρουσιάζεται τεχνική έκθεση για τις εργασίες και δεν παρατίθεται μέχρι στιγμής επίσημο πόρισμα που να συνδέει οποιαδήποτε επέμβαση στην Ελλάδα με το ναυάγιο.
Τα διαθέσιμα ναυτιλιακά στοιχεία δείχνουν ότι το πλοίο είχε περάσει το 2017 σε ελληνική ιδιοκτησία, είχε λάβει το όνομα Iris Jet και είχε μεταφερθεί στο Πέραμα. Παρέμεινε σε ελληνική εταιρεία έως το 2024, οπότε αποκτήθηκε από την τουρκική Filo Denizcilik, μετονομάστηκε σε Filo Jet και επανήλθε στη γραμμή Κερύνειας–Ταşucu.
Η προηγούμενη ελληνική ιδιοκτησία ή η πραγματοποίηση επισκευών στην Ελλάδα δεν αποτελούν από μόνες τους απόδειξη ευθύνης. Για να διαπιστωθεί αιτιώδης σύνδεση απαιτούνται εξέταση του ναυαγίου, τεχνικοί φάκελοι, πιστοποιητικά αξιοπλοΐας, στοιχεία συντήρησης και πραγματογνωμοσύνη.
Τι αναφέρουν τα διεθνή πρακτορεία
Το Reuters δεν αποδίδει ευθύνη σε ελληνική εταιρεία. Μεταδίδει ότι η αιτία της καταστροφής παραμένει υπό διερεύνηση και επικεντρώνεται στις μαρτυρίες επιζώντων, σύμφωνα με τις οποίες το πλοίο παρουσίασε βίαιους κραδασμούς πριν προσκρούσει με δύναμη στη θάλασσα και υποστεί ρήγμα στην πλώρη.
Ο Guardian αναφέρεται στην ηλικία του 26χρονου πλοίου, στα ερωτήματα γύρω από την αξιοπλοΐα του και στις καταγγελίες για ελλιπή μέτρα ασφαλείας. Παράλληλα, καταγράφει ότι βρίσκεται σε εξέλιξη προσπάθεια εντοπισμού του καταγραφέα δεδομένων, ο οποίος μπορεί να δώσει κρίσιμες απαντήσεις.
Το Sky News μετέδωσε μαρτυρίες επιβατών ότι είχαν ζητήσει την επιστροφή του πλοίου στο λιμάνι λόγω της κατάστασης της θάλασσας. Άλλες καταγγελίες αφορούν δυσκολίες στην πρόσβαση στα σωσίβια, κλειδωμένες θύρες και τον τρόπο με τον οποίο οργανώθηκε η εγκατάλειψη του σκάφους. Όλοι οι ισχυρισμοί αποτελούν αντικείμενο της έρευνας.
Ο καπετάνιος, τα επτά μέλη του πληρώματος και πρόσωπα που συνδέονται με τη διαχείριση του πλοίου έχουν τεθεί υπό κράτηση ή διερεύνηση από τις τουρκοκυπριακές αρχές. Εξετάζονται επίσης οι ευθύνες των αρμόδιων λιμενικών υπηρεσιών που επέτρεψαν τον απόπλου.
Τι επισημαίνουν αναλυτές στο vimaorthodoxias.gr
Στρατιωτικοί και πολιτικοί αναλυτές που αξιολογούν τα διαθέσιμα στοιχεία για το vimaorthodoxias.gr υπογραμμίζουν ότι οποιαδήποτε απόπειρα απόδοσης εθνικής ευθύνης, πριν ολοκληρωθεί η τεχνική και δικαστική έρευνα, είναι πρόωρη και μπορεί να εξυπηρετεί επικοινωνιακές ή πολιτικές σκοπιμότητες.
Όπως επισημαίνουν, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι η εθνικότητα μιας παλαιότερης εταιρείας, αλλά ποιος είχε την ευθύνη του πλοίου κατά τον τελευταίο έλεγχο, ποιος εξέδωσε τα ισχύοντα πιστοποιητικά, ποιες εργασίες συντήρησης πραγματοποιήθηκαν και ποιος επέτρεψε τον απόπλου μετά την κακοκαιρία.
Η έρευνα πρέπει να απαντήσει εάν υπήρξε δομική αστοχία, λανθασμένος χειρισμός, πρόβλημα συντήρησης ή συνδυασμός τεχνικών και καιρικών παραγόντων. Μέχρι να ανασυρθεί ο καταγραφέας και να εξεταστεί το ναυάγιο, κάθε κατηγορηματική απόδοση ευθύνης παραμένει ισχυρισμός.
Το βάρος εξακολουθεί να βρίσκεται στην αναζήτηση των αγνοουμένων και στη στήριξη των οικογενειών. Η ανθρώπινη τραγωδία δεν πρέπει να μετατραπεί σε πεδίο ελληνοτουρκικής αντιπαράθεσης πριν μιλήσουν τα επίσημα στοιχεία.
