Χριστιανισμός: Οι επισκέψεις και οι συναντήσεις των Ελληνορθοδόξων Πατριαρχών Αντιοχείας κ. Ιωάννη και Ιεροσολύμων κ. Θεοφίλου με θρησκευτικές και πολιτικές ηγεσίες της Ελλάδος, της Κύπρου και άλλων χωρών είχαν ως κύριο θέμα τους άμεσους κινδύνους για τις ζωές τους, που αντιμετωπίζουν οι Χριστιανοί Ορθόδοξοι στα μέρη όπου γεννήθηκε η Εκκλησία και ιδρύθηκαν τα πρεσβυγενή* Πατριαρχεία.
Του Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου
Ο Πατριάρχης Αντιοχείας συναντήθηκε με τους Πατριάρχες Κωνσταντινουπόλεως και Βουλγαρίας, με τον Αρχιεπίσκοπο Κύπρου με εκπροσώπους του Πατριαρχείου της Μόσχας και με τον Γ.Γ. Θρησκευμάτων της Ελλάδος Γιώργο Καλαντζή. Επίσης είχε συνεργασία με τους στον Λίβανο υπ’ αυτόν Μητροπολίτες. Ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων συναντήθηκε πρόσφατα με τους Προέδρους των ΗΠΑ Ντ. Τραμπ και της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Επισκέφθηκε επίσης την Ελλάδα και συναντήθηκε με τον Αρχιεπίσκοπο της Ελλάδος, με τον Πρωθυπουργό της και τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κ. Κων. Τασούλα.
Υπενθυμίζεται ότι στα Ιεροσόλυμα Σταυρώθηκε και Αναστήθηκε ο Θεάνθρωπος Ιησούς Χριστός, με την Πεντηκοστή ιδρύθηκε η Εκκλησία και στην Ιερουσαλήμ, προ της καταστροφής της από τα ρωμαϊκά στρατεύματα, συνήλθε η Αποστολική Σύνοδος υπό την προεδρία του Αποστόλου Ιακώβου. Κάθε Βήμα στην Αγία Γη είναι τόπος προσευχής, λατρείας και προσκυνήσεως για τους Χριστιανούς: Ο Πανάγιος Τάφος, η Βηθλεέμ, η Γεθσημανή, ο Ιορδάνης ποταμός, το Όρος των Ελαιών, τα Μοναστήρια. Όλα θυμίζουν ότι για 2.000 περίπου χρόνια η Ορθόδοξη Εκκλησία και ο Ελληνισμός τα διαφυλάσσουν.
Σήμερα το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων αντιμετωπίζει πολλά προβλήματα. Φανατικοί Εβραίοι κακοποιούν Χριστιανούς, το κράτος του Ισραήλ με διάφορους τρόπους έχει πρόγραμμα να ιδιοποιηθεί σημαντικούς χώρους του Πατριαρχείου στην παλαιά πόλη και στον χριστιανικό τομέα και μεθοδεύει δια των εποίκων να καταπατήσει εκτάσεις που ανήκουν σε Μονές του. Επίσης δια του στρατού του το Ισραήλ επιδίωξε να εκδιώξει από τη Γάζα ποίμνιο του Πατριαρχείου. Δικαίως ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κ. Κων. Τασούλας απένειμε τιμητικές διακρίσεις στον ηγούμενο της Μονής Αγίου Πορφυρίου Γάζας Αρχιεπίσκοπο Τιβεριάδος Αλέξιο και τον βοηθό του Αρχιμανδρίτη Σίλα που και οι δύο κατά την ισοπέδωση της πόλης και της περιοχής της Γάζας από τα ισραηλινά στρατεύματα έμειναν στο εκεί Μοναστήρι μαζί με το ποίμνιό τους που προστάτευαν, λέγοντας ότι θα υποστούν ό, τι και αυτό. Η ηρωική και
σύμφωνη με τη χριστιανική διδασκαλία ενέργειά τους έσωσε τη ζωή εκατοντάδων ανθρώπων.
Υπό την εκκλησιαστική δικαιοδοσία του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων είναι και η Μονή Σινά, που κρατικά ανήκει στην Αίγυπτο και αντιμετωπίζει πολλά προβλήματα από την κυβέρνησή της, που θέλει να καταπατήσει κτήματά της και να τα μετατρέψει σε τουριστικά κέντρα.
Στην Αντιόχεια, μετά τον λιθοβολισμό του Στεφάνου, μαζεύτηκαν οι μαθητές του Ιησού και στην πόλη αυτή ονομάστηκαν Χριστιανοί. Ο Απόστολος Παύλος πηγαίνοντας προς τη Δαμασκό δια θαύματος από διώκτης των Χριστιανών κατέστη ο Απόστολος των Εθνών. Οι Ελληνορθόδοξοι του Πατριαρχείου Αντιοχείας νιώθουν μεγάλη ευλογία γιατί μιλάνε τα αραμαϊκά, τη γλώσσα, που μιλούσε ο Ιησούς Χριστός.
Το Πατριαρχείο Αντιοχείας έχει υπό την δικαιοδοσία του τους Ορθοδόξους των Συρίας, Λιβάνου, Ιράν, Ιράκ, Ομάν, Μπαχρέιν, Κατάρ, ΗΑΕ και της Κιλικίας, που σήμερα ανήκει στην Τουρκία. Ακριβώς διότι η Αντιόχεια είναι υπό τουρκική κυριαρχία η έδρα του Πατριαρχείου έχει μεταφερθεί στη Δαμασκό. Το Πατριαρχείο λέγεται πάντα Ελληνορθόδοξο, αλλά λόγω αβελτηρίας της Ελληνικής Πολιτείας και επεμβάσεων των Ρώσων έχει στην ουσία καταστεί Αραβορθόδοξο. Μετά την «αραβική άνοιξη», που εκδηλώθηκε το 2010/11 σε αραβικές χώρες της Μέσης Ανατολής και της Βόρειας Αφρικής, το Πατριαρχείο διέρχεται περίοδο έντονης δοκιμασίας, λόγω και μετανάστευσης του ποιμνίου του. Στο Ιράκ από το 2003 το Πατριαρχείο έχει χάσει το 80% του ποιμνίου του. Στη Συρία και ειδικότερα στο Χαλέπι από 200.000 που ήσαν οι Χριστιανοί πριν από τον πόλεμο σήμερα είναι λιγότεροι από 20.000. Στην περιοχή της Δαμασκού λεηλατήθηκαν μοναστήρια, στο Χαλέπι απήχθησαν και εφονεύθησαν κληρικοί, το 2025 η τρομοκρατική επίθεση αυτοκτονίας σουνιτών τζιχαντιστών στον Ιερό Ναό του Προφήτη Ηλία της Δαμασκού προκάλεσε τον θάνατο 25 πιστών και τον τραυματισμό 63. Στον Λίβανο πύραυλοι του Ισραήλ έπληξαν Ελληνορθοδόξους οικισμούς και κατέστρεψαν τον Ορθόδοξο Ναό του Αγίου Γεωργίου. Γενικά οι Χριστιανοί στον Λίβανο βρίσκονται μεταξύ των πυρών της Χεζμπολά και του Ισραήλ και ως διέξοδο επιβίωσης βρίσκουν τη μετανάστευση.
Η περιοχή της Αιγύπτου, έδρα του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας, είναι η κοιτίδα του μοναχισμού ανατολικής και δυτικής Εκκλησίας και σημαντικών θεολόγων, όπως οι άγιοι Αθανάσιος και Κύριλλος, οι οποίοι συνέβαλαν αποφασιστικά στην καθιέρωση των δογμάτων της Εκκλησίας. Ιδρυτής της Εκκλησίας της Αλεξανδρείας είναι ο Απόστολος και Ευαγγελιστής Μάρκος. Η θέση του Ελληνορθοδόξου Πατριάρχου Αλεξανδρείας στη ζωή της αρχαίας Εκκλησίας φαίνεται και από το τίτλο
του. Πρώτος που ονομάστηκε «Πάπας» ήταν ο Επίσκοπος Αλεξανδρείας. Πρώτος Πάπας ονομάστηκε ο Μέγας Αθανάσιος από τον Μέγα Βασίλειο, ο οποίος καλεί τον Ρώμης απλώς «Επίσκοπο» Ρώμης. Τον τίτλο του Πάπα προσοικειώθηκε ο Ρώμης τέσσερις αιώνες μετά. Αυτό το σπουδαίο στη φήμη Πατριαρχείο κατά τον 20ό αιώνα απλώθηκε σε όλη την Αφρική, με την ιεραποστολή φωτισμένων ελληνορθοδόξων κληρικών. Το Πατριαρχείο επλήγη από το χάσιμο του μεγίστου μέρους του ελληνικού ποιμνίου του, λόγω της πολιτικής του Νάσερ και, από το 2022, αντιμετωπίζει μείζον πρόβλημα με την ίδρυση της Ρωσικής Πατριαρχικής Εξαρχίας στην Αφρική, με κέντρο το Κάϊρο. Το Πατριαρχείο της Μόσχας υποστηρίζει ότι με την ίδρυση της Εξαρχίας του άνω των εκατό κληρικών του Πατριαρχείου Αλεξανδρειας εντάχθηκαν σε αυτήν.
Το Πατριαρχείο της Μόσχας δήλωσε ότι προχώρησε στην ενέργεια της δημιουργίας Εξαρχίας στην Αφρική, λόγω της στάσεως του σημερινού Πατριάρχου Αλεξανδρείας Θεοδώρου στο Ουκρανικό. Συγκεκριμένα η ανακοίνωση αναφέρει ότι τον Οκτώβριο του 2018 ο κ. Θεόδωρος συλλειτούργησε με τον κανονικό ( υπό το Πατριαρχείο της Μόσχας) Μητροπολίτη Κιέβου κ. Ονούφριο και απευθυνόμενος στους πιστούς, τους προέτρεψε να μείνουν πιστοί στην Κανονική Εκκλησία. Στις 27 Σεπτεμβρίου 2019 επανέλαβε τα ίδια. Όμως, στις 8 Νοεμβρίου 2019, κατόπιν παραινέσεων της ελληνικής κυβερνήσεως και άλλων ισχυρών παραγόντων, ο Πατριάρχης Θεόδωρος αναγνώρισε τους σχισματικούς, τους οποίους προώθησε η κυβέρνηση της Ουκρανίας, με την ευλογία του Οικουμενικού Πατριαρχείου.-
*Πρεσβυγενή καλούνται τα Πατριαρχεία που ιδρύθηκαν κατά τους πρώτους αιώνες του Χριστιανισμού. Η σειρά των αντιστοίχων Εκκλησιών κατά χρονολογική σειρά ιδρύσεως είναι των Ιεροσολύμων, της Αντιοχείας, της Ρώμης, της Αλεξανδρείας, και της Κωνσταντινούπολης. Κατά την Α΄ Οικουμενική Σύνοδο ο Αλεξανδρείας είχε τη δεύτερη θέση, μετά τον Ρώμης. Μετά την καθιέρωση σειράς πολιτικής και εκκλησιαστικής αξιολογήσεως τοποθετήθηκε στη σειρά των πρεσβείων τιμής πρώτη η Εκκλησία της Ρώμης, ως πρώτη πρωτεύουσα της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, δεύτερη η Εκκλησία της Κωνσταντινούπολης μετά την μεταφορά της πρωτεύουσας της Αυτοκρατορίας σε αυτήν, τρίτη η της Αλεξανδρείας, ως μεγαλούπολης της εποχής, τετάρτη η της Αντιοχείας και πέμπτη η των Ιεροσολύμων, πόλης η οποία είχε σχεδόν εγκαταλειφθεί μετά την ολοτελή καταστροφή της από τα υπό τον αυτοκράτορα Τίτο ρωμαϊκά στρατεύματα, το 70 μ.Χ.. Μετά το Μεγάλο Σχίσμα η Εκκλησία της Ρώμης δεν αποτελεί μέρος της Μίας, Αγίας, Καθολικής και Αποστολικής Εκκλησίας.
