ΑΛΒΑΝΙΑΣ ΙΩΑΝΝΗΣ: «Θα τον αποκαλούσα άνθρωπο της ανάστασης. Όχι μόνο για την ανάσταση των τειχών των εκκλησιών, αλλά κυρίως για την ανάσταση των ψυχών από το σκοτάδι».
Ρεπορτάζ: Γιάννης Παπανικολάου – ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ
Με αυτά τα λόγια ο νυν Αρχιεπίσκοπος Τιράνων, Δυρραχίου και πάσης Αλβανίας Ιωάννης περιέγραψε το έργο του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αναστασίου κατά την εναρκτήρια ομιλία του στο διεθνές συνέδριο που πραγματοποιήθηκε στη Βοστώνη των Ηνωμένων Πολιτειών.
Το συνέδριο με τίτλο “Anastasios: Archbishop, Theologian, Missionary” ξεκίνησε τη Δευτέρα 2 Μαρτίου και ολοκληρώθηκε την Τετάρτη 4 Μαρτίου στις εγκαταστάσεις της Θεολογικής Σχολής του Τιμίου Σταυρού της Hellenic College Holy Cross. Η διοργάνωση πραγματοποιήθηκε από το Huffington Ecumenical Institute και ήταν αφιερωμένη στη ζωή, τη θεολογική σκέψη και το ιεραποστολικό έργο του μεγάλου ιεράρχη της Ορθοδοξίας.
Η Αλβανία που βρήκε ο Αναστάσιος το 1991
Στην ομιλία του, ο Αρχιεπίσκοπος Ιωάννης ανέτρεξε στις πρώτες στιγμές της άφιξης του Αναστασίου στην Αλβανία το 1991, μια περίοδο κατά την οποία η Εκκλησία της χώρας είχε σχεδόν εξαφανιστεί εξαιτίας του σκληρού αθεϊστικού καθεστώτος που είχε επιβληθεί για δεκαετίες.
«Βρήκε μια γη όπου η Εκκλησία είχε καταστραφεί ολοσχερώς», ανέφερε χαρακτηριστικά. «Το καθεστώς είχε καταστρέψει ή μετατρέψει σε αποθήκες και δημόσια κτίρια περισσότερες από 1.600 εκκλησίες και μοναστήρια, ενώ είχαν απομείνει μόλις 22 κληρικοί σε ολόκληρη τη χώρα».
Η εικόνα που παρουσίασε ο Αρχιεπίσκοπος Ιωάννης ήταν συγκλονιστική. Ναοί κατεστραμμένοι, ιερείς γηρασμένοι και χωρίς νέους διαδόχους, και μια κοινωνία που είχε χάσει σχεδόν κάθε επαφή με τη θρησκευτική ζωή.
Ωστόσο, μέσα σε λίγα χρόνια, ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος κατάφερε να μετατρέψει αυτή την κατάσταση σε μια πρωτοφανή εκκλησιαστική αναγέννηση.
Η αναγέννηση της Ορθοδοξίας στην Αλβανία
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο συνέδριο, ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος προχώρησε σε μια τεράστια προσπάθεια ανασυγκρότησης της Εκκλησίας.
Περισσότερες από 400 εκκλησίες ανοικοδομήθηκαν ή αποκαταστάθηκαν, ενώ χειροτονήθηκαν 145 νέοι κληρικοί. Δημιουργήθηκαν θεολογικές σχολές, εκπαιδευτικά ιδρύματα και κοινωνικές δομές που στήριξαν την τοπική κοινωνία.
Όπως τόνισε ο Αρχιεπίσκοπος Ιωάννης, η μεγαλύτερη πρόκληση δεν ήταν η ανοικοδόμηση των ναών.
«Τα τείχη μπορούν να ξαναχτιστούν», είπε. «Αλλά η συνείδηση των ανθρώπων, η πίστη τους και η σχέση τους με τον Θεό χρειάζονται πολύ βαθύτερη και πιο υπομονετική εργασία».
Ακριβώς σε αυτό το σημείο, σύμφωνα με τον ίδιο, φάνηκε το πραγματικό μεγαλείο του Αναστασίου.
«Κήρυττε αυτό που ζούσε»
Κατά την ομιλία του, ο Αρχιεπίσκοπος Ιωάννης στάθηκε ιδιαίτερα στην προσωπικότητα του προκατόχου του.
Όπως ανέφερε, η δύναμη του Αναστασίου δεν προερχόταν μόνο από τη θεολογική του γνώση, αλλά κυρίως από την προσωπική του πνευματική ζωή.
«Κήρυττε αυτό που ζούσε και ζούσε αυτό που κήρυττε», τόνισε.
Η διακονία του, όπως είπε, πηγάζει από μια βαθιά αγάπη προς τον Θεό και προς τον άνθρωπο. Αυτή η αγάπη αποτέλεσε τη βάση για όλες τις πρωτοβουλίες που ανέλαβε τόσο στην Αφρική όσο και στην Αλβανία.
Δεν ήταν τυχαίο ότι πολλοί τον χαρακτήριζαν ιεραπόστολο της σύγχρονης εποχής, έναν άνθρωπο που συνέδεσε τη θεολογία με την πράξη.
Σημείο υπερηφάνειας για τους Ορθόδοξους
Πριν από την κεντρική ομιλία, οι καθηγητές και κληρικοί π. Ιωάννης Χρυσαυγής και π. Λουκάς Βερώνης παρουσίασαν προσωπικές μαρτυρίες για τη σχέση τους με τον μεγάλο ιεράρχη.
Ο π. Ιωάννης Χρυσαυγής τόνισε ότι ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος αποτελεί μία από τις ελάχιστες μορφές της σύγχρονης εκκλησιαστικής ιστορίας που κατάφεραν να εμπνεύσουν τόσο βαθιά την Ορθοδοξία.
«Ελάχιστες προσωπικότητες γίνονται πραγματικά ορόσημα πίστης», ανέφερε. «Ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος είναι μία από αυτές. Παραμένει σημείο υπερηφάνειας για τους Ορθόδοξους Χριστιανούς σε όλο τον κόσμο».
Το μήνυμα του Αρχιεπισκόπου Αμερικής
Στο συνέδριο απηύθυνε χαιρετισμό και ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής Ελπιδοφόρος, ο οποίος αναφέρθηκε στη σημασία του παραδείγματος του Αναστασίου στη σημερινή εποχή.
Όπως σημείωσε, σε έναν κόσμο που χαρακτηρίζεται από πόλωση και συγκρούσεις, το πνεύμα ταπεινότητας και διαλόγου που εξέφραζε ο Αρχιεπίσκοπος Αναστάσιος είναι πιο αναγκαίο από ποτέ.
«Ο ευγενικός και υπομονετικός τρόπος με τον οποίο προσέγγιζε τον άνθρωπο αποτελεί ένα παράδειγμα που πρέπει να μεταφέρουμε στο παρόν», υπογράμμισε.
Μια παγκόσμια εκκλησιαστική παρακαταθήκη
Το συνέδριο ολοκληρώθηκε με εισηγήσεις θεολόγων, πανεπιστημιακών και εκκλησιαστικών προσωπικοτήτων από διάφορες χώρες, οι οποίοι ανέλυσαν τη θεολογική σκέψη και την ιεραποστολική δράση του Αναστασίου.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη συμβολή του στον διαθρησκειακό διάλογο, καθώς και στη μοναδική του ικανότητα να γεφυρώνει πολιτισμούς και λαούς.
Η προσωπικότητα του Αρχιεπισκόπου Αναστασίου, όπως τόνισαν οι ομιλητές, δεν περιορίζεται σε μια τοπική εκκλησιαστική δράση. Αντίθετα, αποτελεί μια παγκόσμια πνευματική παρακαταθήκη που συνεχίζει να εμπνέει την Ορθοδοξία αλλά και τον ευρύτερο χριστιανικό κόσμο.
Και όπως υπογράμμισε ο Αρχιεπίσκοπος Ιωάννης στην κατακλείδα της ομιλίας του, το μεγαλύτερο έργο του Αναστασίου δεν ήταν τα κτίρια που ανοικοδόμησε.
Ήταν οι άνθρωποι που βοήθησε να ξαναβρούν την πίστη και την ελπίδα τους.
Φωτογραφίες: Ορθόδοξος Παρατηρητής/ Δημήτριος Πανάγος
