ΟΠΕΚΕΠΕ: Ραγδαίες εξελίξεις στις αγροτικές ενισχύσεις, με τον ΟΠΕΚΕΠΕ να περνά στην τελική ευθεία για πληρωμές που αγγίζουν τα 230 εκατ. ευρώ, ενώ το σύστημα διορθώσεων έχει ήδη ανοίξει για κρίσιμα στοιχεία ΚΑΕΚ και ΑΤΑΚ.
Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
News: Σύμφωνα με πληροφορίες που μεταφέρθηκαν στο Vimaorthodoxias.gr, ειδικά στελέχη του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων επιβεβαιώνουν ότι στόχος είναι μία ενιαία πίστωση πριν το τέλος Μαρτίου, εφόσον ολοκληρωθούν οι διασταυρωτικοί έλεγχοι.
Προθεσμίες που «κλειδώνουν» τα χρήματα
Μέχρι τις 27 Φεβρουαρίου οι παραγωγοί μπορούν να προχωρήσουν σε διορθώσεις που αφορούν ιδιόκτητες ή μισθωμένες εκτάσεις, στοιχεία μητρώου αγροτών, οικογενειακή κατάσταση και τα κρίσιμα ΑΤΑΚ – ΚΑΕΚ. Η πλατφόρμα των δηλώσεων ΕΑΕ παραμένει ενεργή μέσω του gov.gr, με τους αρμόδιους να παραπέμπουν στο gov.gr για τις τεχνικές οδηγίες.
Παράλληλα, μέχρι 9 Μαρτίου οι μεταποιητικές επιχειρήσεις μπορούν να διορθώσουν ή να καταχωρήσουν παραδόσεις ποσοτήτων για τις συνδεδεμένες ενισχύσεις, ώστε να κλείσουν τα ποσά σκληρού και μαλακού σίτου αλλά και κριθαριού.
Μετά τις προθεσμίες, ξεκινούν διοικητικοί και διασταυρωτικοί έλεγχοι από τις αρμόδιες υπηρεσίες, με εμπλοκή της ΑΑΔΕ όπου απαιτείται διασταύρωση φορολογικών και περιουσιακών στοιχείων.
Ειδική βάμβακος: 180 εκατ. ευρώ
Το μεγαλύτερο μέρος του πακέτου αφορά την ειδική ενίσχυση βάμβακος, με ποσό περίπου 180 εκατ. ευρώ. Η ενίσχυση υπολογίζεται κοντά στα 74 ευρώ το στρέμμα, υπό την προϋπόθεση ότι θα πληρωθούν ακέραια οι επιλέξιμες εκτάσεις.
Σύμφωνα με στελέχη που μίλησαν στο Vimaorthodoxias.gr, «η φετινή προσπάθεια είναι να μην υπάρξουν σπαστές πληρωμές όπως πέρυσι, αλλά να συγκεντρωθεί το μεγαλύτερο μέρος σε μία ενιαία πίστωση».
Συνδεδεμένες σιτηρών: Ποιοι πληρώνονται
Στο πρώτο πακέτο αναμένεται να περιλαμβάνονται:
• Σκληρό σιτάρι: περίπου 15 εκατ. ευρώ για 38.000 παραγωγούς (έως 11,5€/στρέμμα)
• Μαλακό σιτάρι: 2,6 εκατ. ευρώ για 6.500 δικαιούχους
• Κριθάρι: περίπου 4 εκατ. ευρώ για σχεδόν 9.000 παραγωγούς
Παράλληλα, εκκρεμούν υπόλοιπα εξισωτικής αποζημίωσης ύψους περίπου 15 εκατ. ευρώ, καθώς και παλαιές εκκρεμότητες ετών 2016–2017.
Οι πληρωμές θα γίνουν βάσει του θεσμικού πλαισίου της ΚΑΠ, όπως προβλέπεται από τον κανονισμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, γεγονός που επιβάλλει αυστηρούς ελέγχους επιλεξιμότητας.
Τα οικολογικά σχήματα… σε αναμονή
Παρά την κινητικότητα σε βασική, αναδιανεμητική και συνδεδεμένες, τα οικολογικά σχήματα φαίνεται να μετατίθενται για μετά τον Μάιο. Το σύστημα διορθώσεων δεν έχει ανοίξει ακόμη πλήρως για τις δράσεις 4, 6 και 9, με αποτέλεσμα αρκετοί παραγωγοί να περιμένουν.
Αυτό δημιουργεί ένταση σε βαμβακοπαραγωγούς και σιτοπαραγωγούς που θέλουν να δηλώσουν υποδράσεις, αλλά και σε βιοκαλλιεργητές που δεν μπορούν να προχωρήσουν σε προσαρμογές.
Προβλήματα με ΚΑΕΚ και monitoring
Σύμφωνα με αναφορές από ΚΥΔ, για το έτος 2025 είναι εφικτή η οριστικοποίηση δηλώσεων, όχι όμως για το 2024. Παράλληλα, υπάρχουν δυσκολίες στην καταχώρηση εκτάσεων έως 20 στρεμμάτων χωρίς ΑΤΑΚ, παρά τις αρχικές διαβεβαιώσεις.
Το monitoring συνεχίζει να προκαλεί «καμπανάκια» σε εκτάσεις που θεωρούνται οριακές, με αποτέλεσμα να απαιτούνται συμπληρωματικά έγγραφα.
Βαμβάκι 2026: 42–43 λεπτά στο σύσπορο
Στο εμπορικό μέτωπο, το νέο συμβόλαιο Μαΐου κινείται άνω των 64 σεντς ανά λίμπρα. Με το δολάριο στο 0,84 έναντι του ευρώ και τα συμβόλαια Δεκεμβρίου στα 68,5 σεντς, η αναγωγή στο σύσπορο φέρνει τιμές 42–43 λεπτά το κιλό.
Αν και πρόκειται για μικρή βελτίωση έναντι του Δεκεμβρίου (37–38 λεπτά), παραμένει χαμηλότερη σε σχέση με τα 60 λεπτά του 2023–2024.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι μόνο εάν υπάρξει σημαντική μείωση εκτάσεων σε ΗΠΑ και Βραζιλία και ενίσχυση του δολαρίου, μπορεί να δούμε σενάρια 70–75 σεντς που θα φέρουν το πολυπόθητο 50λεπτο την Άνοιξη.
Τι αλλάζει φέτος σε σχέση με πέρυσι
Πέρυσι, οι πληρωμές έγιναν σε δύο φάσεις (τέλη Μαρτίου και Μεγάλη Εβδομάδα). Φέτος, το στοίχημα είναι η συγκέντρωση των ποσών σε μία ενιαία πίστωση πριν κλείσει ο Μάρτιος.
Παράλληλα, υπάρχει δεσμευμένο ποσό 14,8 εκατ. ευρώ που αναμένεται να καταβληθεί εντός Φεβρουαρίου, χωρίς ακόμη σαφή κατανομή.
Το μήνυμα του ΥΠΑΑΤ
Σύμφωνα με τα στελέχη του Υπουργείου που μίλησαν στο Vimaorthodoxias.gr, «προτεραιότητα είναι η ταχύτητα χωρίς να χαθεί η νομιμότητα. Δεν θα ρισκάρουμε καταλογισμούς από τις ευρωπαϊκές αρχές».
Η φράση αυτή αποτυπώνει τη λεπτή ισορροπία: οι παραγωγοί πιέζουν για άμεσες πληρωμές, αλλά οι έλεγχοι πρέπει να ολοκληρωθούν με ακρίβεια.
Τι να προσέξουν οι παραγωγοί
• Ορθή καταχώρηση ΑΤΑΚ και ΚΑΕΚ
• Διασταύρωση οικογενειακής κατάστασης
• Έγκαιρη επιβεβαίωση παραδόσεων σε μεταποιητικές
• Έλεγχο στοιχείων monitoring
Το επόμενο δεκαπενθήμερο θεωρείται καθοριστικό. Αν οι έλεγχοι ολοκληρωθούν ομαλά, πάνω από 100 εκατ. ευρώ – και ενδεχομένως έως 230 εκατ. – μπορούν να περάσουν στους λογαριασμούς αγροτών και κτηνοτρόφων πριν το τέλος Μαρτίου.
Η αγροτική αγορά περιμένει. Και αυτή τη φορά, το ζητούμενο δεν είναι μόνο το ύψος των ποσών, αλλά η σταθερότητα και η αξιοπιστία του μηχανισμού πληρωμών.
