Νέα γραμμή από το Μαξίμου-Η φράση του κυβερνητικού εκπροσώπου Παύλου Μαρινάκη —«αργήσαμε να συμβαδίσουμε με τις υγιείς επιδιώξεις των νοικοκυραίων»— συμπυκνώνει τη στροφή της κυβέρνησης προς ένα συντηρητικότερο κοινωνικό σώμα, που θεωρείται ο σκληρός πυρήνας της Νέας Δημοκρατίας.
Ρεπορτάζ : Γιάννης Παπανικολάου
Το Μέγαρο Μαξίμου, μετά από μήνες αμφίσημης ρητορικής, επιχειρεί να ξανακερδίσει το πολιτικό έδαφος των «νοικοκυραίων»: πολιτών που ζητούν ασφάλεια, καθαρούς κανόνες και κοινωνική τάξη.
Όπως επισημαίνουν αναλυτές που μίλησαν στο vimaorthodoxias.gr, «το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: ο Κυριάκος Μητσοτάκης εγκαταλείπει τον αμυντικό ρόλο και επιχειρεί επανανοηματοδότηση του μεσαίου χώρου, επενδύοντας σε σταθερότητα, αξίες και δημόσιο σεβασμό».
Οι «νοικοκυραίοι» και το Μνημείο
Η κυβέρνηση στοχεύει σε εκείνα τα κοινωνικά στρώματα που αντιδρούν στις καταλήψεις, ζητούν επαναφορά της πανεπιστημιακής αστυνομίας, και αισθάνονται ότι η ανοχή της πολιτείας στα άκρα έθιξε την καθημερινότητά τους.
Το περιστατικό με τον χώρο μπροστά από το Μνημείο του Άγνωστου Στρατιώτη αποτέλεσε καταλύτη. Η διαμαρτυρία των συγγενών των θυμάτων των Τεμπών και η απόφαση της κυβέρνησης να καθαρίσει το σημείο δημιούργησαν ισχυρούς κραδασμούς.
«Η κοινωνία μάς λέει “αργήσατε” και η αντιπολίτευση ρωτά “γιατί το κάνατε”», τόνισε χαρακτηριστικά ο κυβερνητικός εκπρόσωπος.
Εσωτερικό τεστ αντοχής
Η απόφαση για τον καθαρισμό του Μνημείου προκάλεσε αντιδράσεις, όχι μόνο από την αντιπολίτευση, αλλά και από κόμματα της Αριστεράς που μιλούν για «βίαιη απάλειψη της μνήμης». Η Ζωή Κωνσταντοπούλου χαρακτήρισε την 23ήμερη διαμαρτυρία «την πιο σύγχρονη επανανοηματοδότηση του χώρου».
Το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, στο οποίο περνά η ευθύνη συντήρησης, αποφεύγει δηλώσεις, ενώ ο Νίκος Δένδιας φαίνεται να αντιμετωπίζει το ζήτημα με προσεκτική επιφυλακτικότητα. Πληροφορίες αναφέρουν ότι υπήρξαν επαφές με το Μαξίμου πριν τη λήψη της τελικής απόφασης.
Ο παράγοντας Σαμαράς
Η επιστροφή στη «γραμμή των νοικοκυραίων» εξυπηρετεί και εσωκομματικά αντανακλαστικά: η κυβέρνηση επιχειρεί να ανακόψει τυχόν διαρροές προς τα δεξιά, όπου ο Αντώνης Σαμαράς διατηρεί ενεργό δίκτυο επιρροής και φέρεται να μετρά αντιδράσεις για τη δημιουργία δικού του πολιτικού φορέα.
Όπως αναφέρουν κομματικές πηγές, «ο Μητσοτάκης γνωρίζει ότι ένα κόμμα Σαμαρά με 2-3 μονάδες θα μπορούσε να του κοστίσει στρατηγικά». Ήδη δημοσκοπήσεις των Παραπολιτικών (GPO) και της Opinion Poll δείχνουν σταθεροποίηση της ΝΔ γύρω στο 25% και καταγράφουν αυξημένη κινητικότητα στα δεξιά της. Η επαναπροσέγγιση των «νοικοκυραίων» λειτουργεί λοιπόν και ως προληπτική «ασπίδα Σαμαρά».
Το παρασκήνιο της Γάζας και η ρητορική της ευθύνης
Η ένταση με τους Έλληνες ακτιβιστές που επιχείρησαν να προσεγγίσουν τη Γάζα προστέθηκε στην ίδια αφήγηση. Όταν ο Άδωνις Γεωργιάδης δήλωσε στη Βουλή ότι «θα έπρεπε να πληρώσουν οι ίδιοι τα εισιτήρια επιστροφής τους», μεγάλο μέρος των πολιτών συμφώνησε, βλέποντας σ’ αυτό τη φωνή του «κοινού νου».
Το Υπουργείο Εξωτερικών χειρίστηκε διπλωματικά το θέμα, αλλά η πολιτική σημειολογία ήταν σαφής: η κυβέρνηση δεν θα ανεχθεί συμπεριφορές που εκλαμβάνονται ως πρόκληση προς τους πολλούς.
Ο Άγνωστος Στρατιώτης ως πολιτικό σύμβολο
Η υπόθεση του Μνημείου έγινε «κράς τεστ» όχι μόνο για τη ΝΔ, αλλά και για το πώς θα τοποθετηθούν τα υπόλοιπα κόμματα. Ο πρόεδρος της Βουλής Κώστας Τασούλας ζήτησε «διάλογο χωρίς ακρότητες», ωστόσο είναι σαφές ότι η πολιτική αντιπαράθεση θα κορυφωθεί.
Στο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη θεωρούν ότι η εφαρμογή του νόμου πρέπει να επιβεβαιώσει το κύρος του κράτους χωρίς υπερβολές. Η κυβέρνηση, από την άλλη, δείχνει αποφασισμένη να προχωρήσει, ακόμη κι αν το πολιτικό κόστος είναι προσωρινό.
Η πίεση στον Δούκα και η αμηχανία Ανδρουλάκη
Στο ΠΑΣΟΚ, η ένταση παραμένει διάχυτη. Ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας, με αφορμή τον έναν χρόνο από τις εσωκομματικές εκλογές, επανέφερε το ζήτημα της «αυτόνομης πορείας» χωρίς απομόνωση. «Θέλει να δείξει ότι διαθέτει δική του πολιτική γραμμή», αναφέρει στέλεχος της Χαριλάου Τρικούπη.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης, βλέποντας το κόμμα να κινείται σταθερά γύρω στο 13-15%, καλείται να ισορροπήσει μεταξύ της ανανέωσης και της αποφυγής εσωτερικής διάσπασης. Η φράση «πρέπει να σπάσουν αυγά αλλά δεν βρέθηκε ακόμη η συνταγή» αποτυπώνει το αδιέξοδο.
Ο Τσίπρας, η σιωπή και οι «εμβρυουλκοί»
Ο Αλέξης Τσίπρας, ακολουθώντας κατά γράμμα τις οδηγίες της γαλλικής εταιρείας επικοινωνίας που τον συμβουλεύει, έχει επιβάλει σιωπητήριο στους συνεργάτες του. «Δεν θα μιλήσει κανείς για λογαριασμό μου», λέει χαρακτηριστικά, επιδιώκοντας να επανεκκινήσει προσωπικά το αφήγημά του.
Την ίδια ώρα, πρώην σύντροφοι τον πιέζουν να ανακοινώσει αν θα ιδρύσει νέο κόμμα. Μετά τη συνέντευξή του στην «Εφημερίδα των Συντακτών» δύσκολα κάποιος αμφιβάλλει για την πρόθεσή του. Ο ίδιος εισήγαγε και μια νέα πολιτική μεταφορά, μιλώντας για «κόμματα που γεννήθηκαν με τον εμβρυουλκό της διάσπασης». Ο όρος, αν και ασυνήθιστος, φανερώνει ότι ο Τσίπρας ετοιμάζεται να τοποθετηθεί ως ηγετική φιγούρα έξω από τα παλιά σχήματα της Αριστεράς.
Η κυβέρνηση, βλέποντας τις κοινωνικές αντιδράσεις να μεταβάλλονται σε δυσαρέσκεια, επιλέγει να απευθυνθεί εκ νέου στη σιωπηρή πλειοψηφία των «νοικοκυραίων». Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιχειρεί να προλάβει κινήσεις αποσύνθεσης στα δεξιά, όπου ο Σαμαράς εξακολουθεί να ζυγίζει τις δυνάμεις του, ενώ ο Δούκας επιδιώκει αναβάθμιση ρόλου και ο Τσίπρας στήνει το νέο πολιτικό του «εργαστήριο».
Οι επόμενοι μήνες θα δείξουν αν αυτή η στροφή θα μετατραπεί σε πολιτικό κέρδος ή σε εσωτερικό ρήγμα. Προς το παρόν, το Μέγαρο Μαξίμου ποντάρει σε μια σταθερή συντηρητική πλειοψηφία, η οποία ζητά λιγότερη θεωρία και περισσότερη πράξη.
