ΟΠΕΚΕΠΕ: Ημέρες αγανάκτησης για τους αγρότες: Η υπόσχεση δεν τηρήθηκε-Σε μια ακόμη κρίσιμη περίοδο για τον αγροτικό κόσμο, με την πίεση του κόστους παραγωγής και την αβεβαιότητα της αγοράς να κυριαρχούν, οι πληρωμές των συνδεδεμένων ενισχύσεων για το έτος 2024 μετατράπηκαν σε σίριαλ διαρκείας, προκαλώντας την οργή δεκάδων χιλιάδων παραγωγών.
Ρεπορτάζ: Γιάννης Παπανικολάου
News: Ενώ ο ΟΠΕΚΕΠΕ είχε υποσχεθεί την καταβολή 118 εκατομμυρίων ευρώ πριν από το Πάσχα, τελικά πληρώθηκαν μόλις 90,5 εκατ., αφήνοντας εκτός σχεδόν τα δύο τρίτα των δικαιούχων.
Από τους 84.000 ΑΦΜ που έλαβαν τελικά ενισχύσεις, σε πολλές περιπτώσεις τα ποσά ήταν μικρότερα από τα προβλεπόμενα, ενώ ολόκληροι κλάδοι έμειναν χωρίς πληρωμή. Σκληρό σιτάρι, καλαμπόκι, κριθάρι και βοοειδή ήταν τα βασικά πεδία εφαρμογής, ωστόσο η πραγματική διάχυση των χρημάτων δεν κάλυψε ούτε το ελάχιστο της προσδοκίας.
Το μυστήριο των 7,4 ευρώ και το ΦΕΚ που αγνοήθηκε
Ακόμη μεγαλύτερη έκπληξη προκάλεσε η πληρωμή στο σκληρό σιτάρι με 7,4 ευρώ ανά στρέμμα, όταν το επίσημο θεσμικό πλαίσιο προβλέπει κατώτατο όριο στα 8,5 ευρώ, βάσει του ΦΕΚ 5170/Β’/2024. Η απόκλιση αυτή, πέρα από τεχνική, έχει και πολιτική διάσταση, καθώς η κυβέρνηση διαβεβαίωνε για “δίκαιη κατανομή” με σεβασμό στα θεσμοθετημένα όρια.
Αναλυτές του αγροτικού χώρου ερμηνεύουν την κίνηση αυτή ως προσπάθεια προσαρμογής στη λεγόμενη «υπερβάλλουσα ζήτηση» – ένα φαινόμενο που, σύμφωνα με νέα νομοθετική ρύθμιση, επιτρέπει στον ΟΠΕΚΕΠΕ να μειώνει τις ενισχύσεις εντός επιτρεπτών ορίων όταν ξεπερνιούνται οι προβλεπόμενοι πόροι.
“Έπεσε το σύστημα, δεν βγαίνουν τα νούμερα”
Αξίζει να σημειωθεί ότι αρκετοί παραγωγοί διαπίστωσαν εκ των υστέρων πως, ενώ είχαν υποβάλει σωστά τα δικαιολογητικά τους και πληρούσαν τα κριτήρια, δεν έλαβαν ούτε ευρώ. Ορισμένοι έλαβαν ειδοποιήσεις ότι οι αιτήσεις τους εκκρεμούν λόγω τεχνικών προβλημάτων, ενώ άλλοι είδαν λανθασμένες κατανομές στον λογαριασμό τους, χωρίς δυνατότητα υποβολής ένστασης.
Ο ΟΠΕΚΕΠΕ αποδίδει το μπλοκάρισμα σε καθυστερημένους ελέγχους και στην ανάγκη διασταύρωσης των στοιχείων μέσω της ηλεκτρονικής βάσης δεδομένων της Παρέμβασης (ΕΑΕ 2024), διαδικασία που φαίνεται να αντιμετώπισε σοβαρές δυσκολίες.
Αντίδοτο… τα de minimis – Αλλά και εδώ, νέες γκρίνιες
Εκεί όπου οι προσδοκίες δεν ικανοποιήθηκαν από τις συνδεδεμένες, επιχειρήθηκε να καλυφθεί το κενό με τη διανομή ενισχύσεων ήσσονος σημασίας (de minimis). Όμως και εδώ, οι αντιφάσεις ήταν κραυγαλέες: για τα σύκα και τα φιστίκια της Ανατολικής Αττικής, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης είχε ανακοινώσει 2,4 εκατ. ευρώ, ενώ ο ΟΠΕΚΕΠΕ πλήρωσε μόλις 1,13 εκατ. ευρώ.
Το ίδιο συνέβη και με τα μήλα της Λάρισας και τα ροδάκινα, όπου οι διαφορές μεταξύ των ανακοινώσεων του ΥπΑΑΤ και των τελικών πληρωμών ξεπερνούν τα 4 εκατ. ευρώ συνολικά. Παράγοντες του Υπουργείου κάνουν λόγο για «λογιστικές εκκαθαρίσεις και προσωρινές αποκλίσεις» που θα διορθωθούν «στο δεύτερο 15ήμερο του Μαΐου».
Οι αριθμοί δεν λένε πάντα την αλήθεια – Η καχυποψία των παραγωγών φουντώνει
Η επίσημη ανακοίνωση του ΟΠΕΚΕΠΕ κάνει λόγο για συνολική πίστωση 119,1 εκατ. ευρώ σε 110.868 παραγωγούς, ποσό που περιλαμβάνει τόσο τις συνδεδεμένες όσο και τις λοιπές ενισχύσεις. Ωστόσο, η αγροτική κοινότητα δεν πείθεται. Η καχυποψία απέναντι στον τρόπο υπολογισμού των ποσών και στην ακρίβεια των ηλεκτρονικών διασταυρώσεων μεγαλώνει.
Αρκετοί μάλιστα κάνουν λόγο για πολιτικές σκοπιμότητες και καθυστερήσεις που συνδέονται με την ευρωπαϊκή αξιολόγηση των επιδόσεων της ΚΑΠ. “Ανέβαλαν πληρωμές για να μην υπάρξει υπέρβαση του πλαφόν – τώρα κόβουν απ’ όλους λίγο για να μαζέψουν το έλλειμμα”, λέει χαρακτηριστικά παραγωγός από τις Σέρρες.
Τι έρχεται τον Μάιο: Υπόσχεση νέου κύκλου πληρωμών
Σύμφωνα με τις τελευταίες πληροφορίες από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, το δεύτερο κύμα πληρωμών προγραμματίζεται για το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Μαΐου, με ποσά που υπερβαίνουν τα 170 εκατ. ευρώ. Αναμένεται να καλυφθούν οι εκκρεμότητες από τις συνδεδεμένες και να γίνουν διορθωτικές πιστώσεις για λάθη στον υπολογισμό.
Αρκεί, όμως, αυτό για να κατευνάσει την αγανάκτηση των αγροτών; Ή μήπως πρόκειται για ακόμα μία αναβολή λύσης;
Η ουσία του προβλήματος: Μια ΚΑΠ χωρίς προβλεψιμότητα
Το ζήτημα δεν είναι μόνο οικονομικό. Είναι κυρίως θεσμικό και διαρθρωτικό. Οι συνεχείς τροποποιήσεις, οι ασαφείς εγκύκλιοι και η απουσία διαφανούς μηχανισμού υπολογισμού δημιουργούν ένα τοπίο ανασφάλειας που τινάζει στον αέρα κάθε επιχειρηματικό σχεδιασμό στην ύπαιθρο.
Αν η πολιτεία θέλει πραγματικά να σταθεί δίπλα στους αγρότες, οφείλει να προσφέρει κάτι περισσότερο από ημιτελείς πληρωμές και καθυστερημένες δικαιολογίες. Ο αγροτικός κόσμος χρειάζεται σιγουριά, διαφάνεια και αξιοπιστία – όχι διαρκή πληρωμές στο περίπου.
ΠΛΗΡΩΜΕΣ ΑΓΡΟΤΩΝ: Τι Πλήρωσε ο ΟΠΕΚΕΠΕ και Τι Έρχεται Μέχρι τον Ιούνιο για τους Αγρότες
 – ΟΠΕΚΕΠΕ και ΥπΑΑΤ δικαιολογούν το φιάσκο){kind=link}