ΡΑΓΔΑΙΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ-Τα αναδρομικά από τις κρατήσεις της Εισφοράς Αλληλεγγύης (ΕΑΣ) αποτελούν ένα από τα πιο σημαντικά ζητήματα που απασχολούν τους συνταξιούχους του Δημοσίου τα τελευταία χρόνια.
Του Γιάννη Παπανικολάου
ΕΑΝ ΕΧΕΙΣ ΓΕΝΝΗΘΕΙ ΜΕΤΑ ΤΟ 1987 ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΕΙΣ ΑΥΤΟ ΕΩΣ 31/12/2024! ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ ΑΝΑΔΡΟΜΙΚΑ
Με δικαστικές αποφάσεις που έκριναν την ΕΑΣ αντισυνταγματική για συγκεκριμένες περιόδους, οι συνταξιούχοι δικαιούνται επιστροφή ποσών που κυμαίνονται από 547 ευρώ έως και 11.753 ευρώ. Οι εξελίξεις γύρω από το θέμα είναι πολλές και αφορούν χιλιάδες δικαιούχους.
ΩΣ ΜΑΝΑ ΕΞ ΟΥΡΑΝΟΥ! Συντάξεις – Αναδρομικά : Δικαίωση για 350.000 συνταξιούχους – Νέοι πίνακες με ποσά από 547 εως 11.600 ευρώ-Τι είναι η Εισφορά Αλληλεγγύης (ΕΑΣ);
Η ΕΑΣ θεσπίστηκε ως μέτρο στήριξης του ασφαλιστικού συστήματος και εφαρμόστηκε σε συντάξεις που ξεπερνούσαν συγκεκριμένα όρια. Οι κρατήσεις αυτές στόχευαν στην ενίσχυση του Ασφαλιστικού Κεφαλαίου Αλληλεγγύης Γενεών (ΑΚΑΓΕ), γνωστού και ως «κουμπαρά του ασφαλιστικού». Ωστόσο, οι αποφάσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου έκριναν ότι η επιβολή της ΕΑΣ στις συντάξεις του Δημοσίου για τη διετία 2017-2018 ήταν αντισυνταγματική, ανοίγοντας τον δρόμο για τη διεκδίκηση αναδρομικών.
Ποιοι δικαιούνται αναδρομικά;
Οι δικαιούχοι αναδρομικών από την ΕΑΣ είναι κυρίως συνταξιούχοι του Δημοσίου, τόσο παλαιοί (πριν τον Μάιο του 2016) όσο και νέοι (μετά τον Μάιο του 2016). Σύμφωνα με εκτιμήσεις, οι δικαιούχοι φτάνουν τους 350.000. Ειδικότερα:
1.Παλαιοί συνταξιούχοι: Όσοι είχαν υποβάλει αγωγές πριν την απόφαση 244/2017 του Ελεγκτικού Συνεδρίου δικαιούνται αναδρομικά 5ετίας.
2.Νέοι συνταξιούχοι: Όσοι αποχώρησαν μετά το 2016 και προσέφυγαν δικαστικά για την ΕΑΣ δικαιούνται επιστροφές για τη διετία 2017-2018, καθώς από το 2019 η ΕΑΣ κρίθηκε συνταγματική.
Αξίζει να σημειωθεί ότι δικαιούχοι θεωρούνται και οι συνταξιούχοι που είχαν καταθέσει αιτήσεις-ενστάσεις στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους (ΓΛΚ) για τη διακοπή της κράτησης και την επιστροφή των ποσών.
Το κόστος των αναδρομικών και οι προοπτικές πληρωμής
Το συνολικό κόστος των αναδρομικών από την ΕΑΣ υπολογίζεται στα 400 εκατομμύρια ευρώ. Το ΑΚΑΓΕ, που συγκεντρώνει τα έσοδα από την ΕΑΣ, διαθέτει αποθεματικό ύψους 18 δισ. ευρώ. Η διάθεση μέρους των τόκων από αυτό το αποθεματικό, οι οποίοι ανέρχονται στα 500 εκατομμύρια ευρώ ετησίως, θα μπορούσε να καλύψει το κόστος των αναδρομικών.
Τι ισχύει με τις νέες προσφυγές;
Η υποβολή νέων προσφυγών για τη διεκδίκηση αναδρομικών από την ΕΑΣ για τη διετία 2017-2018 δεν είναι εφικτή, καθώς οι αξιώσεις έχουν παραγραφεί από το 2021. Παράλληλα, εξετάζεται το ενδεχόμενο νέων διεκδικήσεων για τις κρατήσεις που επιβάλλονται σήμερα σε συντάξεις άνω των 1.434 ευρώ, καθώς αυτές συνεχίζουν να επιβαρύνουν το σύνολο της σύνταξης.
Τι αλλαγές φέρνει η τιμαριθμοποίηση της ΕΑΣ;
Η πρόσφατη τιμαριθμοποίηση των κλιμακίων της ΕΑΣ από το Υπουργείο Εργασίας αποτελεί ένα πρώτο βήμα για την ελάφρυνση των συνταξιούχων. Οι αλλαγές που αποφασίστηκαν προβλέπουν:
•Απαλλαγή της ΕΑΣ για συντάξεις έως 1.434 ευρώ.
•Μείωση της κράτησης για συντάξεις μεταξύ 1.434 και 1.470 ευρώ.
•Παραμονή των συνταξιούχων στις ίδιες κατηγορίες εισφοράς, χωρίς μετακίνηση σε υψηλότερη κλίμακα λόγω αυξήσεων.
Παρόλο που οι αλλαγές αυτές ωφελούν χιλιάδες συνταξιούχους, παραμένουν κενά. Για παράδειγμα, οι συνταξιούχοι που παραμένουν στην ίδια κλίμακα εισφοράς (π.χ., 3%) συνεχίζουν να επιβαρύνονται με το ίδιο ποσοστό, ακόμα και αν η σύνταξή τους αυξάνεται. Το ζήτημα αναμένεται να επανεξεταστεί το 2025 ή το 2026.
Ποιοι είναι οι κερδισμένοι και ποιοι οι χαμένοι;
•Κερδισμένοι: Οι συνταξιούχοι του Δημοσίου που προσέφυγαν έγκαιρα δικαιούνται σημαντικά ποσά αναδρομικών, ιδιαίτερα όσοι ανήκουν σε ειδικά μισθολόγια (απόστρατοι, δικαστικοί κ.ά.).
•Χαμένοι: Οι συνταξιούχοι του ιδιωτικού τομέα δεν δικαιούνται αναδρομικά από την ΕΑΣ, καθώς η κράτηση κρίθηκε συνταγματική για τις συντάξεις του ιδιωτικού τομέα.
Η υπόθεση των αναδρομικών από την ΕΑΣ αποτελεί ένα από τα πιο πολύπλοκα ζητήματα για τους συνταξιούχους του Δημοσίου. Παρά τις δικαστικές αποφάσεις και τις αλλαγές στις κλίμακες της ΕΑΣ, η αβεβαιότητα παραμένει για την πλειονότητα των δικαιούχων. Οι κυβερνητικές αποφάσεις για τη διάθεση των αναδρομικών θα καθορίσουν το μέλλον της υπόθεσης, ενώ οι εξελίξεις παρακολουθούνται στενά από συνταξιούχους και νομικούς.
Η ΛΙΣΤΑ :
1.Ποιοι δικαιούνται αναδρομικά από την ΕΑΣ
•Παλαιοί συνταξιούχοι: Δικαιούνται αναδρομικά 5ετίας εφόσον είχαν υποβάλει αγωγές πριν την απόφαση 244/2017 του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
•Νέοι συνταξιούχοι: Δικαιούνται επιστροφές για τη διετία 2017-2018 (για όσους προσέφυγαν δικαστικά).
•Αιτήσεις-ενστάσεις: Δικαιούχοι είναι όσοι είχαν υποβάλει αιτήσεις στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους για επιστροφή ποσών.
2.Κόστος και διαθέσιμο αποθεματικό
•Συνολικό κόστος αναδρομικών: 400 εκατομμύρια ευρώ.
•Αποθεματικό ΑΚΑΓΕ: 18 δισ. ευρώ.
•Ετήσιοι τόκοι αποθεματικού: 500 εκατομμύρια ευρώ.
3.Τιμαριθμοποίηση κλιμακίων ΕΑΣ
•Συντάξεις έως 1.434 ευρώ: Απαλλαγή από την ΕΑΣ.
•Συντάξεις 1.434–1.470 ευρώ: Μείωση της κράτησης.
•Συντάξεις πάνω από 1.470 ευρώ: Παραμονή στις ίδιες κλίμακες εισφοράς.
4.Κερδισμένοι και χαμένοι
•Κερδισμένοι:
•Συνταξιούχοι του Δημοσίου που προσέφυγαν έγκαιρα.
•Απόστρατοι, δικαστικοί και άλλοι σε ειδικά μισθολόγια.
•Χαμένοι:
•Συνταξιούχοι του ιδιωτικού τομέα.
•Συνταξιούχοι που παραμένουν στις ίδιες κλίμακες εισφοράς, παρά τις αυξήσεις στις συντάξεις τους.
Σημείωση
Οι πίνακες αυτοί συνοψίζουν τα βασικά δεδομένα για τα αναδρομικά, το κόστος και τις επιπτώσεις της τιμαριθμοποίησης.
Παρακάτω παρατίθενται σύνδεσμοι σε επίσημους φορείς και χρήσιμες πηγές σχετικά με τα αναδρομικά, την ΕΑΣ και συνταξιοδοτικά θέματα:
1.Γενικό Λογιστήριο του Κράτους (ΓΛΚ):
•Επίσημη ιστοσελίδα: https://www.minfin.gr/web/guest/g-l-k
•Πληροφορίες για αιτήσεις επιστροφής ποσών.
2.Ηλεκτρονικός Εθνικός Φορέας Κοινωνικής Ασφάλισης (e-ΕΦΚΑ):
•Επίσημη ιστοσελίδα: https://www.efka.gov.gr/
•Διαθέσιμη η πλατφόρμα για αιτήσεις συνταξιούχων και ενημέρωση.
3.Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο (Ελεγκτικό Συνέδριο):
•Επίσημη ιστοσελίδα: https://www.elsyn.gr/
•Αποφάσεις σχετικά με τις συντάξεις και την ΕΑΣ.
4.Ανώτατο Συμβούλιο Εργασίας (ΑΣΕ):
•Σχετική σελίδα: https://www.ypakp.gr/
•Πληροφορίες για νομοθεσίες και κρατήσεις.
5.Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων:
•Επίσημη ιστοσελίδα: https://www.ypakp.gr/
•Ενημέρωση για συνταξιοδοτικά δικαιώματα.
6.Ακαθάριστο Κεφάλαιο Αλληλεγγύης Γενεών (ΑΚΑΓΕ):
•Στοιχεία για το αποθεματικό: Αναζητήστε πληροφορίες μέσω του Υπουργείου Εργασίας.
Επισκεφθείτε τις ιστοσελίδες για επιπλέον πληροφορίες, αιτήσεις ή επικοινωνία με τους αρμόδιους φορείς.
