ΕΥΒΟΙΑ ΝΕΑ – Ο Ιερός Ναός Γεννήσεως Θεοτόκου Λίμνης Ευβοίας βρίσκεται στη Λίμνη Ευβοίας. Κατασκευάστηκε την περίοδο 1837-1841 και αποτελεί ένα αντιπροσωπευτικό μνημείο της Νεοελληνικής Εκκλησιαστικής τέχνης. Λειτουργεί ως ενοριακός ναός , ο οποίος υπάγεται στην Ιερά Μητρόπολη Χαλκίδος, Ιστιαίας και Βορείων Σποράδων.
Παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον σε επίπεδο αρχιτεκτονικής, ζωγραφικής, γλυπτικής και μικροτεχνίας.
Ιστορικά στοιχεία για τη Λίμνη
Η σημερινή κωμόπολη της Λίμνης είναι χτισμένη στη θέση της αρχαίας παραλιακής πόλης Ελύμνιον για την οποία διάφοροι αρχαίοι συγγραφείς έχουν γράψει.Προς το τέλος του 5ου αιώνα π.Χ οι κάτοικοί του άρχισαν να το εγκαταλείπουν για άγνωστους λόγους .Τον 3ο αιώνα μ.Χ ξαναβρίσκουμε αναφορές για την παραθαλάσσια αυτή πόλη ενώ κατά τον 5ο και 6ο αιώνα μ.Χ. έφτασε στην κορύφωση της ακμής της. Το 900 μ.Χ περίπου Αλγερινοί πειρατές κατέστρεψαν το παραθαλάσσιο Ελύμνιο αναγκάζοντας τους κατοίκους του να αποσυρθούν σε κοντινές βουνίσιες τοποθεσίες.
Ιστορία του Ιερού Ναού Γεννήσεως Θεοτόκου
Τα ίχνη του ενοριακού ναού της Λίμνης ακολουθούν αυτά των μετακινήσεων των κατοίκων της τόσο κατά την περίοδο του Βυζαντίου, όσο και κατά την Τουρκοκρατία. Στο λόφο “Παναγιά”, ο οποίος βρίσκεται βόρεια της σημερινής Λίμνης, οι κάτοικοι του Ελύμνιου οικοδόμησαν, μεταξύ 9ου και 10ου αιώνα, τον πρώτο τους ενοριακό ναό και τον αφιέρωσαν στη Γέννηση της Θεοτόκου.
Ο ναός αυτός χρησιμοποιήθηκε μέχρι και το πρώτο τέταρτο του 16ου αιώνα.Την εποχή εκείνη οι Οθωμανοί κατακτητές αρχίζουν να επιτρέπουν τις μετακινήσεις πληθυσμών σε τόπους που αυτοί θα μπορούσαν να διαβιούν καλύτερα. Το ίδιο συνέβη και με τους κατοίκους του Ελύμνιου, οι οποίοι εγκατέλειψαν τους λόφους “Καστριά” και “Παναγιά” για να εγκατασταθούν, μόνιμα πλέον, στο παραθαλάσσιο μέρος που βρίσκεται σήμερα η Λίμνη. Εκεί οικοδόμησαν τον νέο ενοριακό τους ναό, στο σημείο που βρίσκεται ο σημερινός ναός της Γεννήσεως της Θεοτόκου.
Γύρω του οι κάτοικοι έχτισαν τα πρώτα σπίτια τους. Στα χρόνια της Τουρκοκρατίας οι Λιμνιώτες θα αναπτύξουν ιδιαίτερους δεσμούς με τον ενοριακό τους ναό.Ο ναός αυτός θα καλύψει τις ανάγκες των κατοίκων μέχρι τον Ιούλιο του 1823 οπότε και καταστρέφεται από τους Τούρκους, ενώ και η ίδια η Λίμνη υπέστη γενική καταστροφή από τα στρατεύματα του Γιουσούφ Μπερκόφτσαλη Πασά, τα οποία εισέβαλλαν στη Βόρεια Εύβοια.Το 1830, με το πρωτόκολλο του Λονδίνου, ιδρύεται το πρώτο ανεξάρτητο ελληνικό κράτος, στο οποίο περιλαμβάνεται και το νησί της Εύβοιας. Όσον αφορά την κωμόπολη της Λίμνης, το γεγονός αυτό είχε ως αποτέλεσμα τη σταδιακή επιστροφή των κατοίκων της στις εστίες τους. Μεταξύ 1832-1833 οικοδόμησαν πρόχειρα ένα μικρό ναό πάνω στα ερείπια εκείνου που είχαν καταστρέψει οι Τούρκοι. Στα 1837 όμως αυτός θα χαρακτηριστεί ετοιμόρροπος και ακατάλληλος.
Παράλληλα η Λίμνη θα αυξηθεί πληθυσμιακά εξαιτίας της ναυτιλιακής της ανάπτυξης και της αγροτικής εκμετάλλευσης, που γνώρισε, με αποτέλεσμα να εμφανιστεί επιτακτική η ανάγκη για οικοδόμηση νέου και μεγαλύτερου ενοριακού ναού, προκειμένου να εξυπηρετήσει τις ανάγκες του ποιμνίου της. Στις 31 Μαρτίου 1837 το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Αιγαίων.
Χρειάζεται σε συνεδρίασή του, αποφάσισε να κατασκευασθεί στη Λίμνη ναός, πάνω στα θεμέλια του ήδη υπάρχοντος, η χωρητικότητά του οποίου να είναι ανάλογη του πληθυσμού της. Μάλιστα η χρηματοδότηση του έργου θα εξασφαλιζόταν αποκλειστικά από τις εισφορές των κατοίκων της. Για το σκοπό αυτό συγκροτήθηκε εξαμελής επιτροπή από ευυπόληπτους πολίτες της Λίμνης.
Από του πρώτους που έσπευσαν να συνεισφέρουν οικονομικά στην ανέγερση του ναού ήταν οι πλοίαρχοι και οι πλοιοκτήτες της κωμόπολης πραγματοποιώντας έτσι την πρώτη τους εμφάνιση στην κοινωνική ζωή της Λίμνης ως οργανωμένη επαγγελματική τάξη.Προβλήματα χρηματοδότησης του έργου, που εμφανίστηκαν το 1840, αντιμετωπίστηκαν με ενοικίαση βοσκότοπων, παραχώρηση οικοπέδων, καθώς επίσης και με την ενοικίαση της κοινοτικής οικίας. Τα έσοδα από όλα τα παραπάνω θα αξιοποιούνταν για την αποπεράτωση του ναού. Τελικά το έργο ολοκληρώθηκε στα τέλη του 1841.
Γιάννης Αποστολίδης- Δημοσιογράφος
